-

Dali &

-


-








.

--.


.

./.


 
 

 

Pailleterie Alexandre Davy de la (Dumas ): ,

        Ο επικεφαλς του κρτους δεν χει δικαωμα να φρεται
                                         επιεικς στους εχθρος της κοινωνικς ειρνης.

     Βιογραφικ

    Ο Αλεξντρ Νταβ ντε λα Παγιετρ "Αλξανδρος Δουμς" (Alexandre Davy de la Pailleterie aka: Alexandre Dumas Πατρ) τανε Γλλος συγγραφας, γνωστς κυρως απ' τα ιστορικ μυθιστορματ του που τονε κατστησαν απ τους πιο πολυδιαβασμνους Γλλους συγγραφες στον κσμο. Πολλ απ τα μυθιστορματ του, πως Ο Κμης Μοντεχρστο, Οι Τρεις Σωματοφλακες, Μετ Εκοσι τη κ.α., αρχικ εχανε δημοσιευθε σε σειρς. γραψε επσης θεατρικ κι ρθρα σε περιοδικ. Ο Δουμς εναι λοιπν συγγραφας που το εγχριο κοιν αισθνεται μακρχρονη οικειτητα. Ισως αυτ η ασθηση ενισχεται κι απ τον εξελληνισμ του ονματς του.

     Γεννθηκε 24 Ιουλου 1802, στο χωρι Βιγιρ-Κοτρ (Villers-Cotterêts) της Γαλλας κι ταν εγγονς ενς Γλλου ευγενος, που 'ζησε για πολλ χρνια στις Δυτικς Ινδες. Πατρας ταν ο Θωμς-Αλξανδρος μικτς αφρικανικς καταγωγς -τανε γιος του Alexandre-Antoine Davy de la Pailleterie, Γλλου ευγεν κι αντατου αξιωματικο στο πυροβολικ της γαλλικς αποικας του γιου Δομνικου (σμερα Ατ) και της Marie-Cessette Dumas μας σκλβας Αφρο-Καραβικς καταγωγς. Δεν τανε γνωστ αν η Marie-Cessette εχε γεννηθε στην Αφρικ στον γιο Δομνικο (αν και το γαλλικ της επθετο υποδηλνει πς τανε Κρεολ), οτε εναι γνωστ απ ποια αφρικανικ χρα ταν οι πργονο της. Ο Θωμς-Αλξανδρος επστρεψε στη Γαλλα με τον πατρα του κι εκπαιδετηκε σε στρατιωτικ σχολ κι πειτα μπκε στο στρατ. Οταν μως ο Ναπολων γινε 1ος πατος βαλε στο περιθριο τον μιγδα αξιωματικ, που απεβωσε ν τος μετ, ταν ο Δουμς τανε 4 ετν.



     Νυμφετηκε τη Μαρ Λαμπουρ, κρη ενς ταβερνιρη και μετ απ καυγ με τον πατρα λλαξε το επθετο του και πρε αυτ της μητρας (Δουμς). Ο Θωμς-Αλξανδρος φτασε το βαθμ του στρατηγο μχρι την ηλικα των 31, ο 1ος απ τις Γαλλικς Αντλλες που 'φτασε αυτ το βαθμ. Πολμησε με δικριση στους Γαλλικος Επαναστατικος Πολμους. Αν και στρατηγς του Βοναπρτη στην ιταλικ κι αιγυπτιακ εκστρατεα πεσε σε δυσμνεια μχρι το 1800 και ζτησε δεια να γυρσει πσω στη Γαλλα. Στην επιστροφ το καρβι πρεπε να δσει στη Σικελα, που αυτς κι οι σντροφοι του γναν αιχμλωτοι πολμου για 2 τη. Σ' αυτ το διστημα η υγεα του διαλθηκε. Μχρι τη γννηση του Αλξανδρου ο πατρας του εχε φτωχνει. Ο Θωμς-Αλξανδρος πθανε το 1806, αφνοντας την οικογνεια χωρς πρους. Ο μικρς Αλξανδρος μεγλωσε φτωχικ με τη μητρα του στην επαρχα της Πικαρδας.
     Ο Αλξανδρος εχε και μια μεγαλτερη αδερφ τη Μαρ-Αλεξαντρν (γεν. πριν το 1789). μως η φτχεια εχε πολ μικρ επδραση στο νεαρ Δουμ. Η μητρα του εμπιστεθηκε τη μρφωσ του στον παπ του χωριο, που ανλαβε να του μθει τα στοιχειδη γρμματα. Η μεγλη ζωτικτητ του κι η κλση του στα παιχνδια, τον καναν κπως αδιφορο στα μαθματα και φαιντανε πως δεν εχε καμμα κλση για τα γρμματα κι ακμα λιγτερη στα μαθηματικ. Ποτ δεν προχωροσε πρ' απ' τον πνακα του πολλαπλασιασμο. Του ρεσε να παζει στα δση, να μιμεται τα πουλι, να κυνηγ και να ψαρεει. Το μνο που τον κανε να ξεχωρζει στο σχολεο ταν ο γραφικς του χαρακτρας. τσι, αν και δεν πρε καλ μρφωση, στα 12 προσλφθηκε γραφας σε συμβολαιογραφεο, που αντγραφε με το χρι ολκληρους ογκδεις τμους και μακροσκελ γγραφα.



     Το 1822 πγε στο Παρσι, που ο γραφικς του χαρακτρας και το γεγονς τι ο πατρας του τανε λγο-πολ γνωστς, του δωσε μα θση αντιγραφα στο γραφεο του Δοκα της Ορλενης και μλλοντα βασιλι Λουδοβκου Φλιππου. Οι απολαβς του τανε 1.200 φργκα του χρνο. Αν και τα χρματα αυτ μλις του φταναν για να ζσει, ο Δουμς μπκε στο πνεμα της εθυμης παρισινς ζως. Βρσκοντας πως τα σοδ του τανε πρα πολ λγα και δεν του φτνανε για μια πολυδπανη ζω, αποφσισε να γρψει για το θατρο, βρσκοντας πως ο τρπος αυτς τανε σγουρος για να κερδσει περιουσα. Παρλληλα, ρχισε να κινεται στους φιλολογικος κκλους. Γνωρστηκε με τον Ουγκ, τους ποιητς Λαμαρτν κι Αλφρντ ντε Βιν, καθς κι λλους νους συγγραφες, -υπρξε νας απ τους πρτους ρομαντικος. Ανκε στη κστα κενη των ανθρπων που 'ζησαν μσα στα πργματα τη πιο ταραγμνη περοδο της γαλλικς ιστορας. σως τσι εξηγεται το γεγονς τι θελε να τοποθετε τα βιβλα του σε περιβλλον με απλυτους χρονικος προσδιορισμος. Εν τοτοις τα βιβλα του δεν εναι καθαραιμα «ιστορικ μυθιστορματα. Ο διος λεγε: "Η Ιστορα εναι να καρφ που πνω του κρεμω τα μυθιστορματ μου".
     Το καινοργιο στυλ που γραφε ρεσε στο κοιν και το 1825 κρδισε τα πρτα του χρματα ως συγγραφας. Παρλληλα, ρχισε να κνει γνωριμες στους φιλολογικος κκλους.
Το ργο που κανε γνωστ το νομ του τανε το δρμα Ο Ερρκος Γ' κι η Αυλ του (1829), που τανε το 1ο επιτυχημνο ργο της νας ρομαντικς εποχς. στερα απ αυτ, ανβασε κι λλα θεατρικ, απ τα οποα πολλ παζονται ακμη και σμερα. Αν και τα θεατρικ ργα του το 'φερναν σημαντικ σοδα, τα μεγλα ξοδα που κανε τον ανγκαζαν να βρσκεται σχεδν πντα βουτηγμνος στα χρη. Οι κριτικο χτπησαν το ργο του αλλ αυτς ζοσε σα βασιλις. Ταξδεψε στην Ελβετα, την Ιταλα και τη Γερμανα. Στο σπτι του, το τραπζι τανε πντα στρωμνο. Το γεμα κρατοσε 5 ρες επειδ φτναν αδικοπα καινοργιοι συνδαιτυμνες. Ο Δουμς δεν ταν ποτ τυπικς, δεχτανε πλοσιους και φτωχος, συμπατριτες και ξνους, με την δια εγκαρδιτητα. Εντοτοις, στον καλλιτεχνικ χρο χτυπθηκε σκληρ. Οι κριτικο κι οι συντηρητικς εφημερδες αποκαλοσανε το ργο του τερατοργημα. Οι κλασσικο συγγραφες τονε κατηγρησανε για λογοκλοπ κι η Γαλλικ Ακαδημα κατγγειλε την επδραση που θα εχε το ργο του πνω στο θατρο. Ο Δουμς εχε το φυσικ δρο να παρνει ασμαντα ργα σημων συγγραφων και να τα μετατρπει σε λαμπρ θεατρικ ργα. Γι’ αυτ και κατηγορθηκε ως λογοκλπος.



     Το 1830 πρε ενεργ μρος στην Επανσταση του Ιουλου που ανβασε στο θρνο της Γαλλας τον Δοκα της Ορλενης. σο κρατοσαν οι πολιτικς διαμχες που προκλεσε η νοδος του Λουδοβκου Φιλππου, ο Δουμς συμμετεχε ενεργ στον αγνα. Καθς το Παρσι εχε ανγκη απ πυρομαχικ, προσφρθηκε να πει στο Σουασν και να φρει. Επρκειτο για εξαιρετικ εμπιστευτικ αποστολ, που την φερε σε πρας. Στο μεταξ, καθς τα θεατρικ ργα ρχισαν να χνουν την αγπη του κοινο, ο Δουμς στρφηκε προς το μυθιστρημα. Οι Τρεις Σωματοφλακες  =(1844) σημεωσαν μεγλη επιτυχα και ττε καταπιστηκε και με λλα μυθιστορματα: Μετ Εκοσι τη (1845), Βασλισσα Μαργκ (1845), Οι Κορσικανο Αδελφο (1845), Ο Κμης Μοντεχρστο (1845-1846), Ο Ιππτης του Κκκινου Σπιτιο (1845-1846), Ο Υποκμης της Βραζελνης (που περιλαμβνει το δισημο Σιδηρον Προσωπεον) (1848), Η μαρη τουλπα (1850) κ.α. Οι φιλολογικς του επιτυχες, που του φεραν και μεγλα κρδη, τονε παρσυραν σε σπταλη κι εξωφρενικ ζω, που του δημιοργησε πολλς δυσκολες κι ενοχλσεις.
     Εν τω μεταξ, ο ρομαντισμς ρχισε να παρακμζει. Το κοιν εχε πια βαρεθε τις υπερβολς, την λλειψη τξεως και τη βα, κι βρισκε πλον καινοργια θλγητρα στο νμο και τη τξη. τσι, καθς τα θεατρικ ργα ρχισαν να χνουν την αγπη του κοινο, ο Δουμς στρφηκε προς το μυθιστρημα. Μα μρα τον επισκφτηκε νας καθηγητς φιλολογας, ο Αγουστος Μακ, ταν αξιλογος νθρωπος, γνριζε την ιστορα κι εχε ιδες. Ο Αλξανδρος, που ως ττε εχε γρψει μνο μερικς νουβλες, θελε να βρσκει ανθρπους που να του προμηθεουν θματα για ανπτυξη. τσι, ο Μακ προσκμιζε το υλικ σε ακατργαστη μορφ κι αυτς το ανασκεαζε, του 'δινε μορφ, τνο και ρυθμ. Δημιουργθηκε τσι μα εξαιρετικ συνεργασα, αν και τ' νομα του Μακ δεν εμφανστηκε ποτ σε κποιο ργο... Τα ιστορικ στοιχεα του Μακ γνανε τα μεγλα μυθιστορματα που κναν αθνατο το νομα του Δουμ. Σ' να ταξδι που 'κανε στη Μεσγειο, πρασε κοντ απ το νησ Μοντεκρστο. Τ' νομα το 'κανε τρομερ εντπωση κι γραψε ττε τον Κμη Μοντεχρστο (1845-1846).



     Η επιτυχα του εκνερισε τους κριτικος. Αλλ ο Δουμς τα 'βρισκε λ' αυτ φυσικ. Δεν δειχνε οτε θυμ οτε μσος. Παραδχτηκε ελεθερα και δημσια πως ο Μακ τανε συνεργτης του κι ανφερε τα ργα που 'γραψανε μαζ. μως οι φιλολογικς του επιτυχες, που του 'φεραν μεγλα κρδη, τονε παρασρανε σε μα σπταλη κι εξωφρενικ ζω, που του δημιοργησε πολλς δυσκολες κι ενοχλσεις. Με τα χρματα που του απφεραν τα μυθιστορματ του, κτισε μγαρο στο Σεν Ζερμν που του κστισε 250.000 φργκα και το γμισε με θησαυρος τχνης. Τη βλα του την ονμασε Μντε-Κρστο κι εκε ζοσε περιστοιχισμνος απ παρσιτους, κλακες και πιστωτς. Επιπλον, κτισε δικ του θατρο που κστισε 1.500.000 φργκα. Τα ξοδ του τανε πρα πολλ και μνο με την επιτυχα των θεατρικν του ργων μποροσε να τα βγλει πρα.

     Η πτση του Λουδοβκου Φιλππου κι η νοδος του Ναπολοντα Γ' φερε να θεατρικ γοστα κι ο Δουμς πεσε και πλι στη φτχεια. Μη μπορντας να οικονομσει χρματα, απογυμνωμνος οικονομικ, εδε να του παρνουν οι πιστωτς του το μγαρο και το θατρ του. Οι δικαστικο κλητρες τον αναζητοσανε και για να ξεφγει, πγε στις Βρυξλλες (1851). στερα απ λγα χρνια ξαναγρισε στο Παρσι. Για ν' αποκατασταθε δρυσε μα εφημερδα, που ταν μλλον οικογενειακ περιοδικ, που την ονμασε Ο σωματοφλακας. Η εφημερδα ρχισε καλ, δεν ργησε μως να χρεωκοπσει εξαιτας του υψηλο μισθολογου και του μεγλου προσωπικο. Πλι ρχισε τις περιπλανσεις του στη Ρωσα και την Ιταλα. Στη Νπολη συνεργστηκε με τον Τζιουζπε Γκαριμπλντι, ως μπιστος σμβουλς του. πειτα μως απ την επιτυχα της επαναστσεως, το πλθος διωξε τον Δουμ απ την Ιταλα. Πληγωμνος κατκαρδα απ την αχαριστα, επστρεψε στο Παρσι. Τον Σεπτμβρη του 1870, μετ απ να ατχημα που τον φησε σχεδν παρλυτο, ο Αλξανδρος Δουμς εγκαταστθηκε στο σπτι του γιου του, Αλξανδρου Δουμ του νετερου, στο Που που κι απεβωσε στις 5 Δεκμβρη 1870. Το 2002 ο τφος του μεταφρθηκε στο Πνθεον του Παρισιο, το μαυσωλεο που εναι θαμμνες λαμπρς προσωπικτητες της Γαλλας.



    Στα 1845 εκδθηκε να βιβλο με ττλο Βιομηχανα μυθιστορημτων Αλξανδρος Δουμς & Σα, να κατηγορητριο κατ του συγγραφα του Κμη Μοντεχρστο. Πσοι θυμονται σμερα τον συντκτη του λιβλου Εζν ντε Μιρκορ, που συγκντρωσε τσες σελδες χολς υποστηρζοντας τι ο Δουμς δεν γραφε μνος του τα βιβλα; Η Ιστορα μλλον βαλε τα πργματα στη σωστ τους θση: κανες δεν θυμται τον κακβουλο ντε Μιρκορ, εν ο Δουμς εξακολουθε να εναι νας απ τους δημοφιλστερους συγγραφες στον κσμο (το αν εχε βοηθος, εναι ββαια να λλο ζτημα…) Εκτς απ τα μυθιστορματα ο Δουμς γραψε και περ τα 90 θεατρικ ργα. Εγραψε επσης απομνημονεματα εκτσεως 22 τμων και ταξιδιωτικ κεμενα. Θεωρεται τι οι περιηγητικς εντυπσεις του βρθουν ανακριβειν, αλλ πς να μην τον συγχωρσει κανες ταν γνεται τσο συμπαθς με τις προθσεις του; Τα παντ του αριθμον 301 τμους.
     Τη 1η Φλεβρη 1840 ο Δουμς νυμφετξηκε την ηθοποι Ιντ Φερι μα συνχισε να συνπτει σχσεις και μ' λλες γυνακες, αποκτντας περισστερα απ 4 παιδι. ν απ' αυτ τα παιδι ταν ο Αλξανδρος Δουμς ο Νετερος, καρπς της σχσης του με τη Κατρν Λεμπ. Ο Δουμς υπρξε πληθωρικς και στη προσωπικ του ζω. Ετσι, χι μνο γραψε πολλ βιβλα, αλλ εχε και πολλς ερωμνες, σκρπισε πολλ λεφτ, εχε πολλς παρες. Οταν αποφσισε να χτσει σπτι, αυτ ταν να παλατκι, στο Πορ-Μαρλ, που του κστισε -ττε- 200.000 φργκα. Κρδιζε πολλ χρματα απ τις θεατρικς επιχειρσεις, αλλ σο εκολα κρδιζε τσο εκολα χανε. Στα 1850 αναγκστηκε να εγκαταλεψει τη χρα για να αποφγει τους πιστωτς του. Πρασε τα τελευταα χρνια της ζως του κοντ στο παιδ του, τον Αλξανδρο Δουμ υι, συγγραφα τς Κυρας με τις καμλιες. Εφυγε σε ηλικα 68 ετν κι λοι τονε θυμονταν ως νθρωπο του υπερθετικο βαθμο.



     να θαυμαστικ χαρακτηρζει το Δουμ σ' ολκληρη τη ζω του. Κθε τι που 'κανε ταν υπερβολικ κι φτανε στα κρα. Συνδαζε τη λαχτρα του να τον προσχουνε και να τον τιμονε, την τλμη και τη μεγαλαυχα του, μαζ με την αγπη του για την ανθρωπτητα. ζησε πολ γεμτη ζω. Ως συγγραφας, στρατιτης, πολιτικς κι εραστς παιξε το ρλο του ολοκληρωτικ, χωρς να παραμελσει καμμα δυναττητα και χωρς να υποτιμσει ποτ τον εαυτ του. Ο Δουμς γινε στρατιτης για να πρει μρος στα οδοφργματα, διοκησε μα λεγενα, μονομχησε 10 φορς, ναλωσε καρβια και μορασε συντξεις απ το δικ του πορτοφλι, χρεψε, κυνγησε, αγπησε, ψρεψε, υπντισε, μαγερεψε, απκτησε 10.000.000 φργκα και ξδεψε πολλ περισστερα. Το μνο που μπρεσε να τονε σταματσει ταν ο θνατος, που βαλε τρμα στη καταπληκτικ του σταδιοδρομα. Αλλ πως γραψε ο Βικτρ Ουγκ: "Εκενο που σπειρε εναι η Γαλλικ Ιδα".
     Η συναρπαστικ κβαση του μθου που δεν καταρρπτεται ποτ, το χρμα, ο ιπποτισμς, η πρωτοτυπα στο σνολ της, λ' αυτ δικαιολογον απλυτα την εξαιρετικ δημοτικτητα που 'χουνε τα μυθιστορματ του. Το συναρπαστικ συνασθημα που δοκιμζει κανες ταν γνωρζει για πρτη φορ τους χαρακτρες κθε του μυθιστορματος, κνει τον αναγνστη να μη μπορε ν' αντισταθε στην ακατσχετη επιθυμα να φτσει ως το τλος. Ειπθηκε τι ο Δουμς μποροσε να δημιουργσει μια ιστορα απ το πιο ασμαντο γεγονς: απ το πσιμο ενς φτερο απ να καρβι που ξεχωρζει μακρυ στον ορζοντα, και να το κεντσει τσι στε να γνει να ολοκληρωμνο και συνταρακτικ μυθιστρημα. ταν φτιαχνε μσα στο μυαλ του το σχδιο ενς μυθιστορματος ενς θεατρικο ργου, στη πραγματικτητα το ργο του αυτ ταν ολοκληρωμνο. Το γρψιμ του μποροσε να γνει τσο γργορα, σο μποροσε να κυλσει γργορα η πννα του.



     Μια φορ ο Αλξανδρος Δουμς βαλε στοχημα 100 λουδοβκεια τι μποροσε να γρψει το 1ο βιβλο του Ιππτη του Κκκινου Σπιτιο σε 72 ρες, μαζ με τις ρες πνου και φαγητο. Μσα σε 66 ρες το ργο εχε συμπληρωθε: 3.375 γραμμς χωρς καμμα αλλαγ σβσιμο. Το ργο δε παρουσαζε επσης καννα χνος βιασνης, γεγονς που αποδεικνει πσο ανεξντλητος και μεγαλοφυς ταν ο Γλλος συγγραφας. Ωστσο, ειπθηκαν εναντον του πολλς κατηγορες και για τον τρπο που ζοσε και για τον τρπο που γραφε. Ειπθηκε τι ο Δουμς οτε πρωττυπος ταν οτε συνειδητς μιμητς κανενς λλος, τι υπρξε απρσεκτος στο γρψιμ του, δεν εσβετο καθλου την ιστορικ αλθεια και πως το φος του τανε γεμτο συντακτικ λθη. Εχε λεχθε, επσης, τι γραφε παρ πολλ ργα στα οποα δεν πρσεχε οτε το περιεχμενο και τον τρπο γραφς. Τλος, χει διατυπωθε απ' ορισμνους η ποψη πως ο διος δεν γραψε οτε μια λξη απ τα μυθιστορματ του, αλλ εκμεταλλετηκε τον ιδρτα λλων κι τι κατρθωνε να επιβληθε με απτη και κατεργαρι.
     Στη πραγματικτητα, μως, λες αυτς οι κατηγορες τανε ψετικες. Ο Δουμς δεν εχε καιρ να σκεφτε να ζυγσει τι θα γιντανε παρακτω, οτε ταν γραφε τα ργα του, οτε ταν ζοσε την σωτη ζω του. φηνε πντα τον εαυτ του να παρασρεται απ την ιδιοσυγκρασα του κι απ την μπνευση της στιγμς. Δεν λογριαζε ποτ του τι θα κρδιζε τι θα χανε, διαφοροποιομενος, απ την ποψη αυτ ως πολ λιγτερο συμφεροντολγος απ πλθων λλων αξιοσβαστων συγγραφων, οι οποοι καναν περιουσα με την πννα τους.
     Απ μα ποψη, θα μενει πντοτε το υπδειγμα του λογοτχνη που δε ζει παρ μνο για να γρφει τις περιπτεις του καθς και περιπτειες λλων. Οτιδποτε βλεπε, κουγε και διβαζε -πολ συχν και κινα τα οποα δε διβαζε- χρησιμοποιοσε αυθρμητα ως υλικ για τα ργα του. Ο Αλξανδρος Δουμς εχε πολλος συνεργτες, ωστσο, ετε τα 'γραφε μνος του ετε μαζ τους, τα ργα του εχανε την δια επιτυχα. Στην ακμ της ηλικας του ταξδεψε στη Ρωσα κι φτασε ως τον Κακασο αναζητντας υλικ για τα ργα του. Σμερα θεωρεται νας απ τους σημαντικτερους μυθιστοριογρφους λων των εποχν.



ΡΗΤ:

 * ταν υποφρεις, να κοιτς τον πνο καταπρσωπο. Θα σε παρηγορσει ο διος, και θα σου μθει και κτι.

 * Ο νθρωπος γεννιται χωρς δντια, χωρς μαλλι και χωρς αυταπτες κι τσι πεθανει, χωρς δντια, χωρς μαλλι και χωρς αυταπτες.

 * λοι για ναν κι νας για λους.

 *
Η πιο ανητη γυνακα εναι εκατ φορς πιο πονηρ απ' τον πιο ξυπνο ντρα.

 * Κθε εκδκηση επιτρπεται, απ τη στιγμ που χτυπ τον νοχο.

 * Ο σωστς τρπος να αντιμετωπσεις τη συκοφαντα εναι να την περιφρονσεις. Αν προσπαθσεις να την αντικροσεις να τη διαψεσεις, θα σε νικσει.

 * Στον ρωτα, αυτς που αμφιβλλει, κατηγορε.

 * Μεγλη που εσαι αλθεια! Οτε η φωτι μπορε να σε κψει, οτε το νερ να σε πνξει.

 * Μπορε κανες να ξεχν το Θε σο εναι ευτυχισμνος, αλλ ταν η ευτυχα δνει τη θση της στη δυστυχα, εναι πντα στο Θε που πρπει να επιστρψουμε.

 * Η εξουσα του πατρα εναι ιερ, αλλ ταν τη χρησιμοποιε για να προστξει να γκλημα μπορε κανες να τη παρακοσει.

 * Οι γυνακες ποτ δεν εναι τσο δυνατς σο μετ απ μια ττα.



 * Ο νθρωπος, σ' οποιαδποτε κοινωνικ τξη κι αν χει γεννηθε, καλεται στον διο σκοπ, και μπορε με μνη τη θλησ του να κατορθσει ,τι λλοι κατορθνουν με τη βοθεια των συγγενν τους και της τχης.

 * Η αρχαιτητα εναι η αριστοκρατα της ιστορας.

 * Ο Θες ψαρεει τις ψυχς με πετονι, ο Σατανς τις ψαρεει με δχτυ.

 * Η σιωπ εναι η τελευταα χαρ των δυστυχισμνων.

 * Το κρασ εναι το πνευματικ μρος ενς γεματος. Τα κρατα και τα λαχανικ δεν εναι παρ το υλικ μρος.

 * Ο ενθουσιασμς εναι να λουλοδι της νετητας, που η απογοτευση εναι ο καρπς του.

 * Εναι απ τα ντεκολτ φορματα που εξατμζεται λγο-λγο η αγντητα των γυναικν.

 * Προτιμ τους κακος ανθρπους απ τους βλκες. Οι κακο ξεκουρζονται κπου-κπου.

 * Οι γυνακες μας εμπνουν να κνουμε μεγλα πργματα και μας εμποδζουν να τα πραγματοποιομε.

 * Η ελπδα εναι ο καλτερος γιατρς που χω γνωρσει.

 * Δεν ζει κανες μ’ αυτ που τρει, αλλ μ’ αυτ που χωνεει.



 * Μνον νας νθρωπος που 'χει βισει την απλυτη απγνωση εναι ικανς να αισθανθε την απλυτη ευδαιμονα.

 * Ο ενθουσιασμς εναι το μερτικ του ευτυχισμνου ανθρπου. Η πστη μνο μνει σ' εκενον που υποφρει.

 * Ο επικεφαλς ενς κρτους δεν χει δικαωμα να φρνεται επιεικς στους εχθρος της κοινωνικς ειρνης.

 * Ο ζυγς του γμου εναι πολ βαρς, γι' αυτ και τον φρουν δο πρσωπα μαζ. Προσοχ, μως, μην κουραστε ο νας απ τους δο, διτι ττε θα ρθει σε βοθει του κποιος τρτος.

 * Ο καλς γιατρς χειρουργε με το χρι του κι χι με την καρδι του.

 * Για λες τις συμφορς υπρχουν δο θεραπεες: ο χρνος κι η σιωπ.

 * Επιτρπεται να βιζουμε την Ιστορα, με τη προπθεση τι θα της κνουμε παιδ.

 * Ο λας δεν χει οτε χρυσφι, οτε υπηρεσες, για να δσει, αλλ χτζει βωμος κι εκε τοποθετε τους θεος.



 * Ο λας γραψε με το αμα του τις επαναστσεις των γραμμτων των ευγενν, που του επιτρπουν, καθς στην παλι αριστοκρατα, να φρεται σαν σος προς σο με τη βασιλεα.

 * Εσαι ακμα νος κι οι πκρες σου χουν λο το χρνο να γνουνε γλυκεις αναμνσεις.

 * Η αξα κθε πργματος γκειται στη δυσκολα του.

 * Οι γυνακες δεν ακονε ποτ ταν μιλνε, παρ μνο ταν απ' τη συζτηση χουν προσωπικ ενδιαφρον.

 * Ο πατρας μου ταν μιγς, ο παππος μου νγρος και ο προπππους μου πθηκος. πως βλπετε κριε, η οικογνει μου αρχζει εκε που τελεινει η δικ σας.

 * Ξρετε τι εναι καθκον; Αυτ που απαιτομε απ τους λλους.

 * Να 'στε ευγενικς μαζ μου. Σημαδψτε στη καρδι.

 * που δεν φτνει το μτι του ανθρπου διεισδει το βλμμα του Θεο.

 * Χωρς τψεις για το παρελθν, με εμπιστοσνη στο παρν και γεμτος ελπδα για το μλλον, ξπλωσε και τον πιασε αμσως ο πνος, ο πνος του δικαου.

 * Πσο δκιο εχαν οι αρχαοι, που εχαν τον διο θε για τους κλφτες και για τους εμπρους.



 * Πρπει να εξιδανικεσουμε τη πραγματικτητα που βλπουμε και να κνουμε πρξη το ιδανικ που νιθουμε.

 * Ως και την ρα της απελπισας, δεν μνει στο βθος της καρδις μια ελπδα που σιγοκαει;

 * Σαν η ρα φτσει, καννας δεν ξεφεγει τη μορα του. Και καννας δεν παρνει αναβολ, ταν κριτς εναι ο θνατος!

 * Η ευτυχα εναι εγωιστικ.

 * Τα δκρυα εναι σαν τη φωτι, κανε.

 * Δεν γνωρζετε λο αυτ που η καρδι της γυνακας χει μσα της, απ αλλκοτα μυστικ και παρξενες αντιφσεις.

 * Τα τραχι μαθματα της δυστυχας δεν χνονται ποτ για μια ευγενικ καρδι και για να μυαλ συνετ.

 * Δεν υπρχει αληθιν ευτυχα, παρ κενη που κανες δεν τη γνωρζει.

 * Το μεγαλτερο απ' λα τα εγκλματα εναι η αυτοκτονα, γιατ εναι το μνο στο οποο δεν χωρει μετνοια.

 * Δεν υπρχει ιδα μεγαλοπρεπς παρ εκενη που φρνει τους καρπος της. Κθε ιδα που αποβλλει (που δεν καρποφορε) εναι τρελλ κι γονη.

 * Υπρχουν αρετς που απ υπερβολ γναν εγκλματα.


EΡΓΑ:

Le trois Mousquetaires, 1844 (Οι τρεις σωματοφλακες) με τον Auguste Maquet
Louis XIV et son siècle, 1844 (Ο Λουδοβκος ΙΔ' κι ο αινας του)
Vingt ans après, 1845 (Μετ εκοσι τη), με τον Auguste Maquet
Les Frères corses, 1845 (Αδελφο Κορσικανο)
Le Vicomte de Bragelonne, ou Dix ans plus tard, 1848 (Ο υποκμης της Βραζελνης Μετ δκα τη, με τον Auguste Maquet
Le Comte de Monte-Cristo, 1845-6 (Ο κμης Μοντεχρστο), με τον Auguste Maquet
La Reine Margot, 1845 (Η βασλισσα Μαργκ), με τον Auguste Maquet
Les Quarante-cinq, 1847 (Οι σαρντα πντε), με τον Auguste Maquet
Le Collier de la reine, 1849 (Το περιδραιο της βασλισσας), με τον Auguste Maquet
La Tulipe noire, 1850 (Η μαρη τουλπα)
Les Mohicans de Paris, 1854-1855 (ΟΙ Μακανο των Παρισων), με τον Paul Bocage
Les Grands Hommes en robe de chambre : César, Henri IV, Richelieu, 1855-6
      (Οι μεγλοι ντρες στο σπτι τους: Κασαρ, Ερρκος Δ', Ρισελι)

Les Compagnons de Jéhu, 1856 (Οι οπαδο του Ιησο)
Ali Pacha, 1862 (Αλ πασς), ημιτελς χρονικ σε περιοδικ της εποχς. Οριστικ κδοση το 2009
Grand Dictionnaire de cuisine, 1873 (Μγα Λεξικ της Κουζνας)



========================



                                            Αμμαλτ Μπης

     Λγα λγια σον αφορ στον τρπο που 'πεσε στα χρια μου η ιστορα που θα διαβσουμε.
     μουνα στη Δερμπντ, στη πλη με τις σιδερνιες πλες, στο σπτι του διοικητ του φρουρου και δειπνοσαμε. Η συζτηση κατληξε στο μυθιστοριογρφο Μαρλνσκι, που δεν εναι λλος απ τον Μπεστογιεφ, κατδικο στα ορυχεα της Σιβηρας για τη συνωμοσα του 1825, και που ο αδελφς απαγχονστηκε στο τεχος της Αγας Πετροπολης, μαζ με τους Πεστλ, Μουργιεφ, Καλκφσκι και Ρουλγιεφ.
     ταν το 1827 του χορηγθηκε χρη απ' τα καταναγκαστικ ργα στα ορυχεα, κατατχθηκε στο στρατ και στλθηκε στη στρατι του Καυκσου. Γενναος καθς τανε, ριχνταν μ' αυταπρνηση στους μεγαλτερους κινδνους, γι' αυτ κι απκτησε αμσως το βαθμ σημαιοφρου. Με το βαθμ αυτ παρμεινε να χρνο στο φροριο της Δερμπντ.
     Θα δομε, μσα απ το ταξδι μου στον Κακασο1, ποια να συμφορ θα τονε κνει να νισει αποστροφ για τη ζω του και πς, στη διρκεια κποιας συνντησης με τους Λεσγιανος, θα σκοτωθε απ' αυτος, με τρπο που 'μοιαζε αυτοκτονα.
     Ανμεσα στα γγραφα που φησε στο δωμτι του τη μρα του θαντου του βρισκτανε χειργραφο που 'μεινε στα χρια του διοικητ. Απ ττε το χειργραφο αυτ διαβστηκε απ πολλος. Ανμεσα σ' αυτος ταν ο αδελφς του τωρινο διοικητ, που μου μλησε γι' αυτ σαν να επρκειτο για νουβλα, γεμτη ενδιαφρον. Με δικ του παρανεση τη μετφρασα και βρσκοντας πως κι εκενος σ' αυτ το ργο χι μνο μεγλο ενδιαφρον, αλλ επσης ντονο τοπικ χρμα, πρα την απφαση να το εκδσω.
     ταν το πρα απ' τα χρια του μεταφραστ για να το καταστσω κατανοητ στους Γλλους αναγνστες, το ξανγραψα κι τσι πως τανε, χωρς ν' αλλξω τποτα, προχρησα στην κδοσ του με πεποθηση τι θα δημιουργσει και στους λλους τα δια συναισθματα που 'χε προκαλσει και σε μνα.
     Πρα απ' αυτ εναι μια σχολαστικ περιγραφ του πολμου, τσι πως διεξγεται ανμεσα στους Ρσους, αυτος τους εκπρσωπους του πολιτισμο του Βορρ και τους γριους και θηριδεις κατοκους του Καυκσου2.

         Τυφλδα, 22 Δεκμβρη 1858
                                                                               Αλξανδρος. Δουμς
______________________
 1 Πρκειται για το αυτοβιογραφικ διγημα του Δουμ, Impressions de voyage - Le Caucase, (Michel Lévy, Παρσι 1859), που αναφρει πως η συγγραφ των ργων, Sultanetta, Ammalat Bey για το χειργραφο και Boule de neige, La neige du mont Chakh-Daghe για το χειργραφο, γινε στη Τυφλδα χι στο συνηθισμνο του μπλε χαρτ, αλλ σε χαρτ που αγρασε εκε, απ κποιο πλανδιο πωλητ.  Μλιστσ χαριτολογντας, ζητ συγγνμη απ τους υποψφιους αναγνστες των ργων αυτν, γιατ, πως χαρακτηριστικ σημεινει: "αν δεν τους ικανοποισουν αρκετ τα 2 αυτ ργα, αυτ θα οφελεται στο κιτρινχρωμο, αρρστιαρικο χαρτ που γρφτηκαν κι χι σ' αυτν",
 2 Η τελευταα αυτ παργραφος δεν συναντιται στο χειργραφο, παρ μνο στις γαλλφωνες εκδσεις που ακολοθησαν.
---------------------------------

Να 'σαι συγκρατημνος, ταν προσβλλεις κποιον,
αλλ ταχς, ταν τον εκδικεσαι.
(Επιγραφ χαραγμνη σε σπαθι του Δαγεστν)

     ταν μια Παρασκευ. Κοντ στο Μπουνκι, μεγλο χωρι του Δαγεστν στο Βορρ, η νεολαα των Τατρων, γεμτη τλμη και θρρος μαζετηκε για μια ιπποδρομιακ κορσα που 'μελλε να πρει διαστσεις γιορτς. Ας δσουμε μως μια εικνα του λαμπρο τοπου, εκε που διαδραματζεται αυτ η σκην.
     Το Μπουνκι υψνεται στις δο κορυφς ενς απκρημνου βουνο και δεσπζει στα περχωρα. Αριστερ του δρμου που οδηγε απ τη Δερμπντ στην Τρκι, διαγρφεται η κορυφογραμμ του Καυκσου, καλυμμνη απ δση. Δεξι, η ακτ που βρχεται απ τη Κασπα Θλασσα μ'αινιο μουρμουρητ καλτερα μ' ατλειωτο οδυρμ. Η μρα τελεωνε. Παρ' λο που ο καθαρς αρας του βουνο προσελκει περισστερο τους κατοκους του χωριο απ να ττοιου εδους θαμα -που εξλλου επαναλαμβνεται πολ συχν- το θαμα αυτ δεν τους εναι οικεο.
     Οι χωρικο, αφο εγκατλειψαν τα καλβια τους, κατηφρισαν και συγκεντρθηκαν κνοντας σειρς και στις δο πλευρς του δρμου. Οι γυνακες δε φοροσαν ππλο, αλλ μεταξωτ μαντλια με ντονα ζωηρ χρματα, μακρι στεν μεταξνια φορματα, σφιχτος στη μση χιτνες και φαρδι παντελνια. Τα μαλλι τους ταν μαζεμνα σ' να τουρμπνι και κθονταν μια δπλα στην λλη, εν τα παιδι τρχανε και μπερδεονταν στα πδια τους. Οι ντρες ταν συγκεντρωμνοι σε κκλους και στκονταν ρθιοι κθονταν σμφωνα με τον τουρκικ τρπο. Οι γροι κπνιζαν με τις τσετσνικες ππες τους περσικ καπν.
     Μια εθυμη φασαρα υψωνταν πνω απ' λ' αυτ και μσα απ’ αυτ τη φασαρα αντηχοσε πο και πο ο θρυβος που προκαλοσαν τα πταλα ενς αλγου καθς χτυποσανε βαια πνω στα χαλκια του δρμου, πως κι η κραυγ katch! katch! (κντε χρο! κντε χρο!) των καβαλρηδων που προετοιμζονταν για τη κορσα.
     Η φση του Δαγεστν αναδει μια μεγαλοπρπεια το Μη. Τα χιλιδες τριαντφυλλα που καλπτουν το γραντη εναι γεμτα δροσι κι χουν μια απχρωση σαν κι αυτ της μρας μλις χαρξει. Ο αρας ευωδιζει απ το ρωμ τους και τα αηδνια το σορουπο τραγουδον ασταμτητα στις καταπρσινες πλαγις. Τα κοπδια των προβτων φαντζουνε χαρομενα τσι που 'ναι στολισμνα με πορτοκαλις κηλδες. Οι βοσκο βφουνε τα πρβατα με το διο υλικ που οι αφντες χρησιμοποιονε για να βψουνε τα νχια των ποδιν και των χεριν, δηλαδ με χνα. Οι βοβαλοι χοροπηδονε βυθισμνοι στα λη και κοιτζουνε τον ταξιδιτη με τα μεγλα εξερευνητικ μτια τους, που θα 'μοιαζαν απειλητικ, αν δεν ταν ονειροπλα. Οι στπες εναι καλυμμνες με ρεκια λων των χρωμτων.
     Κθε κμα της Κασπας αστρφτει σαν το λπι ενς γιγντιου ψαριο. Εναι αυτ το κτι, που υπρχει και γοητεει στον αρα, στον ουραν, στην ατμσφαιρα, εναι αυτ που κνει τους λληνες να λνε τι δηλαδ ο κσμος δημιουργθηκε στη πατρδα τους κι τι ο Κακασος εναι το λκνο του. Η σκψη αυτ εκφρζεται σε κθε ανσα, εμψυχνει το κορμ και δνει χαρ στη καρδι. Ττοια λοιπν θα ταν η εντπωση που θα σχημτιζε νας ιθαγενς νας ξνος πλησιζοντας στο χωρι Μπουνκι αυτ τη χαρομενη Παρασκευ. Εκε διαδραματστηκαν τα γεγοντα, που θα προσπαθσουμε να διηγηθομε.
     Ο λιος, λοιπν, καθς αποσυρταν, επιχρσωνε τους χαμηλος τοχους των καλυβιν με τις κομψες σκεπς, οι σκις των οποων αποκτοσαν περισστερη δναμη και σφργος. Απ μακρυ, ακουγταν ο θρυβος απ τους παραπονιρικους αραμπδες[7] που σχημτιζαν μια μεγλη σειρ ανμεσα στις ταταρικς πτρες, οι οποες στκονταν σαν φαντσματα μσα στο νεκροταφεο. Μπρος απ' αυτ τη φανταχτερ λιτανεα κλπαζε νας καβαλρης, σηκνοντας στο πρασμ του σννεφο σκνης. Η χιονισμνη κορυφογραμμ των βουνν απ τη μια κι η γαληνεμνη θλασσα απ’ την λλη διναν σ’ αυτ την εικνα μεγαλοπρπεια. Αισθανταν κανες τι βωνε τη δημιουργα στην πιο θερμ και φλογερ της στιγμ.
 -"Αυτς εναι! Αυτς εναι! ρχεται! Να τος!" φναξε το πλθος, ταν εδε τη σκνη που 'κρυβε την ψη του καβαλρη, ψη μως που εκολα μποροσε κανες να μαντψει. Στο κουσμα των φωνν αυτν παρατηρθηκε μεγλη κινητικτητα του πλθους. Οι καβαλρηδες που μχρι ττε κουβντιαζαν μεταξ τους και στκονταν με το χαλινρι στο χρι, πδηξαν πνω στ' λογ τους κι ενθηκαν μ’ αυτος που ατκτως κλπαζαν ελεθερα, δεξι κι αριστερ. λοι μαζ τρεξαν να συναντσουν αυτν που το πλθος μλις εχε αναγνωρσει. Ο καβαλρης αυτς ταν ο μμαλατ μπης, ο ανεψις του πργκιπα Ταρκφσκι. Φοροσε να μαρο πανωφρι που μοιαζε με περσικ και ταν στολισμνο με κομψ σιρτια, που το μυστικ της τχνης τους γνωρζουν μνο οι τεχντες του Καυκσου. Τα μανκια ταν σηκωμνα απ’ τη μση και πνω και ριγμνα στους μους του.
     Το χρυσοκντητο αρκαλκι του ταν δεμνο απ να τουρκικ σλι και το κκκινο σαλβρι που φοροσε χανταν μσα στις κτρινες ψηλοτκουνες μπτες του. Το ντουφκι, το μαχαρι και τα πιστλια του ταν δεμνα με ασμι, διακοσμημνα με χρυσ, εν η λαβ του σπαθιο του ταν στολισμνη με πολτιμες πτρες. Προσθστε σ' αυτ τι ο κληρονμος του σαμκλ Ταρκφσκι ταν 24 ετν, μορφος, καλοφτιαγμνος, μ ευγενικ φυσιογνωμα κι εχε μακρις μαρες μποκλες, που κατβαιναν απ' το καλπκι του στο λαιμ. Τα μικρ εβνινα μουστκια του, που στλιζαν τα χελη του, μοιαζαν σαν να ταν ζωγραφισμνα με πινλο και τα μτια του λαμπαν απ μια περφανη καλοσνη. ππευε να πολεμικ λογο που αφνιαζε κθε στιγμ, και καθτανε πνω σ' ελαφρι, κεντημνη με ασμι, κιρκασιαν σλα, τα πδια του στηρζονταν σε αναβολες που τανε φτιαγμνοι απ μαρο χλυβα του Χορασν και διακοσμημνοι με χρυσ. Εκοσι νουκρηδες με στολισμνες σσκες κλπαζαν γρω του πνω σε υπροχα λογα. Μπορετε λοιπν να φανταστετε την εντπωση που προκλεσε η φιξη του νεαρο πργκιπα στο περιβλλον αυτο του πληθυσμο στον οποο ο πλοτος, η χρη, η ομορφι, λα τλος πντων τα αγαθ που προσφρει ο Ουρανς της Ανατολς στους εκλεκτος του, χουν υπρτατη επιρρο και ακαταμχητη λξη.
     Οι νδρες σηκθηκαν και ακουμπντας το χρι στην καρδι, τον χαιρτισαν κνοντας συγχρνως μια υπκλιση. να μουρμουρητ χαρς, σεβασμο και κυρως θαυμασμο ακοστηκε ανμεσα στις γυνακες. Ο μμαλατ μπης κοντοστθηκε σαν φτασε στο κντρο λου αυτο του πλθους. Οι γροι, ακουμπντας πνω στα μπαστονια τους, απ' τη μια κι οι προεστο του Μπουνκι απ' την λλη, τον περικκλωσαν ελπζοντας τι ο νεαρς μπης θα τους απηθυνε το λγο, αλλ' αυτς οτε καν τους κοταξε. κανε μνο να νεμα με το χρι του για ν’ αρχσει ο αγνας. Εκοσι περπου καβαλρηδες βλθηκαν να καλπζουν ατκτως προσπαθντας καθνας να προηγηθε. πειτα, πραν λοι στα χρια τους τα κοντρια, που ονομζονται τζεβτν κι ρχισαν να τα ρχνουν ο νας στον λλο. Οι πιο ικανο τα μζευαν, χωρς να πατσουν στη γη αφνοντς τα να γλιστρσουν κτω απ' τη κοιλι των αλγων τους, εν οι λλοι θλοντας να τους μιμηθονε κυλιντουσαν στη σκνη κτω απ τα δυνατ γλια των παρευρισκομνων.
     Η σκοποβολ ρχισε. ση ρα διαρκοσε ο αγνας, ο μμαλατ εχε μενει αμτοχος αλλ οι νουκρηδς του, ο νας μετ τον λλο, προπονθηκαν και ανακατετηκαν με τους ανταγωνιστς τους. Μνο δο μειναν δπλα στον πργκηπα. Αλλ, σο ο αγνας φοντωνε, σο ο θρυβος των πυροβολισμν αντηχοσε, σο ο καπνς της πυρτιδας ανακτευε την ατμσφαιρα με τη στυφ μυρωδι του, η ψυχρτητα του νεαρο πργκιπα μοιαζε να διαλεται. ρχισε να εμψυχνει με τη φων του τους καβαλρηδες, να τους προτρπει χοντας σηκωθε ρθιος στους αναβολες του αλγου του και, ταν ο επλεκτος νουκρης του δεν πτυχε με τη σφαρα του ντουφεκιο του το καλπκι που 'χε πετξει στον αρα μπρος του, δεν μπρεσε λλο να συγκρατηθε. Πρε το ντουφκι του και καλπζοντας με το λογ του βρθηκε στο κντρο των σκοπευτν.
 -"Κντε χρο στον μμαλατ μπη", ακουγταν απ’ λες τις πλευρς. Κι λοι παραμερζανε τσο γργορα σαν να 'χε φωνξει κποιος: "Κντε χρο στο σφουνα! Κντε χρο στη θελλα!" Σε απσταση ενς βερστου εχανε τοποθετσει δκα ρβδους και πνω απ κθε ρβδο να καλπκι. Ο μμαλατ μπης κλπασε με το λογ του κι ρχισε να περν απ τις ρβδους, απ' τη πρτη ως τη τελευταα, κρατντας το ντουφκι του υψωμνο πνω απ το κεφλι του. πειτα, ταν πρασε κι απ' τη τελευταα, γρισε κι ρθιος καθς τανε πνω στους αναβολες του, ρχισε να πυροβολε ασταμτητα. Το καλπκι πεσε. Ττε, γμισε ξαν το ντουφκι του και καλπζοντας γρισε ξαν πσω. τσι κατρριψε το δετερο καλπκι και κατ' αυτ τον τρπο στη συνχεια κατρριψε και τα υπλοιπα μχρι το τελευταο. Αυτ η επδειξη δεξιοτεχνας, που επαναλφθηκε δκα φορς, ξεσκωσε ομαδικ χειροκροτματα. Ο μμαλατ μπης δε σταμτησε καθλου. Απ τη στιγμ που με πθος ρχτηκε στον αγνα, η περηφνεια του πρεπε να φτσει στο απγει της. Πταξε το ντουφκι του μακρι απ’ αυτν, πρε το πιστλι του και καβλησε ανποδα το λογο. Τη στιγμ που το ζο σκωσε τα δυο του πισιν πδια, πυροβλησε τσι στε τη πρτη φορ ξεπετλωσε το δεξ του πδι, κι πειτα ξαναγεμζοντας το πιστλι του, κανε το διο με το αριστερ του πδι. Η επιτυχα του προκλεσε φωνς θαυμασμο. Ττε, ξαναπρε το ντουφκι και διταξε ναν απ τους νουκρηδες να καλπσει μπρος του. Κι οι δο, γργοροι σαν τη σκψη, φυγαν. Στη μση της κορσας, ο νουκρης πρε να ροβλι και το πταξε στον αρα. Ο μμαλατ μπης ακομπησε το ντουφκι του στον μο, αλλ κενη τη στιγμ το λογο του κανε να λθος βμα, πεσε και κυλστηκε σκβοντας τη σκνη του μονοπατιο με το κεφλι του.
     Ττε ακοστηκε συγχρνως απ’ λα τα στθη μια κραυγ. Ο ικανς μως καβαλρης κατφερε να σταθε ρθιος πνω στους αναβολες του, δεν κουνθηκε καθλου και σαν να μην εχε συμβε τποτα, τη στιγμ που τα δο του πδια ακουμποσαν το δαφος, πυροβλησε. Το ροβλι πρε ψος απ τη σφαρα και πγε κι πεσε πολ πιο πρα απ τον κκλο τον οποο σχημτιζε το πλθος. Ο κσμος, τρελς απ χαρ, βγαζε φρενιασμνες ζητωκραυγς. Ο μμαλατ μπης, που εξωτερικ φαινταν ρεμος κι απαθς, ελευθρωσε με δναμη τα πδια του απ τους αναβολες, σκωσε τ' λογ του και πταξε το χαλινρι στο χρι ενς απ τους νουκρηδς του, για να το πεταλσει αμσως. Η κορσα κι η σκοποβολ συνεχστηκαν. Εκενη τη στιγμ πλησασε τον μμαλατ μπη ο ομογλακτος αδελφς του, ο Σοφρ Αλ, γιος ενς φτωχο μπη του Μπουνκι. ταν μορφος, νος νδρας, απλς κι ευχριστος. Εχε ανατραφε και μεγαλσει με τον μμαλατ. Κι ανμεσ τους υπρχε η δια οικειτητα που υπρχει ανμεσα σε δο αδλφια. Πδηξε κτω απ’ το λογ του, τον χαιρτησε και επε:
 -"Ο νουκρης σου, ο Μωχμετ, κουρζει το γρικο λογ σου, τον Αμτρμ, θλοντας να το κνει να πηδξει χαντκι που 'χει πλτος περισστερο απ δεκαπντε πδια".
 -"Κι ο Αμτρμ δεν το πηδ;" φναξε συνοφρυωμνος ο μμαλατ, εκδηλνοντας την ανυπομονησα του. "Να μου το φρουν αμσως". Πγε μπρος απ' τ' λογο, κανε νημα στον υπασπιστ να κατβει, πδηξε στη σλα κι οδγησε τον Αμτρμ σια στο χαντκι. πειτα επιστρφοντας εκε που ταν, πρε θση βζοντς το να καλπζει προς τη κατεθυνση του χαντακιο. σο πλησαζε, τσο το σφιγγε με τα πδια και το υποβσταζε με το χαλινρι. Αλλ ο Αμτρμ, μη πιστεοντας στις δυνμεις του, με μια γργορη στροφ λοξοδρμησε δεξι. Ο μμαλατ μπης πρε ξαν θση και ξφυγε καλπζοντας με το λογο για λλη μια φορ ακμα. Αυτ τη φορ ο Αμτρμ, πιεσμνος απ το καμουτσκι σηκθηκε στα πσω πδια του σαν να ετοιμαζταν να πηδξει. Αλλ, αντ να ολοκληρσει την κνηση που εχε αρχσει, στριψε χοντας σηκωθε στα πσω του πδια λες και βρισκταν πνω σ’ ναν ξονα και για δετερη φορ λοξοδρμησε. Ο μμαλατ μπης εξοργστηκε. Μταια ο Σοφρ Αλ τον εκλιπαροσε να μη πισει λλο το κακμοιρο το ζο, που νδοξα εχε χσει τις δυνμεις του στις μχες και στους αγνες.
     Ο μμαλατ δεν κουγε τποτα και βγζοντας τη σσκα του απ τη θκη της, το ανγκασε να πρει φρα για τρτη φορ, εξωθντας το αυτ τη φορ χι μνο με το καμουτσκι, αλλ και με τη λεπδα του σπαθιο. μως και πλι δεν γινε τποτα. Το λογο σταμτησε στην κρη του χαντακιο. Μνο που αυτ τη φορ ο μμαλατ δωσε στον κακμοιρο Αμτρμ να ττοιο χτπημα ανμεσα στα δυο αυτι του, με τη λαβ της σσκας του, στε το λογο πεσε σαν να βδι χτυπημνο απ ρπαλο. Ο μμαλατ μπης το 'χε σκοτσει επιτπου.
 -"Να η ανταμοιβ ενς πιστο υπηρτη!" επε ο Σοφρ Αλ με παρπονο, κοιτζοντας λυπημνος το νεκρ ζο.
 -"χι, αλλ εναι η τιμωρα της ανυπακος του", απαντ οργισμνα ο μμαλατ μπης.
     Ο Σοφρ Αλ σιπησε. Οι φιπποι συνχιζαν να καλπζουνε. Ξφνου ακουστκανε τυμπανοκρουσες και πσω απ' τα βουν ρχισαν να διακρνονται οι κρες απ’ τις ρωσικς ξιφολγχες που λγο-λγο μεγλωναν. ταν νας λχος του συντγματος του Κουσνσκ που επστρεφε για να συνοδεσει να φορτο σιταριο που 'χε φγει απ τη Δερμπντ. Ο αρχηγς λχου κι νας λλος αξιωματοχος βδιζαν μερικ βματα μπρος απ τους στρατιτες. Πιστεοντας τι ταν ρα να προσφρουνε στους στρατιτες λγη ξεκοραση, ο λοχαγς τους διταξε να σταματσουν. Αυτο στερωσαν τα ντουφκια τους αν τρα σε πυραμδες κι αφο αφσανε δπλα τους να φρουρ, ξπλωσανε στο γρασδι. Η φιξη ενς ρωσικο αποσπσματος δεν τανε κτι πρωτοφανς για τους κατοκους του Μπουνκι το 1819, αλλ ακμα και σμερα μια παρμοια εμφνιση δεν εναι ποτ κτι το ευχριστο για τους νδρες του Δαγεστν. Το θρσκευμ τους τος κνει να βλπουνε τους Ρσους ως αινιους εχθρος κι αν τους χαμογελονε καμμι φορ, το κνουνε κρβοντας κτω απ' αυτ το χαμγελο τ’ αληθιν τους αισθματα, που στη πραγματικτητα δεν εναι τποτε λλο παρ επμονο θανσιμο μσος.
     να μουρμουρητ ακοστηκε μες απ' το πλθος, ταν εδε τους Ρσους να κνουνε στση στο ιπποδρμιο. Οι γυνακες ρχισαν να επιστρφουν στα σπτια τους, χωρς ωστσο να ρξουν οτε ματι, απ το νοιγμα του ππλου τους, στους νεοφερμνους ντρες. Αντιθτως, οι ντρες τους κοταζαν πλαγως, τσι πως σαν κυκλικ συγκεντρωμνοι, για να μιλνε χαμηλφωνα. Αλλ οι γροντες, ντας πιο συνετο, πλησασαν το λοχαγ και ενημερθηκαν για την υγεα του.
 -"Η υγεα μου πει καλ", επε, "αλλ το λογ μου εναι ξεπεταλωμνο και κουτσανει. Κατ τχη, να νας γενναος Τταρος", συνχισε δεχνοντας τον πεταλωτ που ασχολιταν με το λογο του μμαλατ. Ο λοχαγς πλησιζοντς τον, του επε:
 -"Ε! φλε, ταν θα τελεισεις το πετλωμα του αλγου αυτο, θα κνεις και το δικ μου".
     Ο σιδερς που το πρσωπ του τανe πολ μαυρισμνο κι απ τον λιο κι απ τον ατμ του κρβουνου στρφηκε προς το λοχαγ με μελαγχολικ φος, στριψε το μουστκι του, βθισε το καλπκι του μχρι τ’ αυτι, αλλ δεν απντησε και καθς εχε τελεισει με το λογο του μμαλατ μπη, τοποθτησε ρεμα τα εργαλεα μες στο σακδι του.
 -"στε λοιπν δεν κατλαβες τι σου επα;" τονε ρτησε ο λοχαγς.
 -"Βεβαως", απντησε ο σιδερς.
 -"Τι σου επα, λοιπν";
 -"τι το λογ σου εναι απετλωτο".
 -"Ε, λοιπν, αφο κατλαβες, στρσου στη δουλει".
 -"Σμερα εναι Παρασκευ, δηλαδ μρα γιορτς και τις γιορτινς ημρες δεν εργαζμαστε", απντησε ο Τταρος.
 -"κου", λει ο λοχαγς, "θα σε πληρσω αυτ που θα μου ζητσεις, αλλ πρπει να ξρεις να πργμα, τι αυτ που δε θα θελσεις να κνεις με το καλ, θα το κνεις με τη βα".
 -"Πριν απ κθε λλη διαταγ, πρπει να υπακοσω σ' αυτ του Αλλχ που μου απαγορεει να εργζομαι την Παρασκευ. Τις συνηθισμνες ημρες δη αμαρτνω πρα απ' σο πρπει, αλλ μια μρα σαν αυτ θα το εξταζα δο φορς! Δεν επιθυμ ν’ αγορσω εγ ο διος το κρβουνο που θα με κψει στη κλαση".

 -"Και πριν λγο τι κανες;" αποκρνεται ο λοχαγς αρχζοντας να σηκνει το φρδι. "Μπως δε δολευες; Μου φανεται τι ν λογο εναι και παραμνει πντα ν λογο και κυρως το δικ μου που εναι απ καθαραιμη μουσουλμανικ ρτσα. Κοτα, αναγνωρζεις πως εναι καραμπαγτικο";
 -"Εναι αλθεια πως ν λογο, εναι πντοτε ν λογο και δεν υπρχει διαφορ ανμεσ τους, ταν εναι καλς ρτσας, αλλ δε συμβανει το διο με τους ανθρπους. Το λογο που μλις πετλωσα εναι του μμαλατ μπη κι ο μμαλατ μπης εναι ο αγς μου".
 -"Θες να πεις τι αν δεν τον εχες υπακοσει, θα σου 'χε κψει τα δο αυτι, γελοε! Και δε θλεις να δουλψεις για μνα γιατ δε μου αναγνωρζεις το δικαωμα να σου κνω το διο. Πολ καλ, αγαπητ μου! Δε θα σου κψω τ' αυτι, γιατ αυτ εναι απαγορευμνο σε μας τους χριστιανος, αλλ μπορες να 'σαι σγουρος τι θα λβεις διακσια χτυπματα απ καμουτσκι στη ρχη, αν δε με υπακοσεις. Ακος";
 -"Ακοω".
 -"Ε, λοιπν";
 -"Ε, λοιπν, καθς εμαι καλς μουσουλμνος, θα σου απαντσω δετερη φορ, αυτ που σου απντησα τη πρτη: σμερα εναι Παρασκευ κι οι μουσουλμνοι δεν εργζονται τη Παρασκευ".
 -"τσι πιστεεις";
 -"Εμαι σγουρος γι' αυτ".
 -"Αφο δουλεεις για την ευχαρστηση του Τταρου ρχοντ σου, θα δουλψεις ασφαλς και για την ανγκη ενς Ρσου αξιωματοχου. Λω ανγκη, επειδ δεν μπορ να συνεχσω το δρμο μου, αν το λογ μου δεν εναι πεταλωμνο. Στρατιτες, ελτε εδ"!
     Εχε δη σχηματιστε νας μεγλος κκλος γρω απ τους δο διαφωνοντες αλλ σ’ αυτ το σημεο του διαπληκτισμο, ο κκλος γινε ακμα πιο μεγλος και πιο πιεστικς και ανμεσα στους Τταρους ρχισαν ν’ ακογονται φωνς που 'λεγαν:
 -"χι, αυτ δεν εναι σωστ, αυτ δεν μπορε να συμβε. Εναι γιορτ σμερα δε δουλεουμε τη Παρασκευ".
     Την δια στιγμ κμποσοι σντροφοι του σιδηρουργο ρχισαν να κατεβζουνε τα καλπκια μχρι τα μτια τους και ν' ακουμπνε το χρι στη λαβ του στιλτου τους και καθς πλησαζαν το λοχαγ, φναζαν στο σιδηρουργ:
 -"Μη πεταλσεις το λογο του Ρσου, Αλικπρ, μην αγγζεις το ζο του. Αυτ που κνεις για τον μμαλατ μπη, που εναι καλς μουσουλμνος, δεν πρπει να το κνεις για να μοσχοβτικο σκυλ".
     Ο λοχαγς τανε γενναος κι επιπλον γνριζε καλ τους Ασιτες.
 -"Μπορετε να μου αδεισετε τη γωνι, παλινθρωποι;" τους φναζε τραβντας να πιστλι απ τις πιστολοθκες της σλας, " αν μενετε, σιωπστε! Γιατ, η αλθεια εναι τι θα εστε λοι καταραμνοι και θα σφραγσω με μια σφραγδα απ μολβι μια για πντα το στμα του πρτου που θα τολμσει να ξεστομσει στω και μα λξη". Αυτ η απειλ, ενισχυμνη απ τις ξιφολγχες πολλν στρατιωτν, κανε εντπωση. Οι δειλο φυγαν, οι γενναοι μειναν, αλλ δεν επαν οτε λξη. σον αφορ στο μστορα Αλικπρ, βλποντας τι το ζτημα εξελισστανε σε βρος του, κοταξε αν εχε κποιο τρπο να ξεφγει και μη βλποντας καννα, μουρμορισε μερικς τορκικες λξεις που τανε προφανς δικαιολογα προς τον Προφτη, ανασκωσε τα μανκια του, νοιξε το σακδι του, βγαλε απ μσα το σφυρ και το κοπδι του κι ετοιμστηκε να υπακοσει.
     Πρπει μως να πομε κι αυτ: ο μμαλατ μπης δεν εχε δει τποτα απ’ ,τι εχε μλις συμβε. ταν αντιλφθηκε τους Ρσους, μη θλοντας να τους συναντσει, αφο αντλλαξε μερικς κουβντες με την ηλικιωμνη παραμνα του, που στη διρκεια λων των ασκσεων δεξιοτεχνας που εκτελοσε τον παρακολουθοσε με μιαν αγπη καθαρ μητρικ, πδηξε στ’ λογ του και ξαναπρε το μονοπτι, που οδηγοσε στο σπτι του, το οποο δσποζε στο χωρι Μπουνκι κι μοιαζε με φωλι αετο.
     Αλλ, αν απ’ τη μια ν απ' τα σημαντικ πρσωπα του διηγματς μας βγαινε απ' το προσκνιο, απ’ την λλη ν λλο σημαντικ πρσωπο μπαινε την δια στιγμ[7]. Οι αραμπδες εναι μαξες των οποων οι ρδες δεν αλεφονταν ποτ με λπος γουρουνιο, εξ αιτας της απχθειας που νιωθαν οι ιδιοκττες τους για τα ζα αυτ. Σε κθε τους βμα το τρξιμ τους μοιζει με βογγητ, που μπορε να συγκριθε μνο με τις ισπανικς norias...
     (τλος αποσπ.)





          Το ταξδι της επιστροφς του Δουμ απ' την Ανατολ:
    Τραπεζοντα-Κωνσταντινοπολη-Σρος-Πειραις-Μασσαλα
        (Φλεβρη-Μρτη 1859) η ελληνικ θαλαμηγς, Μοντεκρστο

     Στον νεμο η φλγα; Στον Κριο η ψυχ...

    To ταξδι του Δουμ πατρς στην Ανατολ ξεκνησε ουσιαστικ με την αναχρηση του συγγραφα απ το Παρσι στις 15 Ιουνου 1858 με τη ταχεα, χοντας πρτο προορισμ τη Ρωσα κι λαβε τλος στις αρχς Μρτη του επμενου τους, ταν δηλαδ ο περφημος μυθιστοριογρφος αππλευσε απ το λιμνι του Πειραι με γαλλικ ατμπλοιο με προορισμ τη Μασσαλα. Αν και λγο-πολ το ταξδι αυτ εναι γνωστ στους μελετητς της ζως του, υπρχουν ωστσο ορισμνες πτυχς αυτς της, επιστροφς, που αξζει να φωτιστονε πιτερο, ιδιατερα τρα που 'ναι γνωστ τι τα χειργραφα των ργων Το χινι στο Σαχ-Νταγ κι μμαλατ Μπης καταλξανε σ' ελληνικ χρια, πιθαντατα την εποχ που πρασε απ τη Σρο και την Αθνα.
     ταν ξεκνησε το ταξδι της επιστροφς για τη Γαλλα εχε δη καταγρψει τις πλοσιες εντυπσεις του ταξιδιο του στον Κακασο[24], κυρως με τις ανταποκρσεις και τις περιγραφς των μετακινσεν του που 'χαν δη σταλε απ τον διο στην εφημερδα του MonteCristo, που εκδιδτανε στο Παρσι. Δεν εχε παραλεψει να ενημερσει τους αναγνστες και για τις προθσεις του να παραγγελει να δικ του σκφος στη Χβρη, προθσεις που τελικ δεν πραγματοποιθηκαν, αφο τελικ η παραγγελα του σκφους γινε σ' ενδιμεσο σταθμ του ταξιδιο της επιστροφς του απ την Ανατολ.
    ταν τελικ αποφσισε ν' αφσει τη Μαρη Θλασσα κι επιβιβστηκε στο γαλλικ ατμπλοιο Sully, ο καπετνιος Daguerre του σστησε τον αδελφ του πλοηγο του ατμπλοιου, που ονομαζταν Αποστλης Ποδηματς. Γι' αυτ του τη γνωριμα με το νεαρ λληνα καπετνιο θα γρψει σε φλλο της εφημερδας MonteCristo: "[...] Παρξενο πργμα το πεπρωμνο. Ο νθρωπος αυτς, ταν με εδε μ' αυτ τη ρσικη φορεσι, πσο μακρι βρισκταν απ τη σκψη, τι το στρο του θα γιντανε δορυφρος στον περιπετειδη πλαντη κτω απ την επδραση του που γεννθηκα. [...] Πργματι δη απ τη Τραπεζοντα συζτησαν το σχδιο του Δουμ να επιβλψει ο λληνας καπετνιος τη κατασκευ μιας θαλαμηγο που θα κατασκευαζταν στα ναυπηγεα της Σρου".
     Στις αρχς Φλεβρη το Sully βρισκταν δη στα παρλια της Κερασοντας και πολ σντομα δεσε στη Πλη. Το στοιχεο αυτ επιβεβαινεται κι απ την ανταπκριση της αθηνακς εφημερδας, Ἀθηνᾶ που αναφρει πως η φιξ του γινε Τετρτη 11 Φλεβρη 1859. Το μικρ σχλιο της εφημερδας χαρακτηριστικ: "Δι του τελευταου γαλλικο ατμοπλοου αφχθη εις την πλιν μας ο περινυμος μυθιστοριογρφος Αλξανδρος Δουμς αφο επεσκφθη την Ρωσσαν και πντα τα παρακαυκσια μρη. Ο κ. Δουμς συνοδεεται παρ' ενς διακεκριμνου ζωγρφου Γλλου κι αμφτεροι φρουσι πλουσας κιρκασιανς ενδυμασας [...]. Πληροφορες σχετικ με κποια ενδεχμενη περιγησ του στη Πλη δεν υπρχουνε, γιατ προτμησε να κρατσει την επιθυμα του αυτ για κποιο επμενο ταξδι, που θα εχε την ευκαιρα να επισκεφτε την Κωνσταντινοπολη χοντας περισστερο χρνο στη διθεσ του".
     Η εδηση της φιξς του στην Αθνα που ακολουθε δεν παρνει τις αναμενμενες διαστσεις, γιατ η πρωτεουσα τις ημρες εκενες συνταρζεται απ τη δκη του Αλξανδρου Σοτσου, που εξλλου χαρακτηρστηκε κι ως το μεγλο γεγονς εκενης της χρονις. Ο Δημτρης Φωτιδης στο ργο του θωνας σχολιζει τη παρουσα του φημισμνου μυθιστοριογρφου στη πολκροτη δκη και τη θεωρε ως νδειξη συμπαρστασης στον ποιητ που αντιμετπιζε τη κατηγορα της εξβρισης και του χλευασμο του ιερο προσπου του Ηγεμνος και της κυβερνσες του. Εντπωση προκαλε το γεγονς τι ο Φωτιδης δεν αναφρει τις πηγς του για τη παρουσα αυτ του Δουμ στη δκη. Ωστσο οι περιγραφς του εναι σημαντικς: "[...] Πνω σε δο ακρτητες της δκης καρφνονται τα μτια ολονν. Ο νας εταν ο μεγλος γλλος συγγραφας Αλξανδρος Δουμς που λαχε να βρσκεται στην Αθνα κι ταν μαθε πως δικζεται ο Σοτσος πγε στη δκη του με τη κρυφ μα μταιη, καθς θα δομε, ελπδα πως σως η σιωπηλ παρουσα του επηρεζει τους δικαστς. Ο λλος ακροατς εταν η κυρ Δσποινα, η γυνακα του μπουρλοτιρη Κανρη. Η παρουσα της εχε το νημα της μμεσης συμπαρστασης του θαλασσινο ρωα, που ολκληρος ο λας τονε λογριαζε ττες αρχηγ της φιλελεθερης ενντια στην απολυταρχα του θωνα παρταξης. [...]",
    Αξιοσημεωτες εναι κι οι δηλσεις του Γλλου συγγραφα μετ το τλος της δκης: "On a bailloné la liberté, on a emporté tout par la baonette" (Φιμσανε την ελευθερα, επιβλανε τα πντα με τη ξιφολγχη!). Στην Αθνα ο συγγραφας επισκφτηκε και το βασιλικ ζεγος θωνα κι Αμαλα. Μικρ επισκπηση στον Τπο της εποχς, αν και παρουσιζει χρονολογικς διαφορς ως προς τις ημρες παραμονς του συγγραφα στην Αθνα επιβεβαινει τη πληροφορα πως αναχρησε λγο μετ για τη Σρο με σκοπ τη παραγγελα μιας θαλαμηγο. Οι πληροφορες αυτς παρουσιζονται εμπλουτισμνες με τα πιθαν ταξδια που θα πραγματοποιοσε στο μλλον. τσι π.χ. η εφημερδα Αυγ αναφρει τι μετ την επιστροφ του στη Γαλλα, θα ξαναγυρσει με το ιδικτητο πια σκφος του στη Συρα και την Αγυπτο, εν η δια εφημερδα λγες ημρες μετ κνει αριστα λγο για την επιστροφ του στην Ανατολ "[...] την οποαν θλ ει περιγρψει δι του γλαφυρο και γονμου καλμου του [...]". Η εφημερδα Αιν βεβαινει πως "ο περινυμος συγγραφας θα επανλθει [...] μετ του υιο του Αλεξνδρου, συγγραφως επσης, πως περιηγηθ τας Νσους της Ανατολς και Ελλδος δ’ ιδου πλ οου! [...]".
     Τη περοδο αυτ στη Σρο, ο 24χρονος Δ. Βικλας, μετπειτα πρεδρος της επιτροπς των 1ων Ολυμπιακν Αγνων, παρχει πολ σημαντικ μαρτυρα σχετικ με τη γνωριμα του με το συγγραφα. Στην αναχρησ του απ το νησ προς τον Πειραι αναγνρισε το μεγαλσωμο κι επιβλητικ συγγραφα των μυθιστορημτων της εφηβεας του. Η καταγραφ της συνντησς του με τον Δουμ πατρα, τσι πως περιγρφεται στην αυτοβιογραφα του εναι χαρακτηριστικ: "[...] Κατ τας αρχς του τους 1859 απεχαιρτησα και πλιν την οικογνειαν και την πατρδα. Την παραμονν της αναχωρσες μου βλεπα μετ περιεργεας τρεις Καυκσιους περιφερμενους εις τας οδος της Σρας κι ηπρουν πς και πθεν ευρθησαν εκε. Την επαριον, τε επιβιβσθην επ του ατμοπλοου, εδα ευχαρστως τι θα τους χω συνταξειδιτας. Δεν ργησα δε ν’ ανακαλψω τι δεν σαν κι οι τρεις Ασιται, αλλ Γλλοι και -τοτο το αληθς χαροποι ανακλυψις- τι ο πρεσβτερος, ο υψηλς μακροσκελς, μελαψς ο με τας ολας τρχας της λευκαζοσης κμης, το ο Αλξανδρος Δουμς, που ανεγγνωσκα τον Μοντεχρστον τε τον μετφραζεν ο διδσκαλς μου Πτροκλος, ο Δουμς, που τσα και τσα μυθιστορματα κατεβρχθισα εις την βιβλιοθκη του Μιχαλκη. Ευτυχς το ταξδιον το μακρν. Απ την Σρα εις τον Πειραι, απ τον Πειραι εις την Μασσαλαν κι εκεθεν εις τα Παρσια δι του σιδηροδρμου, επ δκα ημρας συνζησα με τον γητα μυθιστοριογρφον. Επστρεφε ττε απ την περιγησν του εις τα Καυκσια, της οποας εδημοσευσε μετ’ ολγον την φγησιν. Εχα την τχην ν' ακοσω εγ πρτος τας εντυπσεις του [...]".
     Η εφημερδα Αιν υπολογζει πως η συνολικ παραμον του Γλλου συγγραφα στην Αθνα και τη Σρο εχε διρκεια 15 μερν, εν αναφρει αριστα τι σποδασε τα θη και τα θιμα στα μρη που επισκφτηκε, με σκοπ να συγγρψει τις εντυπσεις του. Γνεται αναφορ επσης στο γεγονς τι δχτηκε την επσκεψη πολλν Ελλνων και ξνων, εν δεν παραλεπεται κι η αναφορ στη παραγγελα που 'κανε στο ναυπηγεο της Ερμοπολης, σχετικ με τη κατασκευ ενς πλοου. Απ την λλη, μετ την φιξ του στη Μασσαλα στις 9 Μρτη 1859 φροντζει να κρατ ενμερους τους αναγνστες της εφημερδας του MonteCristo, για τη πορεα της κατασκευς της θαλαμηγο που θα βαπτιζτανε κι αυτ με το νομα της εφημερδας του. Συγκεκριμνα, αναφρει το νομα κποιου Παγδα ως αυτο που ανλαβε τη κατασκευ της στη Σρο. Στο διο φλλο της εφημερδας δνει κι λλες σημαντικς λεπτομρειες για τη μορφολογα του σκφους, σημεινοντας τι πρκειται για μια γολτα που στη πρμνη της εχε χαραχτε τ' νομ της μ' ελληνικος χαρακτρες.
    Η γολτα αναχρησε απ τη Σρο στις 4 Ιουνου 1859 με 6 τομα πλρωμα. φτασε στη Μασσαλα αρχς Αυγοστου. Ο Δουμς αναφρει τι μεταξ Μλτας και Μεσσνης το πλοιριο καθυστρησε λγω της πνοιας, μετ μως παρασρθηκε απ τα ρεματα ξω απ τη Μλτα. Φτνοντας στο ψος των Υριδων νσων ο μαστρος τους σπασε το σιδερνιο στριγμα του ιστο.
     Ως τις 25 Ιουλου δεν εχε ακμα να σχετικ με την ημερομηνα φιξης της γολτας, λγες μρες μως μετ, ταν λαβε τηλεγρφημα στο Παρσι, που του ανακονωνε τι ο Μοντεχρστος βρισκταν αραγμνος στο λιμνι της Μασσαλας, φυγε την δια κιλας μρα,προκειμνου χι μνο να παραλβει το σκφος αλλ και να το δοκιμσει. θελε να υποδεχτε το συντομτερο το αριστοργημα του Παγδα και τον 26χρονο καπετνιο του, που 'παιζε στα δχτυλα το αρχιπλαγος. Πργματι στις 10 Αυγοστου δοκμαζε τη θαλαμηγ στο λιμνι της Μασσαλας γρω απ το κστρο του Ιφ. Το διο κανε και την επμενη μρα. Γεμτος σχδια για τη διακσμηση της γολτας ρθε σε συνεννηση με αρχιτκτονα για την οργνωση των εσωτερικν χρων κι να ζωγρφο για τη ζωγραφικ των σκαλιστν κοσμημτων, εν λλη ομδα καλλιτεχνν θ' αναλμβανε τη ζωγραφικ απεικνιση στις πρτες του σκφους με σχδια της Σαπφος, της Ωραας Ελνης, της Ασπασας και της Κλεοπτρας. Οι προσδοκες μως του συγγραφα για πραγματοποηση ταξιδιν σντομα διαψεστηκαν. Σωρεα προβλημτων δυσκολψανε τη πραγματοποηση των σχεδων του που περιλαμβνονταν η συγγραφ διηγημτων μ' ελληνικ θεματολογα κι ειδικτερα η συγγραφ ενς ργου με θμα τη Δοκισσα της Πλακεντας. Η γολτα πως κατασκευστηκε στη Σρο δεν πληροσε τις προδιαγραφς για να διασχσει το κανλι του Μεσημβρινο. Συγκεκριμνα, στη 1η στση που γινε στο κανλι, το σκφος βρθηκε 20 εκ. φαρδτερο κι 20 εκ. ψηλτερο απ' το επιτρεπμενο. Το πλρωμα, παρ' λο που αρχικ εχε δεχτε να περσει το χειμνα στο Παρσι, βρθηκε σε δυσμεν θση κι ο καπετνιος δωσε στους νατες του 3μηνη δεια για επιστροφ στην Ελλδα.
    Προβλματα δημιουργθηκαν επσης με τη πληρωμ των ναυτν, πως και με τη σημαα της γολτας. Το πλρωμα που ταξδεψε υπ ελληνικ σημαα ζτησε ν' αποζημιωθε. Ο λληνας πρξενος στη Μασσαλα απατησε τα χρματα αυτ απ το Δουμ, αλλ ο αυτς προτμησε ν' αλλξει την ελληνικ σημαα του βασιλεου του θωνα με μια σημαα ευκαιρας πως ταν αυτ της Ιερουσαλμ. Μιλ για τη διαμχη αυτ με το πλρωμα του Μοντεχρστου στην εφημερδα του, υπογραμμζοντας ιδιατερα το γεγονς τι κατπιν της γνωριμας του με τους λληνες νατες γιναν οι καλτεροι φλοι του κσμου.
     Αν κι οι περιπτειες του περιοριστκανε σε γραφειοκρατικ και τεχνικ προβλματα κι απεχανε πολ απ' τ' αρχικ σχδι του, δεν απελπστηκε κι στερα απ πρταση του Δοκα του Γκραμν, αγρασε τη παλι του θαλαμηγ. Στις 9 Μη 1860 νοιξε πανι απ' τη Μασσαλα με το νο του σκφος, την μμα για νο ταξδι στη Μεσγειο, που στο τιμνι της βρισκτανε πλι ο Απστολος Ποδηματς. "Με τη φλγα στον νεμο και τη ψυχ στον Κριο" ξεκνησε πλι τις νεςς του περιπτειες διαβεβαινοντας τους αναγνστες του τι ταν θα επανρχεται, θα επικοινωνε μαζ τους, εν ταν απομακρνεται, θα γρφει γι’ αυτος.
    Μετ τη συνντηση του Δουμ, στις 10 Ιουλου 1858, με τον κμη και τη κμισσα Koucheleff-Besborodka, που καναν μαζ με κποια λλα πρσωπα το γρο της Ευρπης, δχτηκε τη πρτασ τους να ταξιδψει μαζ τους. Το βρδυ της 15ης Ιουνου ταξδευε, με τη ταχεα, με προορισμ τη Ρωσα, με το ζωγρφο Moynet, τον πνευματιστ Daniel Douglas Home,Dandre, το γιατρ Koudriavtzef, το καθηγητ Reltchensky, τον Ιταλ μουσικ Millenoti κ.. Περισστερα στοιχεα για τα πρσωπα και τους σταθμος του ταξιδιο αυτο, δνονται στο επμετρο της επανκδοσης των Απομνημονευμτων του Δουμ απ τον Claude Schopp. (Alexandre Dumas, Mes mémoires 1830-1833, Robert Laffont, Παρσι 1989, σσ. 1220-1221).
______________________________________

                                              2 Επιστολς Του

        (γραφτκανε την εποχ του εν λγω ργου)

 1η επ.)

Τυφλδα, 1η Γενρη 1859

     Καλημρα φλε, -καλ χρονι με υγεα, με τις πιο εγκρδιες, τρυφερς και πατρικς ευχς μου, δικς σου. Σ’ αγαπ
                         Αλξ. Δουμς
_________________

 2η επ.)

   Τυφλδα, 1η Γενρη 1859
     Υπολογζω να 'χω διασχσει τα χινια του Σουρμ3, μχρι τις 30 Γενρη το πολ ως τις 5 Φλεβρη, οτως στε να μπορσω να σ' αγκαλισω. Φεγω τη Δευτρα για το ρος Αραρτ.
     Προσπθησε να δεις τον Ντενερ4, πες του τι φρνω μαζ μου να κιρκασιαν μυθιστρημα που νομζω τι μπορε να βγει μορφο δρμα.
Νομζω τι θα 'ταν αρκετ πρωττυπο το ανβασμα ενς δρματος με ρωες να Τταρο και μια Τσερκζα απ κποιον που συνευρθηκε με Τσερκζες και πολμησε στο πλευρ των Τατρων.

                         Αλξ. Δουμς

   Αυτγραφα χειργραφα της Εθνικς Βιβλιοθκης του Παρισιο
________________


 3 Πργματι εχε προβλματα με τη κακοκαιρα μετ την αναχρηση απ' τη Τυφλδα. Στις 24 Γενρη για τη μετακνηση αγρασε με τους συντρφους του λκηθρο. Το Σουρμ το δισχισε στις 27 του διου μνα. Στις 5 Φλεβρη βρισκτανε στη πλη Ποτ στο ξενοδοχεο Yacob και στις 15 του διου μνα τανε στη Τραπεζοντα.

 4 Πρκειται για το Γλλο δραματουργ Dennery (1811-1899) κατπιν D’ Ennery (Adolphe Philippe), που 'χε και στο παρελθν συνεργαστε με τον Δουμ στη κωμωδα 3 πρξεων Halifax, που ανβηκε στις 2 Δεκμβρη 1842, στο Παρσι στο θατρο Variétés.

 5 Τα 2 αυτ ργα που τα χειργραφα τους βρεθκανε στην Εθνικ Βιβλιοθκη της Ελλδας αποκατασταθκανε, μεταφραστκανε και κυκλοφορσανε...


 

 

Web Design: Granma - Web Hosting: Greek Servers