-

Dali &

-


-








.

--.


.


 
 

 

Brâncuși

  "Το να βλπεις μακρυ εναι να πργμα,
                                   το να πηγανεις εκε εναι κτι λλο".

                             Κ. Μπρανκοζι



                                        Βιογραφικ
  
     Ο Κονσταντν Μπρανκοζι (Constantin Brâncuși) τανε Ρουμνος γλπτης, ζωγρφος και φωτογρφος που κανε καρριρα στη Γαλλα. Φημισμνος γαλλορρουμνος γλπτης απ τους πρωτοπρους της αφηρημνης γλυπτικς. Τα ργα του απ μπροτζο και μρμαρο χαρακτηρζονται απ γεωμετρικ κομψτητα κι εξαρετο φινρισμα, εναι ιδιατερα και ξεπηδον απ τη φαντασα. Στα 7 του τανε βοσκς στα Καρπθια ρη, στα 18 του δολευε βοηθς σε ξυλουργεο κι εκε ρχισε να μαθανει ανγνωση και γραφ. Το 1904 πγε στο Παρσι, σχεδν με τα πδια. Σκοπς του ταν να ανακαλψει "την ουσα των πραγμτων κι χι την εξωτερικ τους φρμα". Τα γλυπτ του τα επεξεργαζταν πολλ χρνια για να βρει τις γραμμς που θα τους διναν τη μεγαλτερη δναμη διαμορφνοντας μα φρμα ελεθερη απ κθε γινη βαρτητα. Τα ργα του εναι φτιαγμνα απ ξλο η απ πτρα. σκησε επιρρο στους γλπτες της γενις του αλλ και μεταγενστερους, πως τον Χνρυ Μουρ.
     Γεννθηκε στο χωρι Χομπτα της Ρουμανας στις 19 Φλεβρη 1876 κι τανε ο 5ος γιος φτωχν χωρικν. ρχισε να δουλεει βοσκς στα Καρπθια απ μικρς κι μαθε να σκαλζει το ξλο, φτιχνοντας εργαλεα και σκεη. Το 1894 κατορθνει να εγγραφε στη Σχολ Εφαρμοσμνων Τεχνν της Κραβα, παρτι δεν φοτησε ποτ του σε σχολεο. Επικεντρνει το ενδιαφρον του στη ξυλογλυπτικ και παρλληλα μαθανει γραφ κι ανγνωση. Το 1898 εγγρφεται κατπιν διαγωνισμο στη Σχολ Καλν Τεχνν του Βουκουρεστου και 5 τη μετ παρνει τη 1η του παραγγελα: Τη προτομ ενς στρατηγο.



     Γοητευμνος απ τα ργα του Ροντν, αποφασζει ν' αφσει το Βουκουρστι και το 1904 μετακομζει στο Παρσι. Το μεγαλτερο μρος του ταξιδιο το κλυψε με τα πδια, λγω των πενιχρν οικονομικν του. Στο Παρσι, μπκε στη Σχολ Καλν Τεχνν και παρλληλα δολευε για τα προς το ζην -πλενε πιτα. Το 1906 πραγματοποησε τη 1η του ατομικ κθεση, με εμφαν τη τεχνοτροπα του Ροντν στα ργα του. Ο μεγλος γλλος γλπτης δινε ακραες φυσικς στσεις στις μορφς του, για να εκφρσει μσω αυτν ντονες πνευματικς καταστσεις. Επσης, διασποσε τις επιφνειες των γλυπτν του για να δσει δραματικτητα στη μορφ. Ο Μπρανκοζι αποφσισε τι επιθυμοσε να κνει πιο απλ ργο και ξεκνησε μιαν εξελικτικ αναζτηση της καθαρς μορφς. Για να αποφγει αυτ την επδραση φυγε απ το ατελι του Ροντν, λγοντας τι δεν μπορε κανες να κνει τποτα κτω απ τα μεγλα δντρα. Το 1908 αποτινσσει οριστικ τις ποιες επιρρος του απ το Ροντν. Θλει να πετξει με τα δικ του φτερ και τα καταφρνει, -το Παρσι ταν η καταλληλτερη πλη γι' αυτ- σπζοντας τη παρδοση, καθς δημιουργε τη δικ του μονττερνιστικ αιαθητικ στη γλυπτικ.
    Λγο μετ το 1907 πντως, ξεκνησε η ριμη περοδς του. Ο γλπτης εχε εγκατασταθε στο Παρσι, αλλ λα αυτ τα χρνια επστρεφε συχν στο Βουκουρστι κι εξθεσε εκε σχεδν κθε χρνο. Στο Παρσι, στους φλους του περιλαμβνονται Marcel Duchamp, Fernand Léger, Henri Matisse, Amedeo Modigliani κι Ανρ Ρουσσ. Το 1913, 5 απ τα γλυπτ του συμπεριελφθησαν στη γκαλερ Εμφνιση στη Να Υρκη. Ο Alfred Stieglitz παρουσασε τη 1η ατομικ κθεση του ργου του καλλιτχνη στη γκαλερ του 291 της Νας Υρκης, το 1914. Ο Brancusi ποτ δεν ταν μλος των οργανωμνων καλλιτεχνικν κινσεων, αν και συνδεται με Francis Picabia, Tristan Tzara και πολλος λλους ντανταστς στις αρχς της 10ετας του 1920. Το 1921, τιμθηκε με να ειδικ τεχος του κριτικο περιοδικο τχνης The Little. Ταξδεψε στις ΗΠΑ 2 φορς το 1926 για να παρακολουθσει ατομικς εκθσεις του στην κθεση Wildenstein και στη Γκαλερ Brummer στη Να Υρκη.



     Ο περφημος γλπτης με φαντασα και τχνη κατφερε να διακριθε. Το περφημο γλυπτ Endless Column του δισημου καλλιτχνη, κατατχθηκε 4ο σε διαδικτυακ ψηφοφορα, με θμα τα σπουδαιτερα ργα τχνης του 20ο αινα της γαλλικς εφημερδας Le Figaro το 2010. 1ο στις προτιμσεις σων λαβαν μρος στη ψηφοφορα ρθε το ργο του ζωγρφου Πμπλο Πικσο Οι Δεσποινδες της Αβινιν. Το γλυπτ Endless Column συγκντρωσε το 5,7% των ψφων και πρε τη 4η θση. Τη 2η θση κατλαβε το ργο του ζωγρφου Ανρ Ματς Ο Χορς και τη 3η το περφημο πορτρατο της ηθοποιο Μριλιν Μονρε απ τον καλλιτχνη ντι Γουρχολ. Το γλυπτ αυτ χει ψος 29,35 μτρα και βρσκεται στην πλη Τργκου Ζου (ντια Ρουμανα) απ τις 27 Οκτβρη 1938. Το ργο, που αποτελε φρο τιμς στους Ρουμνους που χασαν τη ζω τους κατ τον Α' Παγκ. Πλ., εναι μια σνθεση απ 17 ρομβοειδες σιδερνιες κψουλες, τοποθετημνες η μα πνω στην λλη. Το 1950, κατ τη διρκεια του κομμουνιστικο καθεσττος στη Ρουμανα, η κυβρνηση θεωροσε το ργο του Μπρανκοζι δεγμα αστικς γλυπτικς κι εχε προτενει να κατεδαφιστε το μνημεο. Τελικ, το γλυπτ επζησε και γιναν εργασες συντρησης σ' αυτ απ το 1998 μχρι το 2000, με τη συνεργασα της κυβρνησης, του Παγκσμιου Ταμεου Μνημεων και της Παγκσμιας Τρπεζας.



     Φιλοτεχνε το 1ο πραγματικ δικ του ργο, Το Φιλ, που οι κατακρυφες φιγορες δο σφιχταγκαλιασμνων νων σχηματζουν να κλειστ γκο με συμμετρικς γραμμς. Η γεωμετρικτητα, που θα αποτελσει κριο χαρακτηριστικ του ργο του, θα επηρεσει μεσα τον φλο του ζωγρφο Αμεντο Μοντιλινι. να θμα που κατχει προνομιακ θση στο ργο του εναι το πουλ. Εμφανζεται το 1912 με τη Μαστρα, το νομα ενς θαυματουργο πουλιο στους ρουμανικος λακος θρλους. Τη 1η αυτ εκδοχ σε μρμαρο διαδχθηκαν λλες 28 παραλλαγς μχρι το 1940. Κατασκευασμνες κυρως απ μπροτζο, με κυραρχες τις ελλειπτικς γραμμς κυρως απ μπροτζο, που αποδδουν την ουσα της γργορης πτσης. Ο φωτογρφος ντουαρντ Στιχεν αγρασε ν απ αυτ τα ργα το 1926 και προσπθησε να το μεταφρει στις ΗΠΑ. μως, οι υπλληλοι του τελωνεου δεν δχτηκαν το πουλ ως ργο τχνης κι επβαλαν υψηλος δασμος (40% επ της αξας του) για την εισαγωγ του ως βιομηχανικ προν. Ο Μπρανκοζι, αγανακτισμνος και με τη βοθεια των φλων του στην Αμερικ, αντκρουσε την απφαση του τελωνεου κι ενγαγε το Αμερικανικ Δημσιο. Χαρακτηριστικ εναι το απσπασμα απ τα πρακτικ της δκης κι αξζει να αναφερθε θαρρ:

 -«Μοιζει για πουλ κατ τη γνμη σας;», ρωτει ο δικαστς, δεχνοντας το επμαχο γλυπτ του Μπρανκοζι, «Πουλ στο διστημα».
 -«χι, δεν μοιζει. Αλλ ο καλλιτχνης το ονομζει "πουλ"», απαντ ο πρτος μρτυρας υπερσπισης.
 -«Αν το δετε στο δρμο, θα το αποκαλσετε "πουλ";».
 -«χι, κριε δικαστ».
 -«Αν βρεθετε στο δσος θα το πυροβολσετε;».
 -«χι, κριε».
 -«Κι μως, το θεωρετε ργο τχνης. Γιατ;».
 -«Απ τεχνικς πλευρς, χει σχμα κι εμφνιση. Εναι να ργο τρισδιστατο, δημιουργημνο απ ναν ταλαντοχο καλλιτχνη. Εναι αρμονικ φιλοτεχνημνο και σου εμπνει αισθητικ ομορφι. Εξλλου γι' αυτ και το αγρασα. Ο κριος Μπρανκοζι προσπαθε να εκφρσει εδ μια λεπτ ιδα: το πταγμα ενς πουλιο στο κεν».



     
Ο Μπρανκοζι κρδισε τη δκη κι γινε μεμις διασημτητα. Τα ργα του βρκανε θερμ ανταπκριση απ τους συλλκτες στις ΗΠΑ, ταν στην Ευρπη η κριτικ ταν αυστηρ μαζ του. Οι εκθσεις με ργα του διαδεχταν η μα την λλη και τελικ γιινε δισημος και στη Γαλλα. O Μπρανκοζι παργαγε μια σειρ γλυπτν αποκαλομενα Bird In Space (Πουλ στο διστημα). Ταξδεψε εκτενς στη 10ετα του '30, επισκεπτμενος την Ινδα και την Αγυπτο καθς κι ευρωπακς χρες. Εχε δεσμευτε για να δημιουργσουν να πολεμικ μνημεο για να πρκο στο Turgu Jiu, Ρουμανα, το 1935 και σχεδασαν να συγκρτημα που περιλαμβνονται πλες, τραπζια, σκαμπ, και μια ατελεωτη στλη. Μετ το 1939 ο Brancusi συνχισε να εργζεται στο Παρσι. Τελευταα γλυπτικ του, απ γψο Ο Μεγλος Πετεινς, ολοκληρθηκε το 1949.
    Ο Κονσταντν Μπρανκοζι απκτησε το 1952 τη γαλλικ υπηκοτητα και 5 χρνια αργτερα, πθανε
στις 16 Μρτη 1957, στο Παρσι, στα 81 του χρνια. Εντοτοις, με τη διαθκη του κληροδτησε στο Μουσεο Μοντρνας Τχνης του Παρισιο περισστερα απ 80 γλυπτ, με τον ρο να μεταφερθε ολκληρο το εργαστρι του στο μουσεο, πως ταν στην αρχικ του μορφ. Πλον,το εργαστριο του χει ανακατασκευαστε στον ακλυπτο χρο του Κντρου Ζωρζ Πομπιντο και λειτουργε ως μουσεο. Συλλογς με ργα του βρσκονται ακμη στο Μουσεο Μοντρνας Τχνης της Νας Υρκης, στο Μουσεο Τχνης της Φιλαδλφειας και το Εθνικ Μουσεο του Βουκουρεστου.


                              Το Μουσεο Μπρανκοζι στη Ρουμανα

    Κανες, οτε κι ο διος δε θα φανταζταν ποτ τι να ργο του θα ταν αυτ που θα απογεωνε πριν λγο καιρ τη δημοπρασα του οκου Κρστι, μσα σε εννα λεπτ, προσθτοντας 57, 4 εκατομμρια δολρια στο κερδοφρο ταμεο της βραδυς. Η πληση που αποτλεσε νο ρεκρ για τα ργα του καλλιτχνη, τα οποα οτως η λλως πωλονται σε τιμς αστρονομικς, απσπασε να μεγλο, το μνο ειλικρινς χειροκρτημα της αθουσας, πως γρφει το δελτο τπου του οκου δημοπρασιν. Το ργο του La Muse Endormie (Η Κοιμωμνη Μοσα), το οποο εκτιμθηκε πριν απ τη δημοπρασα ανμεσα στα 20-30 εκ. δολρια, εναι απ πατιναρισμνο μπροντζο με φλλα χρυσο. Πρκειται για ργο του 1913. Η αρχικ του κδοση τανε σε μρμαρο, σκαλισμνη το 1909-10. Φρει την υπογραφ Brancusi (στο πσω μρος του λαιμο).
     Το αρχικ μαρμρινο γλυπτ βρσκεται σμερα στο Μουσεο Hirshorn και στον Κπο Γλυπτικς στην Ουσιγκτον. Απ το καλοπι της μαρμρινης κεφαλς χθηκαν ξι χλκινες. Στη δημοπρασα βγκε το κτο αυτς της σειρς. Μοσα του, ταν εκενη την εποχ απ το 1908 ως το 1910, η βαρνη Renée Frachon. Στο ργο, η μορφ του κεφαλιο της κοιμισμνης γυνακας χει απεικονιστε σ' να σχεδν τλειο οβλ, με καθαρτητα του περιγρμματος, με ελχιστες στην ουσα αναφορς στις φυσικς ιδιτητες του μοντλου. Το «La muse endormie» αποκτθηκε απ τον διακεκριμνο Γλλο συλλκτη Jacques UImann στη 10ετα του '50 και παρμεινε στην οικογνει του μχρι προσφατα.  Χαρακτηριστικ στη δημιουργα του εναι το τι αντιμετπιζε κθε γλυπτ μιας σειρς ως μοναδικ ργο τχνης, ντας νας απστευτος τεχντης που θελε να χει τον πλρη λεγχο στο τελικ αποτλεσμα. Κθε αντικεμεν του εναι μοναδικ, γιατ το αντιμετωπζει διαφορετικ. "Το να βλπεις μακρυ εναι να πργμα, το να πηγανεις εκε εναι κτι λλο".


                                       Το Ατελι του σμερα

    Θεωρειται σμερα ο μεγλος πατριρχης της μοντρνας γλυπτικς κι αν και συνδθηκε τ' νομ του με τους ντανταστς, ωστσο δεν ανκε σε καννα ρεμα καλλιτεχνικ κνημα τεχνοτροπα. Η δισταση που δινε στα ργα του εναι πνευματικ, δραματικ, μσα απ τις ακραες φυσικς στσεις των μορφν του. Εξερευνοσε τις αθουσες των μουσεων, του Λοβρου, του Τροκαντερ και του Musée Guimet, την αρχακ τχνη της Αιγπτου, της Ασσυρας, της Ιβηρας και της Ανατολικς Ασας, κι ταν το 1906 εδε στο Salon d’Automne τα ργα της Πολυνησας του Γκωγκν αποφσισε τι πρεπε και αυτς να παραμερσει τα διδγματα της μακρχρονης ακαδημακς του κατρτισης. Εγκαταλεποντας την εκλεπτυσμνη, επαγγελματικ δυτικ παρδοση, ρχισε να δουλεει σε ξλο και πτρα. ταν, πως δλωσε αργτερα, "ο δρμος του προς τη Δαμασκ". Ρητ του: "Να δουλεεις σα σκλβος, να δνεις εντολς σα βασιλις, να δημιουργες σα Θες". Η εξελικτικ αναζτηση της καθαρς μορφς δε σταμτησε ποτ να εναι μρος του ργου του.



    Ο Μπρανκοζι εκτιμοσε την αρχακ τχνη, πως κι ο φλος του Μοντιλινι. Οι αναφορς του στην Αρχαιτητα δεν εναι θεματικς, αλλ αφορον κυρως στον τρπο χρσης του υλικο, τον τρπο που το δουλεει, τη στλβωση, την απλτητα, τις σειρς γυναικεων κορμν, την επιπεδτητα. Στο σχδιο του Μπρανκοζι Ζευγρι (1916-1920), υπρχει μια ενδιαφρουσα σχση με τη κρη της Ακρπολης 671 (520 π.Χ.). Παραβλλοντας την κρη με το σχδιο, οι δο κκλοι στο στρογγυλ πνω τμμα της μορφς του Μπρανκοζι μπορον να διαβαστον ετε ως μμηση, ετε ως αφαρεση. Ο Πτερ Νγκοου (Peter Neagoe), παλις φλος του, μας πληροφορε τι επισκεπττανε συχν τα αρχακ γλυπτ στα μουσεα και τα θαμαζε για την απλτητα και τις καθαρς φρμες τους. Αναρωτιταν πς θα μποροσε να μεταφρσει τη δναμη αυτν των καθαρν μορφν με να σγχρονο τρπο. Ο Νγκοου σημεινει επσης το ενδιαφρον του Μοντιλινι για τα ελληνικ αρχακ γλυπτ την εποχ που συνεργζονταν με τον Μπρανκοζι το 1909. Ο τελευταος μλιστα φτιαξε να ργο Κεφαλ αρχαας, που θυμζει την κεφαλ της ρας της Ολυμπας (περ. 600 π.Χ.).


                                                    Το μνμα του

============================

                                              ργα του:



                                             Endless Column






                             H Koιμωμνη Μοσα



                                             Το Φιλ




















































 

 

Web Design: Granma - Web Hosting: Greek Servers