-


Dali &









/




 
 

 

:



                                            Βιογραφικ

     Ο Ηρδοτος γεννθηκε γρω στο 485/484 π.Χ., στην Αλικαρνασσ (σημ. Μπντρουμ, Τουρκα - εξ ου κι αποκαλομενος Αλικαρνασσες) δωρικ αποικα στα Ν.Δ. παρλια της Μ. Ασας, στη περιοχ που ονομαζτανε Καρα, απναντι απ τη Κω. Οι κτοικοι της Αλικαρνασσο εχαν αναπτξει πολλς σχσεις με τους ντπιους Κρες. Προερχταν απ φιλομαθ κι επορη οικογνεια κι ανατρφηκε σ' να περιβλλον σεβασμο του Ομρου και παλαιν θρλων. Ο πατρας του λεγταν Λξης, η μητρα του Δρυ Ροι κι ο αδελφς του Θεδωρος. Ο σημαντικτερος μως συγγενς του ταν ο θεος του ( εξδελφς του), επικς ποιητς και τερατοσκπος (ερμηνευτς θαυμτων), Πανασις. Απ το νομα του πατρα και του θεου του, που εναι καρικ, και της μητρας κι αδελφο του, που εναι καθαρ ελληνικ, φανεται τι η καταγωγ του απ πατρα τανε καρικ κι απ μητρα καθαρ ελληνικ.
     ταν στην πατρδα του την Αλικαρνασσ γινε νας ντπιος τραννος ο Λγδαμης, νθρωπος του Πρση βασιλι, στον οποο ταν υποτελς, γιος εγγονς της Αρτεμισας, ο Ηρδοτος ταν νεαρς ττε, λγο πριν απ τα 20 του χρνια, μως ασχολομενος με τα πολιτικ πρε μρος στην αποτυχημνη συνωμοσα για την ανατροπ του, με αποτλεσμα να εξοριστε το 468 το 467 π.Χ. μαζ με την οικογνει του στη Σμο εν ο θεος του χασε τη ζω του. Απ τη Σμο γρισε στην Αλικαρνασσ μετ την ανατροπ του Λγδαμη το 455-4 π.Χ., αλλ μετ απ λγο υποχρεθηκε να εγκαταλεψει κι αυτς τη πατρδα του. Απ ττε ρχισε ως περιηγητς κι εξερευνητς, πιθανν στα 455-443 π.Χ. να επισκπτεται, «θεωρας νεκεν», προκειμνου να μελετσει διφορα μρη του ττε γνωστο κσμου, μεταξ λλων τη χρα των Κλχων μχρι τη Σκυθα, το εσωτερικ της Μ. Ασας και τον Πντο μχρι Κριμαα, Κπρο και τις περιοχς της Συρας, τη Βαβυλωνα, την Αγυπτο, που την ονομζει "δρο του Νελου", τη Κυρηνακ και βεβαως λη την Ελλδα στην οποα και περιγρφει να παραλμνιο οικισμ στη Μακεδονα.

     μεινε αρκετ χρνια στην Αθνα, που συνδθηκε φιλικ με τους μεγλους νδρες της εποχς εκενης, τον Περικλ και το Σοφοκλ. Μαζ με τον Πρωταγρα δρυσαν περ το 443 π.Χ., την αποικα των Θουρων στη Κτω Ιταλα -δρυση που εντασστανε στα πλασια της πανελλνιας πολιτικς του Περικλ. Στην αποικα αυτ, που ιδρθηκε κοντ στη κατεστραμμνη Σβαρι, πρασε τα περισστερα χρνια της υπλοιπης ζως του, γι' αυτ κι επονομστηκε απ μερικος Λατνους "Θοριος". Για τα τελευταα χρνια της ζως του υπρχουν ελχιστες πληροφορες. Γενικ δεν υπρχουνε πολλ καταγεγραμμνα στοιχεα της ζως του Ηροδτου. Οι ερευνητς χουν αντλσει τον μεγαλτερο γκο του ργου του απ προσωπικς του μαρτυρες μσα απ τα ργα του. Ταξδεψε σε πολλ μρη, επισκφθηκε και περιγραψε λαος που κατοικοσανε σε περιοχς του ττε γνωστο κσμου. Απ τα βιβλα του αντλονται περιγραφς για τους Αιγπτιους, τους Σκθες κ.. Απ τα συμφραζμεν του στο 2ο βιβλο του (Β 150), που συμπερανεται τι πριν την Αγυπτο πρασε απ τη Μεσοποταμα (καθς δνει πληροφορες για τη λμνη Μορη), φανεται να επισκφθηκε την Αγυπτο το 449 π.Χ. Τα ργα του μως αναφρουν και πληροφορες για την Σκυθα. Ο διος μλιστα διηγεται τη συνομιλα του με τον Σκθη Τμνη. Απ τον Ελλανκο μαθανεται πως ζησε κποιο διστημα στην αυλ του βασιλι της Μακεδονας, Αλξανδρου Α'.
     Οι εμπορικς σχσεις που εχε συνψει η Σμος με τη Κυρνη (τη σημεριν Λιβη), τον ωθσανε να την επισκεφτε περπου το 460 π.Χ.. Απ' αυτ το ταξδι διασζεται ο μθος των Βαττιδων βασιλων (Δ 163). Ωστσο, το ταξδι που βοθησε το συγγραφα ν' αναπτξει το πνεμα του ταν αυτ στην Αθνα, που θα συγγρψει και θα κνει γνωστ το μεγαλτερο μρος του ργου του. Υπολογζεται τι το τος 440 π.Χ. θ' αναχωρσει για τη Δση και τη Μεγλη Ελλδα. λλα
 σημαντικτερα ταξδια του Ηροδτου εναι: Οι Σρδεις που τις επισκφτηκε για περισστερες απ μια φορ, η φεσος κι η Σμρνη. Ταξδεψε με πλοο απ τα δυτικ στα ανατολικ του Πντου (Δ 86) για να καταλξει στη Κολχδα (Β, 104). Σε λλο του ταξδι περιγρφει την ανατολικ ακτ της Θρκης (Δ, 83). φτασε σγουρα στις χθες του Ευφρτη κι απ κει στη Βαβυλνα και στα Σοσα. Επσης χει επισκεφθε και περιγρψει τα νησι του Αιγαου: Σκιθο, Δλο, Προ, Εβοια, Σαλαμνα, Αγινα & Κθηρα. Απ' τη κρια Ελλδα περιηγεται τη Στερε και φτνει μχρι Τμπη, καθς και στη Πελοπννησο δεχνοντας ιδιατερο ενδιαφρον στις περιοχς των μαχν των μηδικν πολμων. Εικζεται τι πρασε απ τη Ζκυνθο στο δρμο για τους Θουρους, εν σγουρα πλι επισκφτηκε τη Κρκυρα, τη Δωδνη, την Αμβρακα, τη Σικελα και τις πλεις τις Κτω Ιταλας Μεταπντιον και Κρτωνα.
     Ο Ηρδοτος δνει πολλς πληροφορες για τις κλιματολογικς συνθκες και τις μορφς διοκησης των λαν που συναντ. Γοητεεται ιδιατερα απ το κλμα και τον πολιτισμ των Αιγυπτων, τους οποους κατατσσει σ' εππεδο αντερο απ των Ελλνων. Αντθετα, θεωρε τον Περσικ και τον Βαβυλωνιακ πολιτισμ υποδεστερους αλλ ενδιαφροντες, λλωστε θα χρησιμοποισει τους καταλγους των βασιλων της Βαβυλνας σα χρονολογικ σστημα στην ιστορα του. Εναι ο 1ος που διαχωρζει την Ευρπη απ την Ασα, στα μτια του μως ο Πντος κι η Σκυθα, που σμερα ανκουνε στην Ασα, εναι αναπσπαστο μρος της Ευρπης. Μλιστα, θεωρε βρη τις εκστρατεες των Περσν κατ των κατοκων των περιοχν αυτν. Δεν δωσε ττλο στο ργο του, στο προομι του χρησιμοποιε τον χαρακτηρισμ Ιστορης Απδεξις. Οι Αλεξανδρινο φιλλογοι το ονμασαν Ηροδτου Μοσαι, το χωρσανε σ' 9 βιβλα και δσανε σε καθνα τ' νομα μιας μοσας. Θμα και κριος ξονας του ργου του εναι οι πλεμοι Ελλνων και Περσν που αρχζουν το 494 π.Χ. με τη κατπνιξη της Ιωνικς Επανστασης και τελεινουν το 479 π.Χ. με τη κατληψη του περσικο φρουρου της Σηστο, στη Θρακικ χερσνησο του Ελλσποντου, απ τους λληνες.
     Αναμφισβτητα ταν νας απ τους πιο πολυταξιδεμνους αρχαους συγγραφες, αφο επισκφθηκε λο σχεδν το γνωστ (στους λληνες) κσμο της εποχς. Μλλον μως δεν θα μθουμε ποτ πο ακριβς πγε και πτε. Για το τλος του υπρχουνε διφορες παραδσεις: τι επστρεψε στην Αθνα, που και πθανε τι ζησε ως το τλος της ζως του στους Θουρους γρφοντας την Ἱστορη. Η παρδοση τι πθανε στη Μακεδονα δεν φανεται πιθαν. Ο Ηρδοτος χαρακτηρστηκε 1η φορ απ τον Κικρωνα ως Πατρας της Ιστορας. Στο ργο του φανεται επσης να ασχολθηκε με τη γεωλογα, τη βοτανικ, τη χημεα και την ιατρικ. Αναφρεται ιδιατερα απ τον Ιωννη Στοβαο.



     Οι περσικο πλεμοι δεν εχανε τελεισει, ταν γεννθηκε ο Ηρδοτος στην Αλικαρνασσ, η βασλισσα της οποας, Αρτεμισα, πρε μρος με τα πλοα της στη ναυμαχα της Σαλαμνας, στο πλευρ του Ξρξη. Εγγονς της ταν ο Λγδαμης, ο τραννος εξαιτας του οποου σκοτθηκε ο θεος του Ηροδτου κι ο διος κατφυγε στη Σμο. Σ' αυτ το κλμα μαθε την αξα της ελευθερας κι νιωσε το βρος της τυραννας. πως λα τα παιδι της εποχς του -κι αινες μετ απ την εποχ του- μεγλωσε με τα ομηρικ πη, τα οποα μλιστα λγω του θεου του Παναση γνρισε πολ καλ, πως φανεται απ το ργο του. Η επδραση του Παναση υποθτουμε πως τανε καθοριστικ, χι μνο για τη μρφωσ του, αλλ και για τις πολιτικς του ιδες. Στο ργο του παραθτει πολλος χρησμος, στους οποους δεχνει μεγλο σεβασμ, δνει ιδιατερη σημασα στο μυθικ ρωα Ηρακλ και στους απογνους του, εν εναι φανερ η ριστη γνση της επικς ποησης. λα αυτ υπαινσσονται τη παρουσα Παναση, που γραψε μεταξ λλων κι να ργο για τον Ηρακλ.
     Στη Σμο ρθε σε στεντερη επαφ με το ιωνικ πνεμα, το οποο γνριζε κι απ την Αλικαρνασσ, που, αν και δωρικ στην δρυσ της, ανκε στη σφαρα επιρρος της Ιωνας. Η ιωνικ παιδεα του -η γνση της ιωνικς διαλκτου, ο ορθολογισμς1 κι ο εμπειρισμς2– αναμφισβτητα συμπληρθηκε στη Σμο, εν καλλιεργθηκε η αγπη του για τα ταξδια κι οξνθηκε το φιλοπερεργο πνεμα του. Φανεται πως εντυπωσιστηκε απ τα μεγλα ργα με τα οποα εχε κοσμσει τη Σμο ο τραννος Πολυκρτης, αφο στο ργο του εκφρζει συχν το θαυμασμ του και τα συγκρνει με τα μνημεα της Αιγπτου. Παρατηρντας τα, ο νεαρς Ηρδοτος μαθε να προσχει τις λεπτομρειες, να σημεινει διαστσεις, να περιγρφει με ακρβεια.
     Πολλ ββαια θα διδχτηκε απ τα ταξδια του, για μρφωση -αν και δεν αποκλεεται να ανπτυξε σ' αυτ και κποια εμπορικ δραστηριτητα, αλλ αυτ εναι δευτερεον. Το σημαντικτερο εναι τι γνρισε τπους και λαος, θαυμαστ μνημεα, θη κι θιμα παρδοξα. Με τη περιργεια που τον δικρινε, ρωτοσε συνεχς για καθετ που του κανε εντπωση, μετροσε τις διαστσεις των οικοδομημτων και κρατοσε σημεισεις. τσι απκτησε τερστια εμπειρα και συγκντρωσε πολτιμο υλικ, που μας το παρδωσε με την ιστορα του. Ββαια στην εποχ του τα ταξδια τανε δσκολα. Επιπλον δεν εξασφλιζε πντοτε την δεια να επισκεφθε ποια μρη θελε σε μια χρα και δεν γνριζε ξνες γλσσες, γι' αυτ χρησιμοποιοσε διερμηνα. Περισστερο επηρεστηκε απ την Αθνα, που εγκαταστθηκε για να διστημα. Η πλη βρισκτανε ττε στο χρυσον αινα της κι τανε κντρο μεγλης πνευματικς κνησης, μητρπολη του ελληνισμο, πραγματικ σχολεο της Ελλδος. Εκε συμπλρωσε τη μρφωσ του, γνωρστηκε με ξοχες πνευματικς προσωπικτητες· ανπτυξε φιλικος δεσμος με το Σοφοκλ, που τον επηρασε στο ργο του κι επηρεστηκε απ' αυτν, με τον Πρωταγρα και τον Περικλ. τσι συμμετεχε με τον Πρωταγρα στην δρυση των Θουρων, στην Ιταλα, που γνρισε τη διδασκαλα των Πυθαγορεων, με την οποα εχε ρθει σε επαφ δη απ τον καιρ της Σμου. Στην Αθνα γνωρστηκε καλτερα και με την ιπποκρατικ σχολ, που κμαζε στη Κω και τη Κνδο. σως σ' αυτ να οφελεται το ενδιαφρον του για τις ιατρικς ιδες, που εναι φανερ στο ργο του.
     ταν αποφσισε να γρψει τα θαυμαστ ργα Ελλνων και βαρβρων και για το πς πολμησαν, υπρχεν δη παρδοση ιστοριογραφικ, την οποα εχε γνωρσει. Οι πρτοι εκενοι ιστοριογρφοι ονομζονται λογογρφοι, γιατ γρφουνε πεζ λγο (που ονομαζτανε λγος σε αντιδιαστολ με τον ποιητικ λγο που ονομαζταν πος), μως τα ργα τους δεν εναι ακριβς ιστορικ. Εναι περιγραφς ταξιδιν με περιεχμενο εθνογραφικ, γεωγραφικ κι ιστορικ. Οι πρτοι λογογρφοι εμφανιστκανε στην Ιωνα, χι τυχαα, αλλ γιατ εκε η κοινωνα εχε προοδεσει. Εχε αναπτυχθε το κριτικ κι ερευνητικ πνεμα που θλει ν' απαλλαγε απ τη κυριαρχα του μθου, να καταλβει τον κσμο με τη λογικ, να ερμηνεσει το παρελθν και να διατηρσει στη μνμη ,τι αξζει απ αυτ, εχανε δημιουργηθε δηλαδ οι προποθσεις για την εμφνιση της ιστοριογραφας. Ως ττε οι νθρωποι στριζαν τις γνσεις τους για το παρελθν στην επικ ποηση, στην οποα μπορον να εντοπιστον ιστορικ γεγοντα, αλλ καλυμμνα κτω απ τους μθους. λλωστε ο πεζς λγος (στον οποο ανκει κι η ιστοριογραφα) εμφανστηκε μετ τον ποιητικ, γιατ πρτα προποθτει ανεπτυγμνο σστημα γραφς. Η ιστοριογραφα γεννθηκε στην Ιωνα, η γλσσα της εναι η ιωνικ διλεκτος, ακμα κι η λξη ιστορα (ἱστορη), που σημανει ρευνα, γνση, πρωτοεμφανστηκε στην Ιωνα.       Ο αρχαιτερος λογογρφος εναι ο Κδμος απ τη Μλητο, που ζησε κπου στον 6ο αι., αλλ ο πιο αξιλογος εναι ο Εκαταος (μσα 6ου αι.) που πρσφερε πολλ στην ρευνα των πηγν και στο σστημα χρονολγησης με γενις (κθε γενι ισοδυναμε με 40 χρνια). Το ργο του γνριζεν ο Ηρδοτος, επηρεστηκε απ αυτ και χρησιμοποησε πολλς απ τις πληροφορες του. Απ τους λλους λογογρφους χουν διασωθε λγα αποσπσματα, κποιοι ττλοι κι ονματα (Ξνθος ο Λυδς, Χρων ο Λαμψακηνς, Διονσιος ο Μιλσιος, Φερεκδης ο Αθηναος). Θεωρεται μως τι κι αυτο συνβαλαν στη εξλιξη της ιστοριογραφας.
     Δεν δωσε ττλο στο ργο του, στο προομι του χρησιμοποιε τον χαρακτηρισμ Ἱστορης ἀπδεξις. Οι Αλεξανδρινο φιλλογοι το ονμασαν Ἡροδτου Μοῦσαι. Θμα και κριος ξονας του ργου του εναι οι πλεμοι Ελλνων-Περσν, που αρχζουνε το 494 π.Χ. με τη κατπνιξη της Ιωνικς Επανστασης και τελεινουν το 479 π.Χ. με τη κατληψη του περσικο φρουρου της Σηστο απ τους λληνες. Ο Ηρδοτος πιστεει τι η σγκρουση αυτ (Ελλνων-Περσν) μπορε να κατανοηθε και να ερμηνευθε μνο στο πλασιο της αντιπαρθεσης δο κσμων που αντιπροσωπεουν, Ευρπης-Ασας, γι' αυτ κι εντσσει τη σγκρουση στο πλασιο αυτ. τσι αρχζει την εξιστρησ του απ το 560 π.Χ., ταν ο βασιλις της Λυδας Κροσος υποτσσει τις ελληνικς πλεις της Ιωνας, εγκαινιζοντας τη σγκρουση αυτ. Με τη σειρ του ο Κροσος θα υποταγε στο βασιλι Κρο, ιδρυτ του περσικο κρτους, ο οποος εφαρμζει επεκτατικ πολιτικ. Ο Ηρδοτος οργαννει το υλικ του κατ τη διαδοχ των Περσν βασιλων (Κρος, Καμβσης, Δαρεος, Ξρξης) παρακολουθντας τις κατακτσεις τους. Πριν απ κθε αφγηση μιας κατκτησης μως μας μιλει για τους λαος που υποτσσουν οι Πρσες βασιλες. Για παρδειγμα στο 5ο βιβλο βασικ θμα εναι η ιωνικ επανσταση, περιλαμβνονται μως πολλς αφηγσεις για γειτονικος λαος και χρες, τη Φρυγα, τη Καρα, τον Ελλσποντο και τη Κπρο. Οι αφηγσεις αυτς, που ονομζονται παρεκβσεις, γιατ βγζουν τον Ηρδοτο ξω απ το βασικ ξονα του ργου του, μας δνουν συναρπαστικς ιστορες, στοιχεα πολτιμα κποτε για πολλος λαος, για τα θη και τα θιμ τους, την ιστορα τους, τη χρα και τα μνημεα του πολιτισμο τους.
     Δηλαδ 2 εναι τα βασικ χαρακτηριστικ του ργου του: α) τι δεν ακολουθε αυστηρ το βασικ θμα του, αλλ κνει παρεκβσεις παρενθκες (οι ροι ανκουνε στον διο), που μνον μμεσα συνδονται μ αυτ και β) τι το υλικ της Ἱστορης δεν εναι μνο ιστορικ. Οι παρεκβσεις χουνε περιεχμενο γεωγραφικ, εθνογραφικ, λαογραφικ (λγοι) ετε εναι ιστορες, συνθως δραματικς λλοτε ευτρπελες (νουβλες, ανκδοτα). Πολλς απ τις ιστορες αυτς εναι πραγματικ λογοτεχνικ αριστουργματα. Κατ συνπεια το ργο του χαρακτηρζεται απ ποικιλα. Στα χαρακτηριστικ αυτ φανεται η επδραση απ τα ομηρικ πη, απ το ιωνικ πνεμα και τους ωνες λογογρφους, ιδως απ τον Εκαταο.
     Βασικ αντληψη στο ργο του εναι τι η παραβαση του μτρου απ τον νθρωπο ( η «υπερβολ», κρος) τον οδηγε στην βρη (αλαζονεα, υπρβαση του μτρου) κι αυτ προκαλε την οργ του θεο (νμεση) κι επιφρει τη καταστροφ (τη), την τιμωρα του υβριστ (τση). Στην εκδλωση της βρης δεν συναντμε πντοτε λα αυτ τα στδια, οτε σταθερ με τη σειρ αυτ, π.χ. η τη μπορε να εναι τφλωση του νου καταστροφ του υβριστ, η νμεση να σημανει τη θεκ οργ τη τιμωρα. Το θεο φθονε την ανθρπινη ευτυχα, ταν μλιστα ο ευτυχισμνος νθρωπος υπερηφανεεται γι' αυτ. Τα ανθρπινα πργματα παρουσιζουν αστθεια· κανες δεν εναι ευτυχισμνος για πντα, οτε νθρωπος οτε πλη- λας. Η πορεα καθενς διαγρφει την καμπλη που ακολουθε το τξο, γρφοντας σχηματικ ναν κκλο (κυκλικ αντληψη της ιστορας και της ανθρπινης μορας). Στο ργο του Ηροδτου αναδεικνονται αξες πως το μτρο – αξα ελληνικ, που στκεται απναντι στην ανατολικ υπερβολ και αναδεικνεται ρυθμιστς των πρξεων Ελλνων και Περσν – και η ελευθερα· ο Ηρδοτος κρνει μλιστα τα πολιτεματα ανλογα με το βαθμ που τη διασφαλζουν: τσσεται υπρ της δημοκρατας, που προασπζει την ελευθερα, και στρφεται κατ της τυραννας, που την καταργε.
Ο Ηρδοτος γνρισε πολλος λαος, μαθε να σβεται τον «λλο», τον ξνο, τη θρησκεα και τα θιμ του. Ταξιδεοντας διαπστωσε την οικουμενικτητα της θρησκεας, γεγονς που ενσχυσε την πστη του. ταν προσηλωμνος στις παλαις ηθικς δοξασες και την παλαι θρησκευτικ πστη. Στο ργο του πολλς φορς παραθτει χρησμος, τους οποους σβεται, νειρα και θαματα. Γι' αυτ, αν και ακολουθε τον ιωνικ ορθολογισμ, επιδικοντας να κρνει με τη λογικ τα πργματα και τις αιτες των γεγοντων, πολλς φορς δχεται εξηγσεις που βρσκονται ξω απ το πεδο της λογικς.
Σταθερ επιδωξη του Ηροδτου εναι η ανακλυψη της αλθειας, για την οποα βασζεται περισστερο στην «αυτοψα», στην προσωπικ του ρευνα, και μνο ταν δεν του αρκε αυτ στηρζεται στους λλους, για να πρει πληροφορες. Ελγχει με τη λογικ και την εμπειρα τις πληροφορες και τις πηγς του. Πολλς φορς ακοει απστευτα πργματα, τα παραθτει μως και τα αφνει στην κρση μας – ετε λγοντας τι δεν τα πιστεει, ετε πληροφορντας μας απλς τι «τσι λνε».
Στην εποχ του Ηροδτου δεν υπρχε χρονολογικ σστημα ενιαο, οτε στον ελληνικ χρο οτε στις διφορες χρες που επισκφθηκε και για τις οποες γραψε. Χρονολογε βασικ κατ γενις, υπολογζοντας τρεις γενις αν αινα· ακολουθε τη σειρ διαδοχς των Περσν βασιλων, αναφροντας π.χ. τι βρισκμαστε στο πρτο τος βασιλεας του τδε βασιλι· αναφρεται σε εποχς του τους, σε Ολυμπιδες και στον επνυμο ρχοντα της Αθνας· δνει χρονικος προσδιορισμος στο διστημα μιας ημρας, αν πρκειται να αφηγηθε κτι σημαντικ, πως εναι για παρδειγμα η μχη των Θερμοπυλν.

Ονομαστκανε προς τιμ του:
Ο αστεροειδς 3092 Ηρδοτος (3092 Herodotus), που ανακαλφθηκε το 1960.
Ο κρατρας Ηρδοτος στην ορατ απ τη Γη πλευρ της Σελνης
Ο αθλητικς σλλογος «Ηρδοτος» στη Να Αλικαρνασσ Κρτης.


Πρκειται για να αρχεο της ιστορας σχετικ με τους πολμους μεταξ Ελλνων και Περσν, συμπεριλαμβανομνων πλοσιων γεωγραφικν και εθνογραφικν πληροφοριν. Παρλο που κποιες απ τις ιστορες του ταν ευφνταστες και λλες ανακριβες, ο διος αναφρει πως κατγραφε μνο τι του λεγαν και ταν συνθως σωστς στις πληροφορες του. Πρα απ τη σπουδαιτητα του Ηροδτου ως ιστορικο, λγα εναι γνωστ για την προσωπικ του ζω. 



Ο Ηρδοτος (485 - 421/415 π.Χ.) ταν νας αρχαος ιστορικς και γεωγρφος του 5ου αινα π.Χ.. γραψε για τους Περσικος Πλεμους (ανμεσα στους λληνες και τους Πρσες) καθς και περιγραφς για διφορα μρη και πρσωπα που συνντησε στα ταξδια του.
Καταγταν απ επορη και φιλομαθ οικογνεια και ανατρφηκε σ' να περιβλλον σεβασμο του Ομρου και παλαιν θρλων. Ο πατρας του λεγταν Λξης, η μητρα του Δρυ , Ροι, και ο αδερφς του Θεδωρος. Ο σημαντικτερος μως συγγενς του ταν ο θεος του, επικς ποιητς και τερατοσκπος (=ερμηνευτς θαυμτων), Πανασης.
ταν στην πατρδα του την Αλικαρνασσ ταν τραννος ο Λγδαμης, ο Ηρδοτος πρε μρος σε συνωμοσα για την ανατροπ του, με αποτλεσμα να εξοριστε το 468 το 467 π.Χ. στη Σμο. Απ τη Σμο γρισε στην Αλικαρνασσ και πρε μρος στην ανατροπ του Λγδαμη το 455 π.Χ., αλλ μετ απ λγο υποχρεθηκε να εγκαταλεψει και αυτς την πατρδα του. Απ ττε ρχισε ως περιηγητς και εξερευνητς, πιθανν στα χρνια 458-445 π.Χ. να επισκπτεται διφορα μρη του ττε γνωστο κσμου, μεταξ λλων τη χρα των Κλχων μχρι τη Σκυθα, το εσωτερικ της Μικρς Ασας και τον Πντο μχρι την Κριμαα, την Κπρο και τις περοχς της Συρας, τη Βαβυλωνα, την Αγυπτο, την Κυρηνακ και βεβαως λη την Ελλδα.
μεινε αρκετ χρνια στην Αθνα, που συνδθηκε φιλικ με τους μεγλους νδρες της εποχς εκενης, τον Περικλ και το Σοφοκλ. Μαζ με τον Πρωταγρα δρυσαν περ το 443 την αποικα των Θουρων στην κτω Ιταλα. Στην αποικα αυτ, που ιδρθηκε κοντ στην κατεστραμμνη Σβαρη, ο Ηρδοτος πρασε τα περισστερα χρνια της υπλοιπης ζως του, γι' αυτ και επονομστηκε Θοριος. Για τα τελευταα χρνια της ζως του υπρχουν ελχιστες πληροφορες. Πθανε ανμεσα στα χρνια 421 και 415.
Ο Ηρδοτος γραψε μια «παγκσμια» ιστορα. Οι Αλεξανδρινο μελετητς τη χρισαν σε εννα βιβλα και δωσαν στο καθνα το νομα μιας απ τις εννα Μοσες. Σκοπς του ργου του ταν να καταγραφε η μεγλη σγκρουση των Ελλνων με τους Πρσες, στην πραγματικ γιγαντιαα αναμτρηση των περσικν πολμων. Και πως ο διος γρφει για να μην λησμονηθον με την προδο του χρνου τα ργα των ανθρπων και να μην μενουν αμνημνευτα τα μεγλα και θαυμαστ κατορθματα των Ελλνων και των βαρβρων. Στα πρτα τσσερα βιβλα παρουσιζει το σχηματισμ και την αξηση της περσικς δναμης, στο πμπτο και κτο τις πρτες συγκροσεις των Περσν με τους λληνες της ηπειρωτικς Ελλδας, στο τελευταο μρος του κτου και σε ολκληρα τα δο επμενα βιβλα περιγρφει τις δο μεγλες εκστρατεες των Περσν που κατληξαν, η πρτη στη μχη του Μαραθνα και η λλη στη ναυμαχα της Σαλαμνας. Τλος στο νατο βιβλο αναφρεται στις λλες πολεμικς δραστηριτητες των Ελλνων εκενης της εποχς.

















































     Αναλυτικτερα ο Ηρδοτος περιγρφει τα γεγοντα που γιναν απ το 560 μχρι την κατληψη της Σηστο το 478 απ τους Αθηναους.




*  Στο Α' βιβλο, Κλει, κνει μια γενικ αναφορ στα ατια της σγκρουσης Ασας και Ευρπης, θεωρντας Ευρπη τον ελλαδικ χρο. πειτα παραθτει μυθικς αναφορς, αρχζοντας με τα σα του εχαν πει Πρσες λγιοι και Φονικες ιερες. Ο διος δεν παρνει θση σ' αυτ τα μυθικ στοιχεα. Μετ ασχολεται με την ιστορα του βασιλεου της Λυδας, απ τον Κανδαλη και τον Γγη ως τον Κροσο. Εν στκεται ιδιατερα στις επιθσεις του Κροσου κατ των ελληνικν πλεων της Δυτικς Μικρς Ασας. Ακολουθε η συζτηση του Κροσου με τον Σλωνα, η ιστορα του τυος και του Αδρστου, οι στενς σχσεις του Κροσου με το Μαντεο των Δελφν και ακολουθον τα στοιχεα για τους Πελασγος, για τον Πεισστρατο και τους Πεισιστρατδες, για την Σπρτη και τους πολμους της με την Τεγα και την συμμαχα Κροσου-Σπρτης. Μετ περιγρφει την εκστρατεα του Κροσου κατ των Περσν, την παρουσα εκε του Θαλ του Μιλησου, την εκτροπ του λυ ποταμο, την ττα του Κροσου και την αιχμαλωσα του, καθς και την κατληψη των Σρδεων και την υποταγ της Λυδας στους Πρσες. Ακμη αναφρει την ιστορα των Μδων που αποτναξαν το ζυγ των Ασσυρων και την κατλυση του Μηδικο βασιλεου. Επσης δνονται οι σχσεις των Ελλνων με τον Κρο και περιγρφεται η υποταγ της Ιωνας, της Καρας, της Λυκας και της Βορειοδυτικς Μικρς Ασας στους Πρσες. Και τλος, αναφρεται στην ιστορα των Βαβυλωνων, των Ασσυρων, με την χρα των Μασσαγετν, τους λαος γρω απ την Κασπα θλασσα και πς σκοτθηκε ο Κρος ο Πρεσβτερος.

* Στο Β' βιβλο, Ευτρπη, αρχζει με την εκστρατεα του Καμβση στην Αγυπτο που συνεχζεται και στο Γ' βιβλο. Σ' αυτ το βιβλο, δνει λεπτομερες και εντυπωσιακς πληροφορες για την Αγυπτο, τα ιερ της, τη θρησκεα της, τα θη και θιμα της, καθς και για την ιστορα της και τις σχσεις Ελλνων και Αιγυπτων.

* Στο Γ' βιβλο, Θλεια, ξαναγυρζει στην αρχ, στην εκστρατεα του Καμβση εναντον του μαση και στα ατια που την προκλεσαν. Περιγρφει την μχη του Πηλουσου, την κατκτηση της Αιγπτου, την υποταγ της Κυρνης και της Λιβης, την εκστρατεα κατ των Αιθιπων και των Αμμωνων και την κατκτηση της Κπρου. Επσης περιγρφει την εκστρατεα των Λακεδαιμονων και Κορινθων κατ της Σμου, την εξγερση του Ψευδοσμρδη, την ανταρσα των Μγων, το θνατο του Καμβση και την ανδειξη του Δαρεου σε βασιλι των Περσν. Παρεμβλλει την περιγηση της Ινδικς και πληροφορες για τους ραβες, τους Αιθοπες και τους κατοκους της Βρειας Ευρπης. Τλος, περιγρφει την υποταγ της Σμου στους Πρσες, την εξγερση των Βαβυλωνων και την κατληψη της Βαβυλνας.

* Στο Δ' βιβλο, Μελπομνη, δνονται οι δυο εκστρατεες του Δαρεου, η μια κατ των Σκυθν και η λλη κατ της Λιβης. Ακμη δνει εντυπωσιακ στοιχεα για τις χρες και τους λαος, παραθτει το μθο για τις Αμαζνες, την κατκτηση της Θρκης, την εκστρατεα του Δαρεου κατ των Σκυθν και την τελικ υποχρηση του. πειτα καταγρφει την ιστορα της Λιβης, την περιγηση της Λιβης και την εκστρατεας κατ της Λιβης.

* Στο βιβλο, Τερψιχρη, αναφρει την υποταγ της Θρκης και των γρω περιοχν (Τρωδα, Λμνος, μβρος, κτλ.) στους Πρσες. Εδ παρεμβλει και την ιστορα του Ιστιαου που θα παξει σημαντικ ρλο στην εξγερση των Ινων και συνεχζει με την αποστολ πρεσβεας στην Μακεδονα για να ζητσει "γη και δωρ" Τλος αναφρει την εξγερση των Ινων και την περιγραφ των επιχειρσεων κατ την επανσταση των Ινων σε λη της την κταση, παρεμβλοντας την ιστορα των Δωρικν φυλν της Σπρτης και την ιστορα των Αθηνν.

* Στο ΣΤ' βιβλο, Ερατ, συνεχζεται η εξιστρηση της επανστασης των Ινων, με την παρθεση των επιθετικν ενεργειν του Δαρεου πριν απ την Μχη του Μαραθνα. Ακμη δνεται η πρτη εκστρατεα κατ της Ελλδας που τελεινει με την Μχη του Μαραθνα. Μσα σ' αυτν την εκστρατεα, περιγρφονται πργματα που γιναν στην Ελλδα, πως η προσφορ των Αιγινητν για υποταγ στον Δαρεο και η παρμβαση Σπαρτιατν και Αθηναων, που αντρεψαν την κατσταση στην Αγινα, η δρση του βασιλι της Σπρτης, Κλεομνη Α', η στση του Μαντεου των Δελφν, η καταστροφ της Ερτριας και κλενει με την αποχρηση των Περσν και την τχη των Ερετριων αιχμλωτων καθς και του νικητ του Μαραθνα, Μιλτιδη.

* Στο Ζ' βιβλο, Πολυμνα, λει για τον θνατο του Δαρεου και την νοδο στον θρνο του Ξρξη, του οποου την ιστορα και την δρση θα συνεχσει και στα υπλοιπα βιβλα. Περιγρφεται η συγκντρωση του περσικο στρατο στην Θεσσαλα, η ζεξη του Ελλησπντου, η απαρθμηση του στρατο και του ναυτικο του Ξρξη, η αποστολ πρεσβειν απ τις ελληνικς πλεις στο ργος, στη Σικελα, στην Κρκυρα και στην Κρτη με σκοπ να συγκροτηθε Πανελλαδικ μτωπο εναντον των Περσν. Και κλενει με την περιγραφ της μχης των Θερμοπυλν.

* Στο Η' βιβλο, Ουρανα, συγκεντρνει την προσοχ του στη Ναυμαχα της Σαλαμνας. Αναφρει την ναυμαχα του Αρτεμισου και τις κινσεις των Περσν στη Βοιωτα και την Αθνα. Εν στη συνχεια, δνει τα συμβολια των Ελλνων, την εκκνωση της Αθνας και την αππειρα των Περσν κατ των Δελφν. πειτα ο Ηρδοτος δνει τα αποτελσματα της νκης της Σαλαμνας και την αποχρηση του περσικο στλου και του περσικο στρατο στη Θεσσαλα. Μετ, επανρχεται στις επιχειρσεις ξηρς και την προετοιμασα για την μεγλη μχη των Πλαταιν. Στο τλος γνεται λγος για την Μακεδονικ δυναστεα και το ρλο του Αλεξνδρου Α'.

* Στο Θ' βιβλο, Καλλιπη, ασχολεται με την εκστρατεα του Μαρδονου στην Αττικ, την κινητοποηση των Σπαρτιατν που φτνουν για ενσχυση των Αθηναων και τα προκαταρκτικ της μεγλης μχης των Πλαταιν, η δια η μχη και οι συνπειες της νκης των Ελλνων. Τλος, δνεται ο επιθετικς πια πλεμος των Ελλνων και τελεινει με την κατληψη της Σηστο απ τους Αθηναους.

   1 ορθολογισμς:  ο ρος αυτς του Ηροδτου σημανει πως ο ιστορικς εκφρζει τη δυσπιστα του σε παρδοξες αντιφατικς πληροφορες, τι αναζητε τις αιτες (γεγοντων, καταστσεων, συμπεριφορν) χι σε μθους αλλ κυρως σε γεγοντα που μπορον να υποβληθον σε κριτικ λεγχο, να ελεγχθον με τη λογικ.
   2 εμπειρισμς: η μεθοδολογα του Ηροδτου εναι στη βση της εμπειρικ, γιατ ο ιστορικς στηρζεται πιο πολ στην αυτοψα (ελγχει με αυτοψα τις πληροφορες του, βλπει κι ακοει ο διος, κρνει με την εμπειρα) κι ταν δεν μπορε να ελγξει με αυτοψα τις πληροφορες του, τις συγκρνει με την εμπειρα.

     Για τη συγγραφ του ργου του χρησιμοποησε τα ργα των λογογρφων, τα αρχεα των πλεων και κθε λλη επσημη αναγραφ και τλος συλλογς χρησμν. Κρια μως πηγ του ργου του αποτλεσαν οι προφορικς παραδσεις και οι προσωπικς αναζητσεις. Πολλς φορς κατονομζει την πηγ των πληροφοριν του, πως γνεται με το Θρσανδρο τον Ορχομνιο, τον Τμνη το Σκθη κ.. Τα τσσερα πρτα βιβλα απομακρνονται απ την ιστορα και θεωρονται περισστερο πολιτικς πληροφορες, μθοι και ανκδοτα. Μεγαλτερη συνοχ χουν τα πντε υπλοιπα βιβλα.
     Οπωσδποτε το ργο του δεν περιορζεται μνο στην αφγηση μαχν, αλλ αναλει θη, θιμα, θρησκευτικς δοξασες και θεωρες για τη διακυβρνηση μιας πολιτεας, παρλληλα προβλλει δε τη σημασα της ελευθερας των πολιτν στα πλασια του νμου για τη σωστ λειτουργα του πολιτεματος. Η γλσσα του Ηροδτου εναι η να ιωνικ που προλθε απ την επδραση της ομηρικς γλσσας, με την προσθκη αττικν και δωρικν τπων.
     Χρησιμοποιντας ως βση του ργου που ο διος ονμασε «Ιστορης απδεξις», δηλαδ κθεση της ιστορικς ρευνας, την αυτοψα, την ρευνα και την κριτικ, ο Ηρδοτος πλησασε πρτος την ιστορα, χωρς μως να μπορε να θεωρηθε αντικειμενικς ιστορικς. Παρ το γεγονς αυτ, το ργο του συνολικ εναι μια αξιπιστη πηγ και η μνη συνεχς και πλρης που εναι διαθσιμη για μια τσο σημαντικ εποχ της ιστορας. Ο Ηρδοτος δισωσε στην ανθρπινη μνμη κοσμοστορικς σημασας γεγοντα και δικαωσε τον χαρακτηρισμ που του δωσε ο Ρωμαος ρτορας Κικρωνας, "πατρα της ιστορας", αφο ταν ο πρτος που κατανησε την αξα που χει για τον νθρωπο η ιστορα, ποια γεγοντα μπορον να θεωρηθον ιστορικ και κατβαλε αξιλογη προσπθεια για αμερληπτη και αντικειμενικ κθεση των γεγοντων. Παρλληλα μπορε να θεωρηθε πατρας της γεωγραφας και πρδρομος λων των περιηγητν.

 

 

Web Design: Granma - Web Hosting: Greek Servers