-

Dali &

-


-








.

--.


.


 
 

 

Yeats William Butler:

         

                                       Βιογραφικ

      Ο Ουλλιαμ Μπτλερ Γητς (William Butler Yeats) (13 Ιουνου 1865, Δουβλνο - 28 Γενρη 1939, Γαλλα), θεωρεται απ τους κορυφαους αγγλφωνους ποιητς του 20ο αι.. Ασχολθηκε με τη ποηση, τη πεζογραφα, το θατρο, το δοκμιο και τη μελτη. Επηρεστηκε απ το γαλλικ συμβολισμ, κατρθωσε να συγκερσει το ρομαντισμ με το ρεαλισμ, εν στο ργο του διαφανεται η αγπη του για τους μθους και τις παραδσεις για τη πατρδα του, Ιρλανδα, καθιερνοντας το κελτικ στυλ, με θματα απ τη κελτικ μυθολογα, τη μελαγχολα και το μυστικισμ. Το 1923 τιμθηκε με το βραβεο Νμπελ Λογοτεχνας.
     Ο Yeats γιος του Ιρλανδο ζωγρφου John Butler Yeats και της Susan Pollexfen, γεννθηκε στο Δουβλνο, στις 13 Ιουνου 1865. Ο πατρας του, που εχε σπουδσει νομικ αλλ γινε ζωγρφος, τανε σκεπτικιστς διανοομενος οπαδς του ορθολογισμο του John Stuart Mill και λαμπρς συνομιλητς. Η μητρα του ταν απλ θρησκευμενη γυνακα που της ρεσε να ακοει και να λει ιστορες για ξωτικ και για φαντσματα.



     Το 1877, πηγανει στη Σχολ Γκντολφιν, που χει μτριες σχολικς επιδσεις. Ξυπν μσα του ο ιρλανδικς πατριωτισμς. Για οικονομικος λγους, η οικογνεια επιστρφει στο Δουβλνο στα τλη της 10ετας του 1880, αρχικ διαμνοντας στο κντρο της πλης κι πειτα μετακομζοντας στο προστιο Χωθ. Στα τα τη 1881-1883, τελεινει το Λκειο, εν περν αρκετ χρνο στο ατελι του πατρα του, που κι ρχεται σε επαφ με πληθρα καλλιτεχνν και συγγραφων του Δουβλνου. Στα 1884-6, φοιτ στο Metropolitan School of Art. Αυτ τη περοδο ξεκιν να γρφει και τα πρτα του ποιματα και το 1885 τα εκδδει, μαζ με να δοκμιο Η ποηση του Σερ Σμιουελ Φργκιουσον στο Dublin University Review. Τα πρτα αυτ ποιματ του χουν επηρεαστε ντονα απ το στιλ των Προρραφαηλιτν ποιητν και τη ποηση του Πρσι Σλλε, εν λγο αργτερα στρφεται στους μθους, στη λακ ιρλανδικ παρδοση και στη ποηση του Ουλλιαμ Μπλικ.
     Τα πρματα ταν αρκετ δσκολα γι' αυτν. ντας ονειροπλος, δε μποροσε να συγκεντρωθε στα μαθματ του κι οι συμμαθητς του τονε κοροδεανε, γιατ δεν τανε δυνατς και δεν ταν γγλος. Το 1880 επιστρψανε στην Ιρλανδα. Παρακολοθησε μαθματα στο Erasmus High School, ως τα 18 κι η συμπεριφορ του ρχισε ττε να γνεται χαρακτηριστικ.
Προσπαθντας να καλψει τη μεγλη δειλα του, ρχισε ν' αποκτ μια βυρωνικ πζα και να μιμεται το ηρωικ βδισμα του Irving στον "'Αμλετ"  (εχε δει τη παρσταση με τον πατρα του). Αν στο προηγομενο σχολεο στο Λονδνο εχεν υποφρει αρκετ απ' τις κοροδες των συμμαθητν του, τρα περνοσε στην αντεπθεση και γιντανε δσκολος νεαρς. Προς μεγλην απογοτευση του πατρα, που 'θελε ν' ακολουθσει οικογενειακ παρδοση και να σπουδσει στο Trinity College, γρφεται κι ακολουθε μαθματα ζωγραφικς στο Metropolitan School of Art του Δουβλνου. Εκε γνωρστηκε μ' να συμφοιτητ του George Russel (ποιητ που 'γραφε με ψευδνυμο ΑΕ), που συμμερζεται κι ενθαρρνει το ενδιαφρον του για το υπερφυσικ και το απκρυφο. Σ' αυτ τον παρξενον νθρωπο βρσκει ναν ξιο αντπαλο του πατρα, πνευματικ κι ηθικ στση που αψηφοσε τον ορθολογισμ. Μαζ αφοσινονται σε μελτες ανατολικν θρησκειν κι ευρωπακς μαγεας και μλιστα ιδρουνε μαζ μ' λλους, τον Ερμητικ Σλλογο Δουβλνου, που συνεδριζει 1η φορ το 1885 με πρεδρο τον Yeats.



     Αρχζει να γρφει ποηση εν συγχρνως ενδιαφρεται ιδιατερα για το ποιητικ θατρο. Το 1885 δημοσιεονται 1η φορ 2 λυρικ ποιματ του: "Song Of The Faeries" & "Voices" και το λυρικ δρμα "The Island Of Status" στο Dublin University Review. Η ποησ του αρχικ, φανερνει διφορες επιδρσεις (π.χ. Shelley  Προρραφαηλιτν ποιητν, που 'χε γνωρσει απ' τον πατρα του), αυτς μως εχε συγκεκριμνη κατεθυνση: θελε να γρψει για τους Ιρλανδος και για τη πατρδα του. τσι δανεστηκε στοιχεα απ τα παραμθια και τους θρλους του τπου του, χρησιμοποιντας και τη μορφ της μπαλντας ("Crossways", 1889, "The Rose", 1893) γρφοντας αφηγηματικ ποηση ("The Wanderings Of Oisin", 1889), που το ιρλανδικ υλικ παρουσιζεται με προρραφαηλιτικ φος και συμβολιστικ μθοδο. Με τη δημοσευση μιας λλης ποιητικς συλλογς ("The Wind Among The Reeds", 1899), η ποησ του εχε αρχσει να γνεται περισστερο πολπλοκη.
     Εντωμεταξ το 1889 γνρισε την ηθοποι, φεμινστρια, επανασττρια, εθνικστρια κι ακτιβστρια Μοντ Γκον (Maud Gonne), γυνακα που, πως τελικ παραδχτηκε κι ο διος, παιξε σημαντικ ρλο στη ζω του κι επηρασε σημαντικ τη ποησ του απ κει κι πειτα. Την ερωτετηκε και σαγηνετηκε απ' αυτ κι εκενη επσης εχε μαγευτε απ μερικ ποιματ του, ωστσο δεν ενδωσε στον ρωτ του. Το 1895 της ζτησε να τον παντρευτε κι αρνθηκε. Τον επμενο χρνο σνηψε δεσμ με την Olivia Shakespear σως στη προσπθει του να ξεφγει. Ο δεσμς αυτς κρτησε 1 χρνο. Μετ, μλιστα 3 διαφορετικς διαδοχικς ακμα χρονικς στιγμς (1899, 1900, 1901), ξαναζτησε σε γμο τη Μοντ, που τις αρνθηκεν λες!



     Το 1903 και προς μεγλη του φρκη κενη παντρετηκε τον σημαντικ Ιρλανδ εθνικιστ, ακτιβιστ John MacBride, στο Παρσι και μαζ του κανε να γιο. Ωστσο μετ να χρνο πρε διαζγιο και γρισε στην Ιρλανδα. Η φιλα τους συνεχστηκε και τελικ το 1908 κατφερε να ολοκληρωθε ο ρωτας του για κενη, πλην μως χι με τ' αναμενμενα για κενον αποτελσματα, μια κι εκενη δε θλησε να του προσφρει λλη νχτα. Εναι γνωστ πως υπρξε η μοσα του και πως τον ενπνευσε σε πολλ ποιματα, μεταξ των οποων και το "Επιθυμε Τα Υφσματα Του Ουρανο" (που υπρχει παρακτω). Χαρακτηριστικς ο στχος που κλενει το ποημα:

   "...Περπτα απαλ, γιατ πατς στα νειρ μου..."

   Σχεδν 20 χρνια μετ, ο καλλιτχνης ανακλεσε ποιητικ και τη νχτα κενη που περσανε μαζ, με το ποημ του:

 νας 'Αντρας Γρος Και Νος

Τα πλα μου εναι σαν αυτ το βλος που συρζει
και την ομορφι τνε ξαπλνει καταγς.
Πρτα τη φυλ ολκερη εσντριψε
και πρε τη μεγλην ευχαρστηση,
που γκρμισε τον κτορα τον μγιστο
και σκρπισε τη Τροα σε συντρμματα...



     Ο Γητς εχε γνωρισθε επσης με τον Arthur Symons, που, με δικ του βοθεια, κενος γραψε "Το Συμβολιστικ Κνημα Στη Λογοτεχνα" (1899). O Symons φερε τον Yeats σ' επαφ με το κνημα του Mallarme, χωρς μως να πψει να ενδιαφρεται για καθαρ ιρλανδικ καλλιτεχνικ παραγωγ. Το αποτλεσμα ταν η δρυση του Ιρλανδικο Θεατρικο Συλλγου, του ιρλανδικο εθνικο θετρου που αργτερα γινε γνωστ ως Abbey Theatre. Σ' αυτ τη προσπθεια εχε τη συνεργασα του Edward Martyn, του George Moore και της Augusta Gregory. Απ το 1903 κι πειτα, ντας αναγνωρισμνος πλον, ξεκιν σειρ επισκψεων στις ΗΠΑ, δνοντας διαλξεις. Το 1914 και το 1919 δημοσιεονται οι ποιητικς του συλλογς "Responsibilities" και "The Wild Swans At Coole" αντστοιχα.

      
                                 στη μση η Maud Gonne το 1900

     Το 1911, στα 46 του, γνωρζει τη Georgie (George) Hyde Lees (1892-1968και συνπτουνε σχση, που τελικ, στις 20 Οκτβρη 1917 καταλγει σε γμο. Η Τζρτζι του χρισε 2 παιδι, την Anne (1919) και τον Michael (1921). Για τη κρη του θα γρψει τη "Προσευχ Για Τη Κρη Μου" και για τον γιο τη "Προσευχ Για Τον Γιο Μου". Η Τζρτζι βοθησε τον Γητς, καθς μοιρστηκε μαζ του μυστικισμ κι εσωτερισμ και τον θησε ν' αυτοματοποισει τη γραφ του.
     Το 1923 τιμθηκε με το Νμπελ Λογοτεχνας. Το 1925 δημοσευσε ργο με ττλο "A Vision", αλλ τελικ το απσυρε, το ξανγραψε και το 1937 το εξδωσε με τη να του μορφ. Πρκειται για να ημι-αστρολογικ σστημα που εξηγε τους ανθρπινους τπους, την ιστορα και τη μετ θνατο πορεα της ψυχς, χρησιμοποιντας κεντρικ σημεο αναφορς τη κυκλικ αντληψη του χρνου και τις 28 φσεις της σελνης. Επσης, στο ργο αυτ θεωρεται ως εμπνεστρια κι αρωγς η Τζρτζι. Το 1928 δημοσιεει την συλλογ "The Tower" και το 1930 γρφει το θεατρικ "The Words Upon The Window-Pane". γραψε επσης τα ργα: "The King Of The Great Clock Tower", "The Winding Stair", "Wheels & Butterflies", "A Full Moon In March", "Essays 1931-1936", "Purgatory", "The Death Of Cuchulain" κ..

   "Τρα που χθηκαν τα σκαλοπτια μου
    πρπει να πω να ξαπλσω εκε
    που ξεκινν λες οι σκλες,
    στο μαγαζ οστν
    και λερωμνων κουρελιν,
    της καρδις
..
."


     Πθανε στο Roquebrune-Cap-Martin στη Γαλλα, στις 28 Γενρη 1939, σ' ηλικα 74 ετν, πιστεοντας τι, αν ο νθρωπος δε μπορε να γνωρσει την απλυτη αλθεια, μπορε τουλχιστον να την ενσαρκσει. Η μρα του θαντου του ταν, πως λει ο W.H. Auden, "μια σκοτειν και κρα μρα το ιρλανδικ αγγεο μεινε δειο απ τη ποησ του". Στο ργο του, ωστσο, ο Yeats εχε αμφισβητσει την εξουσα του θαντου:

   "Καιρς πια τη διαθκη μου να γρψω... κι εδ τη πστη μου δηλνω: θνατο και ζω κι λα, τα δημιοργησε νας νθρωπος απ' τη πικρ ψυχ του, λα, ναι, και λιο και σελνη κι στρα κι ακμη πρσθεσε αυτ, πως οι νεκρο αναστανονται κι ονειρεονται..."

                 

     Ο William Butler Yeats ταν αυτς που προσπθησε να θυμσει στους συμπατριτες του και να διδξει τους ξνους την αξα και τον πλοτο της κλτικης και δη ιρλανδικς παρδοσης, χοντας ως δρα τη πατρδα του, τη στιγμ που λλοι Ιρλανδο συγγραφες την εγκατλειψαν για μεγλα χρονικ διαστματα της ζως τους, πως οι Joyce, Shaw & Beckett.
     Θφτηκε αρχικ στο μρος που 'χε πεθνει βσει της επιθυμας του, μα το 1948 μεταφρθηκε η σορς του στο κοιμητρι του παρεκκλησιο Drumcliff, στο Σλγκο στην Ιρλανδα και στη πλκα του πνω γρφει:

                                        Με παγωμνο Βλμμα
                                        στη Ζω στο Θνατο
                                        πρασε Καβαλλρη


   
               Το Μνμα του Γητς στο Drumcliff County Sligo

   (Σημ Δικ μου:  Αυτ το κομμτι ολκερο, δε θα μποροσε ν' ανεβε δχως τη πολτιμη βοθεια του φλου και συνοδοιπρου Χρστου Σωτηρπουλου, τον οποον ευχαριστ μες απ' τη καρδι μου και του εχομαι καλ συνχεια σε τοτο το μακρ ταξδι της μρας μες στη νχτα).
___________________
___________________


        Δεν Υπρχει λλη Τροα

Γιατ να τη κατηγορσω τι γμισε τις μρες μου μιζρια,
τι δδαξε με κποια καθυστρηση
σ' ανδεους νδρες, τους πιο βαιους τρπους,
τι βαλε σοκκια πνω απ λεωφρους.

Εχε τποτ' λλο πρ' απ θρρος, σο μ' επιθυμα;
T θα μποροσε να της φρει την ειρνη, μ' ναν νου,
που η αριστοκρατα το απλοποησε σα φωτι,
με ομορφι σαν τεντωμνου τξου,
εδος αφσικο σε μια ττοιαν εποχ,
ντας ψηλ, απμερα και τσον αυστηρ;

Γιατ, τ λλο θα μποροσε να 'χε κνει, τσι που 'ναι;
Υπρχε τχα λλη Τροα για να κψει;

      Πλοντας Προς Βυζντιο

Δεν εναι τπος για τους γροντες αυτς.
Οι νοι αγκαλιασμνοι, πουλι στα δντρα,
-οι γενις αυτς που σβνουν- στο τραγοδι τους,
θλασσες σμρια τα σκουμπρι,
ποτμια σμρια οι σολομο,
το θραμα το ψρι και η σρκα,
σο βαστ το καλοκαρι ψλλουνε το κθε τι
που σπρνεται, γεννιται και πεθανει.
Αλλοπαρμνοι απ' τη λγνα τοτη μουσικ
παραμελονε λοι τους του νου
τα αειθαλ κι αγραστα Μνημεια.

Ο γρος εναι τιποτνιο πργμα,
κουρελιασμνο ροχο πνω σε μπαστονι,
εκτς αν η ψυχ χτυπει παλαμκια
και τραγουδει δυνατ, πιο δυνατ,
στο κθε νιο ξεφτδι της θνητς της φορεσις,
δεν εν' ωδεο μουσικς, μον' η σπουδ της,
στα μεγαλπρεπα του νου της τα μνημεα.
τσι λοιπν αρμνισα τις θλασσες για να ρθω
στην για του Βυζντιου πολιτεα.

Σοφο που στκεστε στην για φλγα του Θεο
σαν να 'στε στο χρυσ ψηφιδωτ του τοχου,
βγετε απ' την για τη φωτι, στροβιλιστειτε,
γενετε δσκαλοι του τραγουδιο για τη ψυχ μου.
Κψετε τη καρδι μου κι αναλστε τη
που ρρωστη απ' τον ποθο,
δεμνη σ να ζο που ξεψυχ,
δεν ξρει τρα πια τι εναι!
Και δεχτετε με παρακαλ
στη Τεχνουργα της Αιωνιτητας.

Κι παξ και βγω απ' τη φση μου, δε θα κρατσω
για σωμτινη παρξ μου, τποτ' απ δατη,
αλλ μια ττοια που οι Γραικο χνουνε χρυσοχοι,
απ σφυρλατο χρυσ, μαλαματνιο σμλτο,
για να κρατσουνε ξυπν τον νυσταλο Ργα,
στνουν σε χρυσ κλων, να τραγουδσει,
στους Ργες και τις Ργισσες του Βυζαντου,
τ που περσαν, που περνν και που θα 'ρθουνε.

        Αυτ Εναι Τα Σννεφα

Αυτ εναι τα σννεφα του λιου που δει,
Η μεγαλοσνη που κλενει το φλογισμνο μτι του:

Ο αδναμος αρπζει αυτ που 'χει κνει ο δυνατς,
Ως του καταρρεσει, ,τι εχε ανυψωθε
Κι η διαφωνα επικρατσει της ομοφωνας,
Κι λα τα πργματα χουν γνει σα κι μοια.
Κι επομνως, φλε, αν η μεγλη διαδρομ σου διανθηκε,
κι λα τοτα τσι γναν, ττε ακμα πιτερο
αν χεις κνει τη μεγαλοσνη σντροφ σου,
ττε για τα μικρ παιδι εναι που στενζεις:

Αυτ εναι τα σννεφα του λιου που δει,
Η μεγαλοσνη που κλενει το φλογισμνο μτι του...

Επιθυμε Τα Υφσματα Του Ουρανο

Αν εχα τα κεντημνα υφσματα του ουρανο,
Καλοδουλεμνα με χρυσ κι ασημνιο φως,
Τα γαλζια και τα μουντ και τα σκοτειν υφσματα
Της νχτας και του φωτς και του ημφωτος,
Θα τ' πλωνα κτω απ τα πδια σου...

Αλλ εμαι φτωχς κι χω μονχα τα νειρ μου
Και τα νειρ μου εναι αυτ που χω απλσει στα πδια σου
Περπτα απαλ, γιατ περπατς επνω στα νειρ μου...

         Δευτρα Παρουσα

λα καταρρουν χωριστ, δχως το επκεντρ τους
Επικρατε παντο μονχα η αναρχα
Καταπνγεται η τελετ της αθωτητας
Καλτερο: πλρης απουσα πεποθησης
Χειρτερο: πλρης επικρτηση της Εμπθειας

Και τνος γριου θηρου ρθ' η ρα,
να γεννηθε στης Βηθλεμ τα μρη;

 Η Μπαλντα Του Παπα-Κλιγκαν

Ο γερο-παπς, ο Πτερ Κλιγκαν
νυχτομερα, τανε πεθαμνος απ' τη κοραση,
μιας κι οι μισο απ' τους ενορτες του
στο κρεβτι κετονταν στο νωπ το χμα.

Κποτε, εν στο μογχρωμα του δειλινο
μισοκοιμτανε πνω στο κθισμ του,
κι λλος φτωχς του μνυσε να πει ταχι κοντ του,
Κι ρχισε κενος να θρηνε με πκρα και να λει:

"Εγ ανπαψη καμι, μτ' ησυχα χαρ πια χω,
μια κι οι νθρωποι αδικοπα πεθανουν... και πεθανουν
".

Κι ευθς βζει φων: "Τα λγια μου αυτ, Θ μου, συγχρα!
Δεν εμ' εγ αυτς που μλησε, αλλ το σρκιν μου στμα
"!

Γοντισε και γρνοντας στο κθισμ του
προσευχθηκε κι εκε, αποκοιμθηκε.

Πνω απ' τους αγρος κλησε του δειλινο η ρα.
Να κρυφοφγγουν ρχισαν τα λγα αστρια τρα,
σιγ-σιγ και πιο πολλ, μριες φορς το χλια,
κι ο νεμος ετραζε ολγυρα τα φλλα.
Ο Κριος εκλυψε τον κσμο με σκοτδι,
και μλαγε με ψθυρους στο γνος των ανθρπων.
Κι ως το πουλ τιτβισε, το χραμα ρθε πλι.

Ο γρο-παπς, ο Πτερ Κλιγκαν,
τινχθηκε ορθς.
"Κακμοιρε, κακμοιρε! Ο νθρωπος απθανε
την ρα που κοιμμουνα πνω στο κθισμ μου
".


Απ τον πνο τ' λογο, πηγανει και ξυπν,
και, με πολλν αφροντισι, ταχι το καβαλ.
Και τρχει τρα, σο ποτ παλι δεν εχε τρξει,
σε καλντερμια απτητα κι απ τους βλτους μσα.
Τη πρτα του την νοιξε του ρρωστου η γυνακα:

-"Παπ μου εδ 'σαι πλι";
Κι εκενος τη ρωτ ευθς:
-"χει ο φτωχς πεθνει";
-"Ναι, πθανε μια ρα πριν".

Ο γρο-παπς, ο Πτερ Κλιγκαν,
απ τη θλψη του νιωσε το σμα να λυγει.
"Ταχι εσ σαν φυγες τη πλτη του γυρνει,
και σα χαρομενο πουλ ξεψχησε και πει
"!


Ο γερο-παπς, ο Πτερ Κλιγκαν,
τ' ακοει αυτ κι αμσως γονατζει:

-"Εκενος που 'πλασε τη νχτα με τ' αστρια
γι' αυτος που απ κοραση νιθουν να χνουν αμα.
Εκενος, για να βοηθσει στην ανγκη μου,
στειλε 'Αγγελ Του μγα.

Εκενος που πορφυρο μανδες τον τυλγουνε,
και τους πλαντες χει να φροντσει,
στον τιποτνιο που κοιμται στη καρκλα του,
σπεδει μεσα, συμπνοια για να δεξει
".

      ταν Εσαι Γρος

ταν εσαι γκρζος, γερασμνος
κι απ τον πνο νικημνος
και θες απ τη πυρκαγι να ξεμακρνεις
πραυτα τοτο το βιβλο σου ν' ανογεις.

Πσοι λατρψαν τις στιγμς της ευτυχας σου,
την ομορφι σου, αληθιν ψετικα;
Μα νας νθρωπος αγπησε την ευλαβ ψυχ σου!
Αγπησε τη θλψη που 'βγαινε στη μορφ σου

και περνντας κτω απ' τους καμμνους φρχτες
ψιθρισε θλιμμνα πως η Αγπη το 'βαλε στα πδια
και πλλει πνω απ' τις κορφς των βουνν
και κρβεται μσα στο πλθος των στρων...

             

 

 

Web Design: Granma - Web Hosting: Greek Servers