-

Dali &

-


-








.

--.


.

./.

 
 

 

Kawase

Hasui KawaseΙαπωνικ Τχνη

     O Χασοι Καγισε
(Hasui Kawase, 川瀬 巴水 ) τανε καλλιτχνης, νας απ τους πιο σημαντικος και παραγωγικος ζωγρφους της σγχρονης Ιαπωνας. ταν νας διακεκριμνος σχεδιαστς του κινματος shin-hanga (νες εκτυπσεις), του οποου οι καλλιτχνες απεικονζανε παραδοσιακ θματα με στυλ που επηρεζεται απ τη δυτικ τχνη. πως πολλς προηγομενες εκτυπσεις ukiyo-e, τα ργα του τανε συνθως τοπα, αλλ εμφνιζαν ατμοσφαιρικ εφφ και φυσικ φωτισμ. Σ
χεδασε περπου 620 ττοιες εκτυπσεις σε μια καρριρα διαρκεας σχεδν 40 χρνων. Προς το τλος της ζως του, η κυβρνηση τον αναγνρισε σαν ζωνταν εθνικ θησαυρ για τη συμβολ του στον ιαπωνικ πολιτισμ.
     Γεννθηκε στις 18 Μρτη 1883, με το νομα Hasui Bunjiro στο Rogetu-cho στη Σμπα Ward (τρα Shimbashi), Τκιο. Απ νος ακμα, ονειρετηκε μια καρριρα τχνης. Ο θεος του, απ' τη πλευρ της μητρας του, ταν ο Kanagaki Robun (1829–94), Ιπων συγγραφας και δημοσιογρφος, που παργαγε το πρτο περιοδικ manga. Ο Hasui πγε στη σχολ του ζωγρφου Aoyagi Bokusen ως νεαρς. Ο πρτος δσκαλς του ταν ο Saburosuke Okada (1869-1939) που του δδαξε ακουαρλα κι ελαιογραφα και ζωγραφικ δυτικο στιλ με την ομδα τχνης Hakubakai (Εταιρεα Λευκν Ιπποδρομιν) -που ιδρθηκε απ τον καλλιτχνη Seiki Kuroda (1866-1924). Στην ηλικα των 19 ετν, ο Hasui εξθεσε τα ργα του στην κθεση ζωγραφικς Tatsumi και λαβε αναγνριση για τα ργα του. Σκιαγρφησε τη μορφ της φσης, αντιγρφει τις αποτυπσεις ξλου των δασκλων του και σποδασε ζωγραφικ με πινλλο με τον Araki Kanyu. Η οικογνεια του δεν τανε πολ χαρομενη για τις φιλοδοξες του και τον εμπδισε με πολλος τρπους. Τον θελαν να εργζεται στην οικογενειακ επιχερηση. Η σγκρουση απομακρνθηκε ταν η αδερφ του παντρετηκε ναν υπλληλο του καταστματος κι ανλαβε την επιχερηση. Η πτχευσ της, ταν ταν 26 ετν, τον απελευθρωσε τελεως για ν' ασκσει τη τχνη του.
     Περπου αυτ τη στιγμ, ο Hasui υπφερε επσης απ πολλς ασθνειες, συμπεριλαμβανομνης της κακς ρασης Ο Hasui μετακμισε στη Shiobara, μια πλη βρεια του Τκιο, για να ζσει με τη θεα του και να ανακμψει στην παιθρο που τανε γεμτη με φυσικς ιαματικς πηγς. Στη Σιομπρα, λοιπν, επιδθηκε στη γραφικ θα και σκιαγρφησε το φθονο τοπο.



     Πλησασε τον Kiyokata Kaburagi (1878-1972) για να τον διδξει, αλλ' αυτς κρνοντας τι εναι μεγλος θλησε να τον απομακρνει διακριτικ, τσι τον παρτρυνε να μελετσει ζωγραφικ δυτικο τπου, το οποο κανε με τον Okada Saburōsuke για 2 χρνια. 2 χρνια μετ υπβαλε ξαν ατηση ως μαθητς στον Kaburagi, που τονε δχτηκε αυτ τη φορ. Αυτς ταν υπεθυνος που του απνειμε τ' νομα Hasui, που μπορε να μεταφραστε ως "νερ που αναβλζει απ μια πηγ", για να ευθυγραμμιστε με το επνυμο Hasui "Kawase" που σημανει "ποταμς ορμητικς" και προρχεται απ το δημοτικ σχολεο του, σε συνδυασμ μ' να ιδεγραμμα του οικογενειακο του ονματος.
     Ωστσο, ο ζωγρφος Nihonga Imamura Shiko (1880-1916) λγεται τι εχε τη μεγαλτερη επιρρο στον Hasui. Επσης, κατ τη διρκεια των καλλιτεχνικν του χρνων, ο Hasui διατρησε τη σχση του με το θατρο kabuki. Ο θεος του Hasui ταν ο γνωστς συγγραφας του θεατρικο κμικ kabuki, Kanagaki Robun (1829-1884) κι ο Hasui κανε τις καλλτερες σχσεις του, σχεδιζοντας πορτρατα για το περιοδικ Engei shashincho στη 10ετα του 1920 και σχεδασε σκηνικ αργτερα στη ζω του.

     Αφο εδε μια κθεση του Shinsui Itō's, Eight Views of Lake Biwa, ο Hasui πλησασε τον εκδτη της, Shōzaburō Watanabe, ο οποος του παρδωσε να σχεδισει 3 πειραματικς εκτυπσεις που δημοσευσε τον Αγουστο του 1918. Η σειρ Δδεκα Προβολς Του Τκιο, Οκτ Προβολς Του Νοτιοανατολικο και τα πρτα Αναμνηστικ Ταξιδιο, 16 κομμτια, που ακολουθσανε το 1919, το καθνα επανεκδδει 2 εκτυπσεις κθε φορ. Ο Hasui κρδιζε τα προς το ζην αρχικ μσω του σχεδιασμο sashi-e (εικονογραφσεις βιβλων), εικονογραφσεων περιοδικν, αφισν και προτπων για φλλα πριν απ την πραγματικ απογεωση του ργου του.
     Εχανε στεν και δια βου συνεργασα με τον εκδτη Watanabe που ταν ο εμπνευστς κι οδγησε την εμπορικ δναμη του κινματος shin hanga. ταν η παραδοσιακ παραγωγ του ukiyo-e χασε την αγλη της, λγοι καλλιτχνες που λιμοκτονοσανε μαζευτκανε γρω του κι αυτς τους δωσε προμθειες για εκτυπσεις. Η επιχειρηματικ ιδα του Watanabe ταν να στοχεσει αυτς τις εκτυπσεις σε λτρεις της τχνης.



     Το 1918, ο εκδοτικς οκος Watanabe Shōzaburō ανθεσε στον Hasui να αρχσει να παργει σχδια εκτπωσης, μια συνεργασα μεταξ του εκδοτικο οκου και του Hasui που θα συνεχιζταν μχρι τη δεκαετα του 1950. Ο Hasui δημοσευσε ργα βασισμνα στην πατρδα του Shiobara πως η σειρ Shiobara Okanemichi (The Okane Path at Shiobara), Sojoji no Yuki (Snow at Sojoji Temple), Tokyo Junikagetsu (δδεκα μνες του Τκιο), Azabu Ninohashi no Gogo (Απγευμα στο Ninohashi in Azabu), Shiba Zojoji (Νας Shiba Zojoji), Shin Tokyo Hyakkei (εκατ απψεις του Νου Τκιο) και Shiba Daimon no Yuki (Χινι στο Shiba Daimon). Εκενη την εποχ, ο Watanabe ταν η κορυφαα δναμη και παραγωγς εκτυπσεων shin-hanga.
     Η συλλογ 12 σκηνν του Hasui, Μια Συλλογ Σκηνν Της Ιαπωνας που ξεκνησε το 1922, μεινε ημιτελς. Ττε συνβη κτι φοβερ. Την 1η Σεπτεμβρου 1923, η Ιαπωνα επλγη απ ναν απ τους χειρτερους σεισμος στην ιστορα. Περπου 140.000 νθρωποι χασαν τη ζω τους στον σεισμ του Κντο και ως αποτλεσμα των πυρκαγιν που πληξαν για μρες. Το επκεντρο του σεισμο βρισκταν στις περιοχς Τκιο, Γιοκοχμα και Κντου, κατστρεψε το εργαστριο του Watanabe. Το τυπογραφεο του καταστρφηκε απ τη φωτι και μαζ του λα τα μπλοκ εκτπωσης της Kawase. συμπεριλαμβανομνων των τελικν ξλινων μπλοκ για τις ακμη μη διανεμημνες εκτυπσεις και τα σκτσα του Hasui. Επσης καταστρφηκε το σπτι του καλλιτχνη και μαζ του τα σκτσα του κι λλα προσωπικ ργα ως αποτλεσμα του σεισμο κι πρεπε να ξεκινσουν ξαν απ το μηδν. λη η δουλει του Hasui που προηγθηκε του σεισμο εναι λιγοστ και με μεγλη ζτηση. Αυτ θα ταν η πρτη φορ που ο Χασοι θα χσει το σπτι του, τη δετερη φορ απ τις αεροπορικς επιδρομς στο Τκιο κατ τη διρκεια του Β' Παγκ. Πολ.



     Ο Hasui ταξδεψε τις περιοχς Hokuriku, San'in και San'yō αργτερα το 1923 και στην επιστροφ του, το Φλεβρη του 1924 ανπτυξε τα σκτσα του στη τρτη σειρ του Souvenirs Οf Travel. Σ
ποδασε ζωγραφικ ukiyo-e κι ιαπωνικο στυλ στο στοντιο του Kiyokata Kaburagi. Επικεντρθηκε κυρως στη δημιουργα υδατογραφιν ηθοποιν, της καθημερινς ζως και των τοπων, πολλ απ αυτ δημοσιεθηκαν ως εικονογραφσεις σε βιβλα και περιοδικ τα τελευταα χρνια της περιδου Meiji και της πριμης περιδου Taishō. Προηγουμνως, το ukiyo-e ταν να εδος μαζικο καταναλωτικο προντος. Αυτ η λειτουργα δεν εχε καμα πιθαντητα ναντι της φωτογραφας και με την αλλαγ του 19ου στον 20 αινα φνηκε να εναι καταδικασμνο να εξαφανιστε. Στη διρκεια των 40 ετν της καλλιτεχνικς του καρριρας, συνεργστηκε στεν με τον Watanabe, εκδτη κι υποστηρικτ του κινματος shin-hanga. Τα ργα του γιναν ευρως γνωστ στη Δση μσω του Αμερικανο γνστη Robert O. Muller (1911–2003). Το δημοσιευμνο ργο του Hasui μσω του Watanabe ταν εξαιρετικ δημοφιλς και κερδοφρο, ειδικ ντυπα που εξχθησαν στις ΗΠΑ. Το 1930, ο Hasui παρουσασε 92 εκτυπσεις στην ετσια κθεση Toledo Museum Art στο Τολδο του Οχιο. Ο Αμερικανς κι ειδικς τχνης Muller πεσε επσης να αναγνωριστε και να συλλεχθε το ργο του στην Αμερικ.



     Το 1956, ονομστηκε Ιαπωνικς Εθνικς Θησαυρς. Κατ τη διρκεια της ζως του, ο Hasui παργαγε επσης ελαιογραφες, παραδοσιακος κρεμαστος κυλνδρους και μερικ byōbu (πτυσσμενες οθνες). Το 1956 λοιπν, η επιτροπ της ιαπωνικς κυβρνησης για τη διατρηση της υλης πολιτιστικς κληρονομις περιλμβανε το ντυπο Hasui, το να Zojo στο χινι, ως υλο πολιτιστικ θησαυρ -τη μεγαλτερη τιμ για καλλιτχνες στη μεταπολεμικ Ιαπωνα. Επιπλον, το 1957, λγο πριν απ το θνατ του, ο Hasui ταν ο πρτος καλλιτχνης που εκτιμθηκε απ την ιαπωνικ κυβρνηση ως ζωντανς εθνικς θησαυρς -η υψηλτερη και παλαιτερη καλλιτεχνικ τιμ που μπορε να λβει στην Ιαπωνα. Η κυβερνητικ επιτροπ για τη διατρηση των υλων πολιτιστικν θησαυρν εχε την πρθεση να τιμσει τη παραδοσιακ χαρακτικ μσω των βραβεων στους Hasui κι Ito Shinsui το 1953. Επειδ το ργο των καλλιτεχνν απαιτοσε συνεργασα μεταξ σχεδιαστν, χαρκτη κι εκτυπωτ, διατυπθηκαν αντιρρσεις σχετικ με την εξαρεση μεμονωμνων συμμετεχντων για αναγνριση. Ως εκ τοτου, ανθεσαν στους καλλιτχνες να κνουν νες εκτυπσεις, η παραγωγ των οποων τεκμηριθηκε προσεκτικ. Ο βιογρφος του Hasui, Narazaki Munishige, ταν νας απ αυτος που κατγραψαν τη διαδικασα.
     ταν ο ρχοντας των τοπων με τη τχνη του. Δισημα τοπα του εναι οι νυχτερινς του σκηνς και τα σχδια που δεχνουν πτση βροχ απ χινι. πως καννας λλος καλλιτχνης δεν μπρεσε να δημιουργσει διαθσεις με τα σχδι του. Οι τοπικς εκτυπσεις του καλλιτχνη δεν δεχνουν ποτ τους ανθρπους. Αντθετα, νας ρημος δρμος δημιουργε γαλνια, αλλ παρξενα κι απκοσμα συναισθματα.

     Τα ργα του φυλσσονται επ του παρντος σε διφορα μουσεα παγκοσμως, πως το Βρεττανικ Μουσεο, το Μουσεο Τχνης του Τολδο, το Μουσεο του Μπροκλιν, το Μουσεο Τχνης της Ινδιανπολης, το Μουσεο Καλν Τεχνν της Βοστνης, το Μητροπολιτικ Μουσεο Τχνης, το Πρτλαντ Μουσεο Τχνης, το Μουσεο Τχνης της Κομητεας του Λος ντζελες, το Μουσεο Τχνης του Πανεπιστημου του Μτσιγκαν, το Ινστιτοτο Τχνης της Μιννεπολι, το Μουσεο Τχνης του Στνλε, το Μουσεο Τχνης Walters, το Ινστιτοτο Τχνης Κλαρκ, το Μουσεο Τχνης του Κλβελαντ το Nelson- Το Μουσεο Τχνης Atkins και το Μουσεο Καλν Τεχνν της Βιρτζνια.
     Ο Kawase εργστηκε σχεδν αποκλειστικ σε εκτυπσεις τοπου και αστικο τοπου βσει σκτσων κι υδατογραφιν που κανε στο Τκιο και κατ τη διρκεια των ταξιδιν του στην Ιαπωνα. Ωστσο, οι εκτυπσεις του δεν εναι απλς εκτυπσεις meishō (δισημα μρη) που εναι χαρακτηριστικς των παλαιτερων κυρων αντιπροσπων του ukiyo-e, πως οι Hiroshige και Katsushika Hokusai (1760-1849). Οι εκτυπσεις του διαθτουνε τοποθεσες που εναι ρεμες και σκοτεινς στην αστικοποηση της Ιαπωνας. Εναι γνωστς διεθνς για τις γαλνιες και ποιητικς του εκτυπσεις τοπου που απεικονζουν εγλωττα κι αριστοτεχνικ αυγ, σορουπο, χινι, βροχ, νυχτεριν νχτα και φως του φεγγαριο.



     Δεν δημιοργησε τις εκτυπσεις του στο σπτι του. Η πηγ ταν τα σκτσα του Χασοι που φτιαξε επ τπου. Ο καλλιτχνης πρασε να μεγλο μρος της ζως του ταξιδεοντας για ναν μνο σκοπ: για να τραβξει τη γραφικ θα "ζωνταν". Πσω στο πανδοχεο του, πρσθεσε χρμα στα σκτσα. Αυτ ταν το αρχικ υλικ που λαβαν οι ξυλουργο κι οι εκτυπωτς ταν ο Hasui επστρεψε στο Τκιο. Το στυλ του εναι μια επιπλον εξγηση γιατ τα σχδι του δεχνουνε σπνια τους ανθρπους. ταν δσκολο να σχεδιαστονε, καθς δεν ταν στατικ. Ο Hasui συμμετεχε σε λη τη διαδικασα παραγωγς της κοπς των μπλοκ (να για κθε χρμα συν να μπλοκ κλειδιν για τα περιγρμματα). Αλλ το τελικ προν ταν το αποτλεσμα της ομαδικς εργασας του, του χαρκτη, του εκτυπωτ και του τελευταου αλλ χι λιγτερο σημαντικ του εκδτη. Κποιος μπορε να υποθσει τι ειδικ το Watanabe εχε μλλον ξεχωριστς ιδες πς θα πρεπε να μοιζει να shin hanga για να πουλσει καλ. Ο διος ο Hasui σχολασε τι μερικ απ τα ντυπα φαινταν καλλτερα και μερικ χειρτερα απ τα αρχικ του σχδια.
     Το 1920 ο Hasui σχεδασε τη πρτη του χιονισμνη εκτπωση. Οι σκηνς του χιονιο εναι απ τις πιο πρωττυπες και καλλτερες απ τις δουλεις του. Αργτερα θυμτανε: "Στα προηγομενα ργα μου υπρχουν νες εκφρσεις στη χαρακτικ και τις μορφς: οι τεχντες συνθιζαν να παραπονιονται". Επε επσης για τη σχση μεταξ σχεδιαστν και ζωγρφου:
   "Στη περπτωση της εκτπωσης πρπει ν' αλληλεπιδρομε πολ στεν. νας λιγτερο μπειρος μπορε να σπαταλσει 7 8 δοκιμαστικς εκτυπσεις πριν χει μια πετυχημνη. Αν κποιος εναι μπειρος, μπορομε να αποφασσουμε για τη τελικ εκτπωση μετ απ 2 3 δοκιμς. Συμβανει περιστασιακ τι παρ τις καλτερες προσπθειες, δεν παργεται μια επιτυχημνη εκτπωση. Αυτ εναι το δσκολο κομμτι της σνθετης τχνης. Απαιτε τηλεπαθητικ επικοινωνα. Εκτς αν λα τα μρη εναι πλρως συντονισμνα, η διαδικασα δεν θα λειτουργσει. ταν το μυαλ μου και το μυαλ των τεχνητν συμφωνον πλρως, μπορε να δημιουργηθε μια καλ δουλει".



      Ο Hasui δημοσευσε τα περισστερα ντυπ του μσω του εκδοτικο οκου Watanabe αλλ και μσω των εκδοτικν οκων Isetatsu, Bijutsusha, Doi Teiichi, Kawaguchi and Sakai και Tokyo Shobido. Ο Hasui υπγραψε τις εκτυπσεις του με το επνυμ του - "Hasui" καθς και μια ποικιλα απ κκκινες σφραγδες που γραφαν "sui". Ο Hasui ταξδεψε εκτενς στη χρα καταγωγς της Ιαπωνας, συμπεριλαμβανομνων των περιοχν Hokuriku, San-in και Sanyo. Δημιοργησε μικρ σκτσα και νερομπογις που χρησιμοποιθηκαν ως αναφορ για μεγλες, τελικς εκτυπσεις. Οι περισστερες εκτυπσεις του επικεντρθηκαν σε θματα τοπου και φσης. Ο Hasui ταν ο κριος του φωτς και του βθους για να απεικονσει σκηνς απ χινι, βροχ, νχτα και φως του φεγγαριο. Σχεδν καμα απ τις εκτυπσεις του δεν παρουσασε φιγορες, με εξαρεση να τομο στο παρασκνιο. Ωστσο, η εκτλεση των φυσικν και τοπων σκηνν του Hasui ταν αρκετ για να τραβξει ποιητικ και συναισθηματικ απκριση χωρς να συμπεριληφθον φιγορες. Ορισμνοι ιστορικο τχνης και συλλκτες εικζουν τι οι εκτυπσεις που περιλαμβνουν μια μοναχικ φιγορα περιχουν να βαθτερο νημα -ετε μια κφραση της μοναξις του καλλιτχνη, την αδυναμα του να αποκτσει παιδι με τη σζυγ του Mume, με σκοπ να απεικονσει το μεγαλεο της φσης πνω απ τον νθρωπο . Τα σχδια, οι πνακες κι οι εκτυπσεις του εμφανζουνε παραδοσιακς ιαπωνικς τεχνικς κι αρετς. Το ργο του προκαλε επσης ηρεμα, ηρεμα και γαλνη με τις ψογες, απλς κι ισορροπημνες συνθσεις του.     
     Ο Hasui θεωροσε τον εαυτ του ρεαλιστ και χρησιμοποησε την εκπαδευσ του στη δυτικ ζωγραφικ στις συνθσεις του. πως κι ο Χιροστζε, φτιαξε ταξδια και τοπα, αν και τα θματα του τανε λιγτερο γνωστς τοποθεσες που αποδδονται με νατουραλιστικ φως, σκι κι υφ, χωρς τις λεζντες και τους ττλους, που ταν τυπικ σε τυπωμνες λες της εποχς του Χιροστζε. Μας φησε να μεγλο σμα απ εκτυπσεις ξλου και ακουαρλες: πολλς απ αυτς συνδονται με τις εκτυπσεις ξλου. Επσης, παργαγε ελαιογραφες, παραδοσιακος κρεμαστος κυλνδρους και μερικ byōbu (αναδιπλομενες οθνες).
      Θεωρεται νας απ τους τελευταους καλλιτχνες της παραδοσιακς ιαπωνικς τχνης τοπου. Καννας καλλιτχνης δεν πτυχε τη κληρονομι του Hasui. Στη πραγματικτητα, θεωρεται νας απ τους καλλτερους εκτυπωτς τοπου απ την Utagawa Hiroshige (1797-1858). Μετ το θνατ του, ο Watanabe διανμει την τελικ εκτπωση του Hasui σε φλους και οικογνειες σε μια υπηρεσα μνημεων -μια εκτπωση στην οποα εχε εργαστε ο καλλιτχνης εν ταν κοντ ο θνατς του σε νοσοκομειακ κρεββτι.



     Ο Χασοι Καγισε, πθανε 7 Νομβρη 1957, σε ηλικα 74 ετν απ καρκνο κι η κηδεα του γινε με λες τις αρμζουσες τιμς! Το 1979 ο Ναραζκι δημοσευσε μια βιογραφα και συνταξε τον πρτο κατλογο raisonné. Μια κθεση 180 εκτυπσεν του πραγματοποιθηκε στο Τκιο το 1982. Το 1982 λοιπν, παρουσιστηκε στο Τκιο μια αναδρομικ κθεση των 180 απ 620 εκτυπσεις του Hasui. Ο κατλογος για την αναδρομικ κδοση εχε τον ττλο "Kawase Hasui: The End of the Line For Ukiyo-e". Το 2004 και το 2005, το Μουσεο Τχνης Carnegie στο Πτσμπουργκ της Πενσυλβανας πραγματοποησε μια αναδρομικ κθεση του ργου του Hasui με ττλο Kawase Hasui: Τοπα της σγχρονης Ιαπωνας. Επιπλον, το 2009, το Ινστιτοτο Τεχνν της Μινεπολης αποτει φρο τιμς στον Hasui με την κθεση, Woodblock Prints απ τον Kawase Hasui. Δο βιβλα Kawase Hasui και οι σγχρονο του: Το κνημα Shin Hanga (New Print) in Landscape Art, γραμμνο απ τον Irwin J. Patcher και εκδθηκε απ το Μουσεο Τχνης Everson το 1986 και Visions of Japan: Τα αριστουργματα του Kawase Hasui, απ τον Kendall H. Brown και δημοσιεθηκε απ την Hotei Publishing το 2004, αναλοντας σε βθος το ργο και την κληρονομι του Hasui.
    Ο Ιπων ιστορικς τχνης και συγγραφας Muneshige Narazaki επανεσε το ργο του Hasui: "Αν κι ο Hasui δεν εναι γνωστς στην Ιαπωνα, εναι δισημος στο εξωτερικ. Οι Hokusai, Hiroshige και Hasui εναι οι τρεις μεγαλτεροι καλλιτχνες της Ιαπωνας". Ο Ναραζκι επσης σεβστηκε τον Χασοι αναφερμενος ως "Καλλιτχνης του Χιονιο", υποδηλνοντας την απαρμιλλη ικαντητ του ν' απεικονζει τοπα χιονιο στις εκτυπσεις του. Η δουλει του Hasui με τη προδο των ετν χει κερδσει την προσοχ και τη τριβ με τους συλλκτες, συμπεριλαμβανομνου του καθυστερημνου CEO της Apple, Steve Jobs, που συνλεγε εκτενς τα ντυπ του. Τα ργα του βρσκονται σε πολλς συλλογς και μεγλα μουσεα, πως το Μουσεο Καλν Τεχνν του Σαν Φρανσσκο, το Μουσεο Τχνης του Κλβελαντ, τα Μουσεα Τχνης του Πανεπιστημου του Χρβαρντ, το Μουσεο Τχνης της Ινδιανπολης, το Μουσεο Τχνης του Λος ντζελες, το Βρεττανικ Μουσεο στο Λονδνο και Εθνικ Μουσεο Σγχρονης Τχνης στο Τκιο, μεταξ λλων.



=========================









































































 

 

Web Design: Granma - Web Hosting: Greek Servers