-

Dali &

-


-








.

--.


.

./.

 
 

 

Alma-Tadema

Sir Lawrence Alma-Tadema (1836-1912)
Victorian Art

                                           Βιογραφικ

     Υπρξεν απ τους πιο γνωστος, επιτυχημνους και δημοφιλες καλλιτχνες του 19ου αινα, καταμεσς της Βικτωριανς Τχνης. Η φμη του κρτησε σο ζοσε και λγα χρνια μετ το θνατ του, αλλ χι και για πολ, γιατ ξεχστηκε κατπιν. Μλος του Τγματος της Αξας, Μλος της Βασιλικς Ακαδημας, ταν Ολλανδς ζωγρφος, που απκτησε τη βρεττανικ ιθαγνεια. Ανκε στην Ακαδημακ Σχολ ζωγραφικς κι δρασε στα τλη της βικτωριανς εποχς στην Αγγλα. Υπρξε πολ δημοφιλς για τις εξιδανικευμνες και με εκθαμβωτικ χρματα σκηνς του, απ την αρχαα Ελλδα και τη Ρμη.
     Κλασσικς ζωγρφος, γινε δισημος για τις απεικονσεις του για την πολυτλεια και τη παρακμ της Ρωμακς Αυτοκρατορας, με θλιες φιγορες τοποθετημνες σε υπροχους μαρμρινους εσωτερικος χρους με φντο το εκθαμβωτικ γαλζιο της Μεσογεου και του ουρανο. Ο Alma-Tadema θεωρθηκε νας απ τους πιο δημοφιλες βικτωριανος ζωγρφους. Αν και θαυμστηκε κατ τη διρκεια της ζως του για τα σχδια και τις απεικονσεις της κλασσικς αρχαιτητας, το ργο του πεσε σε βρη μετ το θνατ του και μνον απ τη 10ετα του 1960 χει επανεκτιμηθε για τη σημασα του στη βρεττανικ τχνη του 19ου αι.


                                  Αυτοπροσωπογραφα

     Ο Σερ Λρενς λμα-Τντεμα (Lourens Alma-Tadema) γεννθηκε στο μικρ χωρι Ντρνραπ (Dronrijp), 3 μλια δυτικ του Λεουβρντεν, στη βρεια Ολλανδα, στις 8 Γενρη 1836, 6ο παιδ του Πετερ Γλτες Τντεμα (Pieter Jiltes Tadema,1797-1840) συμβολαιογρφου του χωριο και το 3ο παιδ της Hinke Dirks Brouwer (περ. 1800-1863). Ο πατρας του εχε 3 γιους απ προηγομενο γμο. Το 1ο παιδ των γονιν του πθανε νεαρ και το 2ο ταν η Atje (περ. 1834-1876), αδελφ του, στην οποα εχε μεγλη αγπη. Το επνυμο Tadema εναι να παλι φριζικ πατρνυμο, που σημανει "γιος του Tade", εν τα ονματα Lourens κι Alma προρχονται απ το νον του.
     Οι γονες του θλανε διακας, ο γιος τους να σπουδσει δικηγρος και για τοτο το λγο, τονε στελανε στο σχολεο της περιοχς. Μολοντι τανε καλς μαθητς, θελε να γνει καλλιτχνης και προσπθησε με φιλτιμο κι ενθουσιασμ να πετχει και τους δυο στχους, πργμα που επδρασε... δυσμενς στην υγεα του κι οι γιατρο επανε πως δε του μνει και πολλ ζω. Η μητρα του λοιπν ττε, σκφτηκε να του επιτρψει να ξοδψει το λγο χρνο που του... απμενε, σ' τι εκενος επιθυμοσε. Αλλ... ευτυχς, μετ τοτο, ο ασθενς αννηψεν αμσως.
     Η οικογνεια Tadema μετακμισε το 1838 στη κοντιν πλη Leeuwarden, που η θση του Pieter ως συμβολαιογρφου θα ταν πιο προσοδοφρα. Ο πατρας πθανε ταν ο Lourens ταν 4 ετν, αφνοντας τη μητρα του με 5 παιδι: τον Lourens, την αδελφ του και 3 αγρια απ τον 1ο γμο του πατρα. Η μητρα του εχε καλλιτεχνικς τσεις κι αποφσισε τι τα μαθματα ζωγραφικς πρπει να ενσωματωθον στην εκπαδευση των παιδιν. λαβε τη 1η του καλλιτεχνικ εκπαδευση μ' να τοπικ ζωγρφο που προσλφθηκε για να διδξει τα μεγαλτερα ετεροθαλ αδλφια του.


                                    Το πατρικ του Σπτι

     Αυτ σηματοδτησε την αρχ της νας του ζως κι τσι το 1851, μιας κι εχε καλλιτεχνικ ιδιοσυγκρασα, αποφασζει ν' αρχσει σπουδς στη ζωγραφικ, με καθηγητ το Βλγο ζωγρφο ιστορικν θεμτων Χντρικ Λυς (Hendrik Leys, 1815–1869). Το 1852 εισλθε στη Βασιλικ Ακαδημα της Αμβρσας στο Βλγιο που σποδασε πριμη ολλανδικ και φλαμανδικ τχνη, υπ τον Gustaf Wappers. Κατ τη διρκεια των τεσσρων ετν του Alma-Tadema ως εγγεγραμμνος φοιτητς στην Ακαδημα, κρδισε πολλ βραβεα. Πριν φγει απ την Ακαδημα, στα τλη του 1855, γινε βοηθς του ζωγρφου και καθηγητ Louis (Lodewijk) Jan de Taeye, του οποου τα μαθματα ιστορας κι ιστορικς φορεσις εχε απολασει πολ στην Ακαδημα. Παρλο που ο ντε Ταγι δεν ταν εξαιρετικς ζωγρφος, ο λμα-Ταντμα τονε σεβστηκε κι γινε βοηθς του στοντιο, δουλεοντας μαζ του για 3 χρνια.
     Ο De Taeye του σστησε βιβλα που επηρεσανε την επιθυμα του να απεικονσει διφορα θματα στην αρχ της καρριρας του. Ενθαρρνθηκε να απεικονσει την ιστορικ ακρβεια στους πνακς του, να χαρακτηριστικ για το οποο ο καλλιτχνης γινε γνωστς. To 1859 βοθησε το δσκαλ του στις τοιχογραφες του Δημαρχεου (Στντχαους) της Αμβρσας. φησε την Ακαδημα, 5 χρνια αργτερα, μα συνχισε να μαθανει, εν παρλληλα διδασκτανε την ιστορα Γερμανας, Γαλλας και Βελγου, κτω απ τη καθοδγηση του Καθηγητ Αρχαιολογας της Αρχαιολογικς Ακαδημας Αμβρσας, Λου Ντε Ταγι. Αποτλεσμα τοτων των ιδιατερων σπουδν ταν ο πνακας Φουστ & Μαργαρτα, το 1857 και λγο αργτερα, το 1859, πηγανει μαθητς στο ατελι του Λυς, πντα στην Αμβρσα.



     Εγκατλειψε το στοντιο του Taeye τον Νομβρη του 1858 επιστρφοντας στο Leeuwarden πριν εγκατασταθε στην Αμβρσα, που ρχισε να συνεργζεται με τον ζωγρφο Baron Jan August Hendrik Leys, που το στοντι του ταν να απ τα πιο δημοφιλ στο Βλγιο. Εξθεσε τον 1ο του πνακα, που εχε μεσαιωνικ θμα, στο Σαλν των Βρυξελλν το 1857. Το ργο του μως που δημιοργησε ασθηση και θετικ σχλια απ κριτικος και καλλιτχνες, ταν εκτθηκε το 1861 στο Συνδριο των Καλλιτεχνν της Αμβρσας, ταν Η Εκπαδευση Των Τκνων Του Κλβι Α' (1861). Λγεται τι θεσε τα θεμλια της φμης και της αξας του. Ο λμα-Τντεμα ανφερε τι αν κι ο Λυς πστευε τι ο ολοκληρωμνος πνακας ταν καλλτερος απ' ,τι περμενε, ταν επικριτικς για την επεξεργασα του μαρμρου, που το συνκρινε με το τυρ.
     Πρε αυτ τη κριτικ πολ σοβαρ και τον οδγησε να βελτισει τη τεχνικ του και να γνει ο κορυφαος ζωγρφος μαρμρου και πολχρωμου γραντη στον κσμο. Παρ τις ποιες επιπλξεις του δασκλου του, γινε ευπρσδεκτο τσον απ κριτικος σο κι απ καλλιτχνες και τελικ αγορστηκε και στη συνχεια δθηκε στον βασιλι Leopold του Βελγου. να χρνο αργτερα, το 1862, κρδισε χρυσ μετλλιο σε μια κθεση στο μστερνταμ. που το 1868 του 'φερε τη πρτη μεγλη επιτυχα. Το 1862 φησε και το ατελι του Λυς κι ρχισε δικ του προσωπικ καρριρα, καθιερνοντας τον εαυτ του ως σημαντικ κλασσικ-ευρωπαο καλλιτχνη.
     Το 1860 γινε φλος με την αγγλο-ολλανδικ οικογνεια καλλιτεχνν Dommersen στην Ουτρχτη. Το 1862 φτιαξε σχδια με μολβια, της κυρας Cornelia Dommershuizen και ενς απ τους γιους της Thomas Hendrik, των οποων αδρφια ταν οι ζωγρφοι Pieter Cornelis Dommersen και Cornelis Christiaan Dommersen.
     Το 1863 επρκειτο να αλλξει τη πορεα της προσωπικς κι επαγγελματικς ζως του: στις 3 Γενρη πθανε η μητρυι του και στις 24 Σεπτμβρη νυμφετηκε, στο Δημαρχεο της Αμβρσας, τη Marie-Pauline Gressin-Dumoulin de Boisgirard, κρη του Eugène Gressin-Dumoulin, τη Γαλλδα δημοσιογρφο που ζει κοντ στις Βρυξλλες. Τποτα δεν εναι γνωστ για τη συνντησ τους και λγα για την δια τη Pauline, καθς ο Alma-Tadema δεν μλησε ποτ γι' αυτ μετ το θνατ της το 1869. Η εικνα της εμφανζεται σε πολλ λδια, αν και ζωγρφισε το πορτρατο της μνο 3 φορς, η πιο αξιοσημεωτη εμφανστηκε στο My στοντιο (1867). Το ζευγρι εχε 3 παιδι. Ο μεγαλτερος και μοναδικς γιος τους ζησε μνο λγους μνες πεθανοντας απ την ευλογι. Οι δο κρες τους, η Λρενς (1864-1940) κι η ννα (1867-1943), εχανε καλλιτεχνικς τσεις: η 1η στη λογοτεχνα, η 2η στη ζωγραφικ. Καμμι τους δεν παντρετηκε.


                         Οι  2 Κρες του: ννα & Λρενς λμα-Τντεμα

     Ο λμα-Ταντμα κι η σζυγς του περσανε το μνα του μλιτος στη Φλωρεντα, τη Ρμη, τη Νπολη και τη Πομπηα. Αυτ, η 1η του επσκεψη στην Ιταλα, ανπτυξε το ενδιαφρον του να απεικονσει τη ζω της αρχαας Ελλδας και της Ρμης, ειδικ τη 2η, αφο βρκε να μπνευση στα ερεπια της Πομπηας, που τονε γοτευσε και θα εμπνεσει μεγλο μρος του ργου του τις επμενες 10ετες.
     Το καλοκαρι του 1864, γνρισε τον Ernest Gambart, τον πιο επιδραστικ εκδτη κι μπορο ργων τχνης της περιδου. Ο Γκμπαρτ εντυπωσιστηκε πολ με το ργο του, -εκενη την εποχ ζωγρφιζε τις Αιγπτιες Σκακστριες (1865). Ο μπορος, αναγνωρζοντας τα ασυνθιστα χαρσματα του νεαρο ζωγρφου, του δωσε εντολ για 24 πνακες και καννισε να εμφανιστονε στο Λονδνο 3 απ τους πνακς του. Το 1865, ο Ταντμα μετακμισε στις Βρυξλλες που ονομστηκε ιππτης του Τγματος του Λεοπλδου. Στις 28 Μη 1869, μετ απ χρνια κακς υγεας, η Pauline πθανε απ ευλογι στο Schaerbeek του Βελγου, σε ηλικα 32 ετν. Ο θνατς της φησε τον Tadema απογοητευμνο και καταθλιπτικ. Σταμτησε να ζωγραφζει για σχεδν 4 μνες.
     Η αδερφ του Artje, που ζοσε με την οικογνεια, βοθησε με τις δο κρες ττε ηλικας πντε και δο. Η ρτζε ανλαβε το ρλο της οικονμου και παρμεινε στην οικογνεια μχρι το 1873 ταν παντρετηκε. Στη διρκεια του καλοκαιριο ο διος ρχισε να υποφρει απ να ιατρικ πρβλημα το οποο οι γιατρο στις Βρυξλλες δεν μπρεσαν να διαγνσουν. Ο Γκμπαρτ τελικ τον συμβολεψε να πει στην Αγγλα γι' λλη ιατρικ γνωμτευση. Λγο μετ την φιξ του στο Λονδνο το Δεκμβρη του 1869, ο λμα-Ταντμα προσκλθηκε στο σπτι του ζωγρφου Ford Madox Brown. Εκε γνρισε τη Laura Theresa Epps, η οποα τανε 17 ετν και την ερωτετηκε με τη πρτη ματι.
    Το ξσπασμα του Γαλλο-Πρωσικο Πολμου τον Ιολιο του 1870 ενθρρυνε τον λμα-Ταντμα να εγκαταλεψει την πειρο και να μετακομσει στο Λονδνο. Ο ρωτς του με τη Laura Epps παιξε μεγλο ρλο στη μετεγκατστασ του στην Αγγλα κι επιπλον ο Gambart θερησε τι η κνηση θα ταν επωφελς για τη καρριρα του καλλιτχνη. Αναφροντας τους λγους για τη μετακμισ του, ο Tadema επε απλ: "χασα τη πρτη μου γυνακα, μια Γαλλδα κυρα με την οποα νυμφετηκα το 1863, το 1869. χοντας πντα μια μεγλη προτμηση για το Λονδνο, το μνο μρος που, μχρι ττε, η δουλει μου εχε βρει αγοραστς, αποφσισα να φγω απ την πειρο και να πω να εγκατασταθ στην Αγγλα, που βρκα να πραγματικ σπτι".



     Με τις μικρς του κρες και την αδελφ του τζε, φτασε στο Λονδνο αρχς Σεπτμβρη 1870. Ο ζωγρφος δεν χασε χρνο για να επικοινωνσει με τη Λρα και κανονστηκε να της δνει μαθματα ζωγραφικς. Σ' να απ' αυτ, της κανε πρταση γμου. Καθς τανε ττε 34 κι εκενη τρα μλις 18, ο πατρας της ταν αρχικ αντθετος στην ιδα. Ο Δρ Epps συμφνησε τελικ με τη προπθεση τι πρπει να περιμνουν μχρι να γνωριστον καλλτερα. Παντρετηκαν τον Ιολιο του 1871. Η Λρα, με το νομα του ντρα της πλον, κρδισε επσης μεγλη φμη ως καλλιτχνιδα κι εμφανζεται σε πολλος καμβδες του μετ το γμο τους (Οι γυνακες της μφισσας (1887) εναι να αξιοσημεωτο παρδειγμα). Αυτς ο 2ος γμος εχε διρκεια κι ευτυχα, αν κι τεκνος κι η Λρα γινε θετ μητρα της ννας και της Λρενς. Η ννα γινε ζωγρφος και η Λρενς μυθιστοριογρφος.
    Στην Αγγλα υιοθτησε αρχικ το νομα Laurence Alma Tadema αντ για Lourens Alma Tadema κι αργτερα χρησιμοποησε τη πιο αγγλικ ορθογραφα Lawrence για το επθετ του. Ενσωμτωσε επσης το λμα στο επνυμ του, τσι στε εμφανστηκε στην αρχ των καταλγων της κθεσης, με το "Α" και χι με το "Τ". Ουσιαστικ δεν κανε παλα το επνυμ του, αλλ το καναν λλοι κι απ ττε γινε συνθεια.
     Η περοδος 1862-70 χαρακτηρστηκε ως Περοδος Continental και τον καθιρωσε στο καλλιτεχνικ στερωμα μεταξ των λλων πατριωτν κι Ευρωπαων συναδλφων του. Τα μεροβινικ θματα τανε το αγαπημνο θμα του ζωγρφου μχρι τα μσα της 10ετας του 1860. Ωστσο, τα μεροβινικ θματα δεν εχαν μεγλη διεθν απχηση, τσι πρασε σε θματα ζως στην αρχαα Αγυπτο, που τανε πιο δημοφιλ. Στη διρκεια μιας επσκεψης του στην Ιταλα το 1863, ρχισε να ενδιαφρεται για την ελληνικ και τη ρωμακ αρχαιτητα και την αιγυπτιακ αρχαιολογα. Απ ττε η θεματολογα των πινκων του προερχταν αποκλειστικ απ τις πηγς αυτς. Αντθετα με τον Φρντερικ Λιτον, που ενδιαφερτανε για το μυθολογικ παρελθν, αυτς επικντρωνε το ενδιαφρον του σε θματα απ τη καθημεριν ζω της αυτοκρατορικς Ρμης. Η κεντρικ του παρουσα μως τανε κυρως κλασσικ κι αρχζει μετ το 1870 κι αφορ στην Αρχαα Αγυπτο, πρτα, το 1872 με το ργο Αιγπτια Χρα κι πειτα Αρχαα Ελληνικ & Ρωμακ Ιστορα με τα ργα: Ρωμακ Οικογνεια (1878) & Ακραση Στον Αγρππα (1876).
     Μετ την φιξ του στην Αγγλα, που επρκειτο να περσει το υπλοιπο της ζως του, η καρριρα του ταν μια συνεχς επιτυχα. γινε νας απ τους πιο δισημους και ακριβοπληρωμνους καλλιτχνες της εποχς του, αναγνωρισμνος και πολυβραβευμνος. Μχρι το 1871 εχε γνωρσει κι εχε γνει φλος με τους περισστερους μεγλους προρραφαηλτες ζωγρφους κι εν μρει λγω της επιρρος τους ο καλλιτχνης φωτζει τη παλτα του, διαφοροποιε τις αποχρσεις του κι ελαφρανει το πινλλο του.



     Το 1872 ο Alma-Tadema οργνωσε τους πνακς του σε να σστημα ταυτοποησης, συμπεριλαμβνοντας ναν αριθμ opus κτω απ την υπογραφ του κι εκχωρντας τους αριθμος των προηγομενων εικνων του επσης. Το πορτρατο της αδερφς μου, Artje, ζωγραφισμνο το 1851, εναι αριθμημνο με το opus I, εν 2 μνες πριν απ το θνατ του ολοκλρωσε τις προετοιμασες στο Κολοσσαο, opus CCCCVIII. να ττοιο σστημα καθιστοσε πιο δσκολο το πρασμα των πλαστν ως πρωττυπων.
     Το 1873 η βασλισσα Βικτρια στο Συμβολιο με επιστολ της απνειμε το δπλωμα ευρεσιτεχνας, που κανε τον λμα Τντεμα και τη σζυγ του, αυτ που εναι ακμη μχρι σμερα, οι τελευταοι Βρετανο Ντενζεν (η νομικ διαδικασα θεωρητικ δεν χει καταργηθε θεωρητικ στην Αγγλα), με ορισμνα περιορισμνα ειδικ δικαιματα φυσικ που δχονται κι απολαμβνουν μνον οι Βρετανο υπκοοι (δηλαδ, αυτο θα ονομζονταν τρα Βρεττανο πολτες). Το προηγομενο τος ο διος κι η σζυγς του καναν να ταξδι στην πειρο που διρκεσε 6 μνες και τους οδγησε στις Βρυξλλες, τη Γερμανα και την Ιταλα. Στην Ιταλα, μπρεσε να ξαναδε τα αρχαα ερεπια. αυτ τη φορ αγρασε αρκετς φωτογραφες, κυρως ερεπια, που ξεκνησανε τη τερστια συλλογ του με φλλα με αρχειακ υλικ που χρησιμοποιθηκε για την ολοκλρωση των μελλοντικν πινκων.
     Αφο εγκαταστθηκε τον Σεπτμβρη του 1870 κι απκτησε την αγγλικ υπηκοτητα, εκλχθηκε το 1876 εταρος της Βρεττανικς Βασιλικς Ακαδημας (British Royal Academy) κι ακαδημακς το 1879. Το 1899 ονομστηκε ιππτης απ τη Βασλισσα Βικτρια και το 1905 του απονεμθηκε το Παρσημο Της Αξας (Order of Merit). τυχε της πλατεις αναγνρισης, τσον απ τους φλους και συναδλφους καλλιτχνες, σο κι απ τις κυβερνσεις λων των Ευρωπακν κρατν κι ταν ο πιο ακριβοπληρωμνος ζωγρφος της εποχς του.
     Το Γενρη του 1876, νοκιασε να στοντιο στη Ρμη. Η οικογνεια επστρεψε στο Λονδνο τον Απρλη, επισκεπτμενοι το Παρισιν Σαλν κατ την επιστροφ. Στο Λονδνο συναντιταν τακτικ με τον καλλιτχνη Emil Fuchs. Μεταξ των σημαντικτερων απ τις εικνες του κατ τη διρκεια αυτς της περιδου ταν να κοιν στο Αγρππα (1876). ταν νας θαυμαστς του πνακα προσφρθηκε να πληρσει να σημαντικ ποσ για ναν πνακα με παρμοιο θμα αυτς απλς γρισε τον αυτοκρτορα για να τον δεξει να φεγει, στο Μετ το κοιν. Στις 19 Ιουνου 1879, γινε Βασιλικς Ακαδημακς, το πιο προσωπικ του βραβεο. 3 χρνια αργτερα, μια μεγλη αναδρομ ολκληρου του ργου του οργανθηκε στη Γκαλερ Grosvenor στο Λονδνο, συμπεριλαμβανομνων 185 πινκων του.



     Το 1883 επστρεψε στη Ρμη και, κυρως, στη Πομπηα, που εχαν πραγματοποιηθε περαιτρω ανασκαφς απ την τελευταα του επσκεψη. Πρασε σημαντικ χρνο μελετντας το χρο, πηγανοντας εκε καθημεριν. Αυτς οι εκδρομς του δωσαν μια φθονη πηγ θεμτων καθς ρχισε να προγει τις γνσεις του για τη καθημεριν ρωμακ ζω. Κατ καιρος, μως, ενσωμτωνε τσα πολλ αντικεμενα στους πνακς του, που κποιοι λεγαν τι μοιζουν με καταλγους μουσεων.
     Ο λμα Τντεμα τανε ζωγρφος ιστορικν θεμτων, σκηνν καθημερινς ζως απ τη ρωμακ ιστορα και τα ργα του εχανε τερστια δημοτικτητα στις μεσοαστικς τξεις της βικτωριανς Αγγλας. Στον πνακ του Το Μοντλο Του Γλπτη, Venus Esquilana, που αποτλεσε ρξη με τις συμβατικς αξες της εποχς, ο ζωγρφος διηγεται το μθο του Πυγμαλωνα, που νας γλπτης ερωτεεται το γυμν γαλμα που φιλοτχνησε, κνοντας ευχ στους θεος να του το ζωντανψουν. Παρουσιζει το γυναικεο γυμν με να τρπο εξιδανικευμνης ομορφις, πως αρμζει στο κλασσικ θμα του, τσι στε να εναι συμβατ και με την αυστηρ ηθικ του κοινο της βικτωριανς εποχς.
    Ρωμακ περιεχμενο χουνε 2 λλα ργα του: Ανακηρσσοντας τον Κλαδιο αυτοκρτορα (Proclaiming Claudius Emperor, 1867), που ο Κλαδιος, εν περτρομος και γονυπετς εκλιπαρε τη φρουρ των Πραιτωριανν να μη τονε σκοτσουν, οι λεγεωνριοι, απροσδκητα και προς μεγλη του κπληξη, τον ανακηρσσουν αυτοκρτορα, μετ τη δολοφονα του τυραννικο Καλιγολα. Ο 2ος πνακας με τον ττλο Αφ' υψηλο (A Coign of Vantage, 1895) παρουσιζει 3 νεαρς Ρωμαες ν' αγναντεουν απ ψηλ την φιξη του ρωμακο στλου. ν λλο αξιλογο ργο του, μεταξ λλων, εναι Η ανερεση του Μωσ (1902), που με εκθαμβωτικ χρματα κι αιγυπτιακ ατμσφαιρα απεικονζει μια σκην στο Νελο, με μια Αιγπτια πριγκπισσα να δχεται στην αγκαλι της τον Μωσ, που μλις χει σωθε απ τα νερ του ποταμο. Σε αυτ περιλαμβνονται ακμη τα ργα Αιγπτιες πακτριες σκακιο (1865), Τα ρδα του Ηλιογβαλου (1888), νοιξη (1894), Αγαπημνη συνθεια (1909, Πινακοθκη Τιτ, Λονδνο).

     Ο λμα Τντεμα ειδικετηκε σε σκηνς ρωμακν λουτρν, που τα σχεδαζε με αρχαιολογικ ακρβεια κι εξειδικευμνη τεχνικ τελειτητα. Μεταξ αυτν περιλαμβνονται οι πνακες: να αποδυτριο (1886, An Apodyterion, Jerdein Collection, Λονδνο) και Το ψυχρ δωμτιο του λουτρο (1890, The Frigidarium), που απεικονζονται γυμν κορτσια σε διφορες στσεις. Οι πνακες αυτο ζωγραφστηκαν με μοντλα Ιταλδες, που ποζρανε για το ζωγρφο στη βλλα του στο St. John’s Wood του Λονδνου. Κατ καιρος, φιλοτεχνοσε ντονα ερωτικος πνακες. Το αριστοργημ του εναι ο πνακας Στο Ανκλιντρο (In the Tepidarium, 1881, Lady Lever Art Gallery, Port Sunlight, Cheshire), που απεικονζει μια γυμν κοπλα ξαπλωμνη νωχελικ και σε προκλητικ στση πνω σε μια προβι αρκοδας, κρατντας στο να χρι της φτερ στρουθοκαμλου και στο λλο στλεγγδα*
___________
 * Η στλεγγδα (αρχ. ελλ. στλεγγς) ταν αντικεμενο υγιεινς στην αρχαα Ελλδα. Η χρση του συνηθζοντανε πολ στους Ελληνικος και Ρωμακος χρνους. Το χρησιμοποιοσαν στο μπνιο για να ξνουν με αυτ το δρμα και ν' αφαιρον επιφανειακ τις ακαθαρσες. Χρησιμοποιονταν επσης για την απομκρυνση του ιδρτα, της σκνης και του ελαου απ το σμα. Αρχικ εχε σχμα ελαφρς καμπλου ελσματος σαν κυρτ μαχαρι (μη ακονισμνο φυσικ), που ξεκινοσε απ στρογγυλ λαβ. Τη χρησιμοποιοσανε κατ μκος των μελν του σματος, ξνοντας την επιδερμδα. Οι στλεγγδες ως επ το πλεστον ταν μεταλλικς (απ χαλκ σδηρο), εν συχν σαν χαραγμνες στη λαβ με το νομα του εργαστηρου κατασκευς. Απεικονζονται σ' αρκετ πλινα ομοιματα κι ργα γλυπτικς πως Ο Αποξυμενος του Λσιππου. Βρισκτανε σε χρση στον ελληνικ αθλητισμ απ τις αρχς του 6ου αι. π.Χ. ως την υστερορρωμακν εποχ.
___________


                     λμα Τντεμα δια χειρς Alfred Waterhouse


     πως ερμηνεει τη σημειολογα του πνακα αυτο ο Πτερ Γουμπ (Peter Webb) στο ργο του The Erotic Arts, ο ερωτισμς κυριαρχε σ' λα τα στοιχεα του πνακα, απ το προκλητικ ροδαλ δρμα του κοριτσιο και τη γεμτη εκστασιασμ στση του μχρι το φτερ της στρουθοκαμλου που καλπτει το αιδοο και το αντικεμενο για τον καθαρισμ του σματος που χει καθαρ φαλλικος συνειρμος. Ο Julian Treuherz, Φλακας της Γκαλερ Τχνης Εθνικο Μουσεου Λβερπουλ, τη περιγρφει ως μια "εξαιρετικ ζωγραφισμνη εικνα που φρει μιαν ισχυρ ερωτικ φρτιση, σπνια για ναν βικτωριαν πνακα γυμνο". Το The Tepidarium (1881) του Alma Tadema περιλαμβνεται στο βιβλο του 2006, 1001 Πνακες Που Πρπει Να Δετε Πριν Πεθνετε.
     Η παραγωγ του μειθηκε με τη προδο του χρνου, εν μρει λγω υγεας, αλλ και λγω της εμμονς του να διακοσμσει το νο του σπτι, στο οποο μετακμισε το 1883. Ωστσο, συνχισε να εκθτει λη τη 10ετα του 1880 και την επμενη 10ετα, λαμβνοντας να μεγλο βραβεο στη πορεα, συμπεριλαμβανομνου του Μετλλου της Τιμς στην Παρισιν κθεση Universelle του 1889, εκλογ σε επτιμο μλος της Δραματικς Εταιρεας του Πανεπιστημου της Οξφρδης το 1890 και το Μεγλο Χρυσ Μετλλιο στη Διεθν κθεση στις Βρυξλλες του 1897. Το 1899 ανακηρχθηκε ιππτης στην Αγγλα, μλις ο 8ος καλλιτχνης απ την πειρο που λαβε αυτ τη τιμ. χι μνο βοθησε με την οργνωση του βρεττανικο τμματος στην κθεση Universelle του 1900 στο Παρσι, παρουσασε επσης 2 ργα που του χρισαν το δπλωμα Grand Prix. Βοθησε επσης με τη Παγκσμια κθεση του Σεντ Λοις το 1904 που εκπροσωπθηκε κι ταν ευπρσδεκτος.
     Στη διρκεια αυτς της περιδου, τανε πολ ενεργς με το θατρο και τη παραγωγ, σχεδιζοντας πολλ κοστομια. πλωσε επσης τα καλλιτεχνικ του ρια κι ρχισε να σχεδιζει πιπλα, συχν πρτυπα απ μοτβα Πομπηας Αιγπτου, εικονογραφσεις, υφσματα και κατασκευ πλαισων. Στα τλη του 1902 επισκφτηκε την Αγυπτο. Αυτ τα λλα ενδιαφροντα επηρασαν τους πνακς του, καθς συχν ενσωμτωσε μερικ απ τα σχδια εππλων του στη σνθεση κι επσης χρησιμοποησε πολλ απ τα δικ του σχδια για τα ροχα των θηλυκν θεμτων του. Κατ τη διρκεια της τελευταας περιδου δημιουργικτητς του, ο Alma-Tadema συνχισε να παργει πνακες που επαναλμβαναν την επιτυχημνη φρμουλα των γυναικν σε μαρμρινες βερντες με θα στη θλασσα, πως στο Silver Favorites (1903). Μεταξ του 1903 και του θαντου του, ζωγρφιζε λιγτερο αλλ εξακολουθοσε να παργει φιλδοξους πνακες πως το The Finding of Moses (1904).

    Στις 15 Αυγοστου 1909, η γυνακα του λμα Τντεμα, Λρα, πθανε στα 57 της. Ο θλιμμνος χρος ξεπρασε τη 2η γυνακα του σε λιγτερο απ 3 χρνια. Η τελευταα του μεγλη σνθεση ταν H Προετοιμασα στο Κολοσσαο (1912). Το καλοκαρι του 1912, συνοδευμενος απ τη κρη του ννα στο Kaiserhof Spa, στο Βισμπντεν της Γερμανας, που επρκειτο να υποβληθε σε θεραπεα για εξλκωση του στομχου. Πθανε εκε στις 28 Ιουνου 1912 σε ηλικα 76 ετν. Τφηκε στη κρπτη του καθεδρικο ναο του Αγου Παλου στο Λονδνο. στο Λονδνο, πλοσιος και δισημος. Μια μπλε πλκα που αποκαλφθηκε το 1975 τιμ τη μνμη του Alma-Tadema στο 44 Grove End Road, St John's Wood, το σπτι του απ το 1886 μχρι το θνατ του το 1912.
     Τα τελευταα χρνια της ζως του, εδαν την νοδο του Μετα-Ιμπρεσσιονισμο, του Φοβισμο, του Κυβισμο και του Φουτουρισμο, που λα αυτ αποδοκμασε. πως γραψε ο μαθητς του John Collier, "εναι αδνατο να συμβιβαστε η τχνη του Alma-Tadema με αυτ του Matisse, Gauguin και Picasso".



     Τα ργα του εναι αξιοσημεωτα για τον τρπο με τον οποο ζωγραφζονται λουλοδια, υφς και σκληρς αντανακλαστικς ουσες, πως μταλλα, αγγεα και κυρως μρμαρο -πργματι, η ρεαλιστικ του απεικνιση του μαρμρου τον οδγησε να αποκαλεται εκπμπων ζωγρφος. Το ργο του δεχνει μεγλο μρος της εξαιρετικς εκτλεσης και του λαμπρο χρματος των παλιν Ολλανδν δασκλων. Απ νωρς δε, στη καρριρα του, ο Alma-Tadema ασχολθηκε ιδιατερα με την αρχιτεκτονικ ακρβεια, περιλαμβνοντας συχν αντικεμενα που εδε σε μουσεα -πως το Βρεττανικ Μουσεο στο Λονδνο- στα ργα του. Διβασε επσης πολλ βιβλα και πρε πολλς εικνες απ' αυτ. Συγκντρωσε τερστιο αριθμ φωτογραφιν απ αρχαους χρους στην Ιταλα, που χρησιμοποησε για να επιτχει πιτερην ακρβεια στις λεπτομρειες των συνθσεν του.
     τανε τελειομανς. Εργστηκε επιμελς για να αξιοποισει στο πακρο τους πνακς του, συχν επανειλημμνα επεξεργζοντας τμματα πινκων πριν τα βρει ικανοποιητικ με τα δικ του υψηλ πρτυπα. Μια ιστορα λει τι νας απ τους πνακς του απορρφθηκε κι αντ να τονε κρατσει, δωσε τον καμβ σε μια υπηρτρια που τον χρησιμοποησε ως κλυμμα τραπεζιο. ταν ευασθητος σε κθε λεπτομρεια κι αρχιτεκτονικ γραμμ των πινκων του, καθς και στα σκηνικ που απεικνιζε. Για πολλ απ τα αντικεμενα στους πνακς του, θα απεικνιζε αυτ που τανε μπροστ του, χρησιμοποιντας φρσκα λουλοδια που εισχθησαν απ λη την πειρο κι ακμη κι απ την Αφρικ, σπεδοντας να τελεισει τους πνακες πριν πεθνουν τα λουλοδια. ταν αυτ η δσμευση για την αλθεια που του χρισε την αναγνριση, αλλ επσης κανε πολλος απ τους κριτικος του να υιοθετσουν αρνητικ στση απναντι στα σχεδν εγκυκλοπαιδικ ργα του.
     Το ργο του χει συνδεθε με αυτ των Ευρωπαων συμβολιστν ζωγρφων. Ως καλλιτχνης με διεθν φμη, μπορε να αναφερθε ως επιρρο σε ευρωπακς προσωπικτητες πως ο Κλιμτ κι ο Φρναντ Κνπφ. Κι οι 2 ζωγρφοι ενσωματνουνε κλασσικ μοτβα στα ργα τους και χρησιμοποιονε τις ασυνθιστες συνθετικς συσκευς του Alma-Tadema, πως απτομο κψιμο στην κρη του καμβ. Αυτο, πως κι ο διος, χρησιμοποιον επσης κωδικοποιημνες εικνες για να μεταφρουν νημα στους πνακς τους.



     Για λη την συχη γοητεα και την ευρυμθεια των πινκων του, ο διος ο Alma-Tadema διατρησε μια νεανικ ασθηση κακο. πως να παιδ στ' αστεα του και στις ξαφνικς εκρξεις κακο χαρακτρα, που θα μποροσαν ξαφνικ να υποχωρσουνε σ' να ελκυστικ χαμγελο. Στη προσωπικ του ζω, ταν εξωστρεφς κι εχε μιαν εξαιρετικ ζεστ προσωπικτητα. Εχε τα περισστερα χαρακτηριστικ ενς παιδιο, σε συνδυασμ με τα χαρακτηριστικ ενς ολοκληρωμνου επαγγελματα. Τελειομανς, παρμεινε απ λες τις απψεις νας επιμελς, αν και κπως εμμονικς και παιδικς δουλευτς. ταν νας εξαιρετικς επιχειρηματας κι νας απ τους πλουσιτερους καλλιτχνες του 19ου αι. τανε τσο σταθερς σε θματα χρματος σο και με τη ποιτητα της δουλεις του. Ως ντρας, ταν νας ισχυρς, διασκεδαστικς και μλλον ασταθς κριος. Δεν υπρχε καμμα νδειξη για τον λεπτ καλλιτχνη σ' αυτν. ταν νας χαρομενος λτρης του κρασιο, των γυναικν και των πρτυ.
     Η σχολαστικ αρχαιολογικ ρευνα του Alma-Tadema, συμπεριλαμβανομνης της ρευνας για τη ρωμακ αρχιτεκτονικ, οδγησε τους πνακς του να χρησιμοποιηθον ως πηγ υλικο απ τους σκηνοθτες του Χλιγουντ στο ραμ τους για τον αρχαο κσμο για ταινες πως η Δυσανεξα του DW Griffith (1916), Ben Hur (1926), Κλεοπτρα (1934) και κυρως απ λα, το επικ ριμικ του Σεσλ Β. ΝτεΜιλ για τις Δκα Εντολς (1956). Πργματι, ο Jesse Lasky Jr., συν-συγγραφας στις Δκα Εντολς, περιγραψε πς ο σκηνοθτης συνθιζε ν' απλνει εκτυπσεις ζωγραφικς του Alma-Tadema για να δεξει στους σκηνογρφους του την εμφνιση που θελε να επιτχει. Οι σχεδιαστς του βραβευμνου με σκαρ ρωμακο πους Gladiator χρησιμοποησαν τους πνακες του ως κεντρικ πηγ μπνευσης. Οι πνακες του αποτλεσαν επσης την μπνευση για το σχεδιασμ του εσωτερικο του κστρου Cair Paravel στην ταινα του 2005 The Chronicles of Narnia: The Lion, the Witch and the Wardrobe.

     Το 1962, ο μπορος τχνης της Νας Υρκης Robert Isaacson πραγματοποησε τη 1η επδειξη του ργου του Alma-Tadema σε 50 χρνια. στα τλη της 10ετας των '60ς, η αναβωση του ενδιαφροντος για τη βικτωριαν ζωγραφικ πρε θηση και πραγματοποιθηκαν μια σειρ απ καλοπληρωμνες εκθσεις. Ο Allen Funt, δημιουργς κι οικοδεσπτης της αμερικανικς κδοσης της τηλεοπτικς εκπομπς Candid Camera, τανε συλλκτης ζωγραφικν ργων Alma Tadema σε μια εποχ που η φμη του καλλιτχνη τον 20ο αι. τανε στο ναδρ της. σε σχετικ λγα χρνια αγρασε 35 ργα, περπου το 10% της παραγωγς του. Αφο ο Φουντ λστεψε απ το λογιστ του (ο οποος στη συνχεια αυτοκτνησε), αναγκστηκε να πουλσει τη συλλογ του στο Sotheby's στο Λονδνο το Νομβρη του 1973. Απ' αυτ τη πληση, το ενδιαφρον για τον λμα-Τντεμα ξπνησε ξαν.


                                  Aυτοπροσωπογραφα

     Το 1960, η Γκαλερ Newman προσπθησε αρχικ να πουλσει, στη συνχεια να χαρσει (χωρς επιτυχα) να απ τα πιο δισημα ργα του, The Finding of Moses (1904). Ο αρχικς αγοραστς εχε πληρσει 5,250 £ για την αγορ του κι οι επμενες πωλσεις ταν 861 £ το 1935, 265 £ το 1942 κι αγορστηκε στις 252 £ το 1960 (αφο δεν κατφερε να καλψει το αποθεματικ του), αλλ ταν η δια φωτογραφα δημοπρατθηκε στο Christies στη Να Υρκη τον Μη του 1995, πουλθηκε για 1,75 εκατομμρια λρες. Στις 4 Νομβρη 2010 πωλθηκε για 35.922.500 δολρια σε ναν γνωστο πλειοδτη στο Sotheby's New York, νο ρεκρ τσο για να ργο Alma-Tadema σο και για να βικτωριαν πνακα. Στις 5 Μη 2011, η συνντηση του Αντνιου και της Κλεοπτρας: 41 π.Χ. πωλθηκε στον διο οκο δημοπρασιν για 29,2 εκατομμρια δολρια.
     Ο Alma Tadema θεωρθηκε νας απ τους πιο δημοφιλες βικτωριανος ζωγρφους. ταν νας απ τους πιο επιτυχημνους οικονομικ ζωγρφους της βικτωριανς εποχς, αν και δεν ταριαζε ποτ με τον Edwin Henry Landseer. Για πνω απ 60 χρνια δωσε στο κοιν του αυτ ακριβς που θελαν: διακριτικο, περτεχνοι πνακες μορφων ανθρπων σε κλασσικ περιβλλοντα. Οι λεπτομερες ανακατασκευς του στην αρχαα Ρμη, με αδναμους νδρες και γυνακες που ποζρουν ενντια στο λευκ μρμαρο, στο εκθαμβωτικ φως του λιου, δσανε στο κοιν του μια γεση απ να κσμο του εδους που θα μποροσαν κποτε να κατασκευσουνε για τον εαυτ τους τουλχιστον θεωρητικ, αν χι στη πραγματικτητα.
     πως και με λλους ζωγρφους, τα δικαιματα αναπαραγωγς για εκτυπσεις συχν αξζανε πιτερο απ τον καμβ κι νας πνακας με τα δικαιματ του εξακολουθοσε να χει πωληθε στον Gambart για 10.000 λρες το 1874. Χωρς δικαιματα πωλθηκε ξαν το 1903, ταν οι τιμς του Alma-Tadema ταν πραγματικ υψηλτερες, για 6 2.625. Οι τυπικς τιμς ταν μεταξ 2.000 και 3.000 λιρν τη 10ετα του 1880, αλλ τουλχιστον τρα ργα πωλθηκαν για μεταξ 5.250 και 6.060 λιρν το 1900. Οι τιμς διατηρθηκαν καλ μχρι τη γενικ κατρρευση των βικτωριανν τιμν στις αρχς της 10ετας του 1920, ταν πσανε στις εκατοντδες, που παρμειναν μχρι τη 10ετα του 1960. Ως το 1969 εχαν πισει ξαν 64.600 (αν και με αυτ τα στοιχεα πρπει να σκεφτε κανες την επδραση του πληθωρισμο).

     Η καλλιτεχνικ του κληρονομι σχεδν εξαφανστηκε. Καθς οι τσεις του κοινο γενικτερα και των καλλιτεχνν ειδικτερα γιναν πιο δσπιστες για τις δυναττητες ανθρπινων επιτευγμτων, οι πνακς του καταγγλλονταν λο και περισστερο. Εχε ανακηρυχθε "ο χειρτερος ζωγρφος του 19ου αινα" απ τον Τζον Ρσκιν κι νας κριτικς παρατρησε ακμη τι οι πνακς του ταν "αρκετ ξιοι για να στολσουνε κουτι απ μπρμπον". Μετ απ αυτ τη σντομη περοδο ενεργο χλευασμο, οδηγθηκε σε σχετικ αφνεια για πολλ χρνια. Μνο απ τη δεκαετα του 1960 το ργο του επαναξιολογθηκε για τη σημασα του εντς του 19ου αι. και πιο συγκεκριμνα, στην εξλιξη της αγγλικς τχνης.
Θεωρεται τρα ως νας απ τους κριους ζωγρφους κλασσικο θματος και τα ργα του καταδεικνουνε τη φροντδα και την ακρβεια μιας εποχς που μαγντισε προσπαθντας να απεικονσει το παρελθν, μερικ απ τα οποα ανακτθηκαν μσω αρχαιολογικν ερευνν.


$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$




Ρωμαικς Χορς



Τελετ Ανθων Απ Βακχδες



Ρωμακ Λουτρ Του Καρακλλα



Στο Κολοσιαο



Στο Ατελι Μου



Στο Ανκλιντρο



Σκαστρο Της Αφροδτης



Ασημ Ομορφις



Ανθοστλιστη Σημαα



Αλκαος & Σαπφ



Ρωμακ Οικογνεια



Τα Ρδα Του Ηλιογβαλου



Ονειρεμνη Θα



Οικογενειακ Συγκντρωση



Αγαπημνος Ποιητς



Διδαχ Ομρου



να Φιλ



Δεν Σας Φναξε Κανες, Κριε!



Στα Αποδυτρια Θερμν Λουτρν



Γυνακες Της μφισσας



Μια Ελληνδα



Γκαλερ Ζωγραφικς



Φουστ & Μαργαρτα



Ερωτικ Αναπληση



Διαφορετικ ποψη



Με Τον λιο & Το Γαλζιο Του Ιονου



Βακχς



Εκπαδευση Των ΠαιδινΤου Κλοβ Α'



Η Ερεση Του Μικρο Μωσ



Μη Μου Ζηττε Τποτε λλο



Αντνιος & Κλεοπτρα: 41 μ.Χ.



Ανοιξιτικη Προσφορ



Αγνες Στο Κολοσιαο Επ Καρακλλα



Αγαπημνη Ενασχληση



δικη Σγκριση



94 Βαθμο Υπ Σκιν



                           Η Βοηθς Στα Λουτρ



                       Αφιρωμα Στο Βκχο



                        Ιρεια Του Απλλωνα



                              Σ' Αγαπ, Μ' Αγαπς;



                          Αιγπτια Χρα



    Θρνος Για Το Χαμ του Πρωτοτκου Γιου Του Φαρα



                    Στον Κπο Με Τα Ρδα



 Ο Φειδας Δεχνει τη Ζοφρο Του Παρθεννα Σε Φλους



               Δυο Κοπλλες Πιτσιλιονται



                        Ηλιλουστες Μρες



                       Η Τυφλ Ζητινα



                             Γυμν Μοντλο



        Η Αλλαγ Της Πολα Απ Τον γιο Τζερμ



                                   Ελπδα



                               Τβουλλος

 

 

Web Design: Granma - Web Hosting: Greek Servers